Жапониядан Марстың серігі Фобосқа ғарыш аппараты ұшырылды. Ол серік бетінен топырақ үлгісін алып, Жерге жеткізуге тырысады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Егер миссия сәтті аяқталса, бұл Марс немесе оның серіктерінен әкелінген үлгіні Жердегі зертханаларда талдаудың алғашқы жағдайы болмақ. Аппарат Фобосқа 2027 жылдың тамызында жетуі жоспарланған.

Жапон ғарыш агенттігі басқаратын Mars Moons Exploration (MMX) миссиясы Марс серіктерінің қалай пайда болғаны туралы жұмбақты шешеді деп күтілуде.

Табиғи тарих мұражайынан профессор Сара Расселл, MMX миссиясының үлгілерді талдау жөніндегі орынбасары: «Фобосқа барып, Жерге біраз бөлігін әкелу әзірге сәтті болған миссия жоқ», – деді. «Менің ойымша, бұл өте ауқымды және қызықты миссия», – деп қосты ол.

Ішкі Күн жүйесінде тек үш серік бар: біздің Ай және Марстың айналасындағы екі серік – Фобос пен Деймос. Екеуі де кішкентай: Фобостың диаметрі шамамен 20 км, Деймостікі – 10 км. Олардың пішіні де дұрыс емес, ғарыштық картопқа ұқсайды.

MMX аппараты Марс маңына жеткенде Деймості зерттеп, содан кейін Фобосқа назар аударады. Ол жер бедерін зерттеу үшін шағын роверді түсіруді жоспарлап отыр, бірақ бұл оңай шаруа емес. Сара Расселлдің айтуынша, ешкім мұндай шағын серікке ровер қондырмаған. «Серіктің өзінің тартылыс күші өте аз», – деп түсіндірді ол. «Бірақ ол әлдеқайда үлкен тартылыс күші бар алып планетаның қасында орналасқан, бұл роверді бетіне қондыруды қиындатады».

Ровер қону алаңын таңдап, кейін MMX аппаратының өзі Фобосқа қона алады. Бетіне жеткен соң, ол роботты қолды және екі үлгі жинағышты іске қосып, серік топырағын жинайды. Бұл материал 2031 жылы Жерге оралатын шағын капсулаға салынады. Капсула Оңтүстік Австралиядағы Вумера шөліне қонады.

Қайтарылатын материал өте аз – бар болғаны 10 грамм. «Бұл шынымен өте аз мөлшер», – деді Жапон миссиясымен жұмыс істеп жатқан Лестер университетінен доктор Хриса Авделлиду. «Алайда біз жеке түйіршіктермен де бірнеше зерттеу жүргізе аламыз... Ғылым үшін бетінен килограмм әкелудің қажеті жоқ. Сондықтан әр грамм құнды», – деп атап өтті ол.

Ғалымдар үлгі Марс серіктерінің шығу тегі туралы жұмбақты ашады деп сенеді. Екі гипотеза бар: не Марс тарихының басында ғарыштық жартас соғылып, Фобос пен Деймос қалдықтардан пайда болған, не серіктер – Күн жүйесінің сыртқы бөлігінен келген, Қызыл планетаның тартылыс күшімен ұсталған екі қаңғыбас астероид.

«Үлгіні қайтарған кезде біз оның химиясы мен минералдық құрамын егжей-тегжейлі зерттей аламыз, және екі гипотеза мүлдем басқа нәтижелер береді», – деді Сара Расселл. «Бұл драмалық соқтығысудың өнімі ме, әлде ұсталған астероид па – бірден анық болады. Сондықтан біз мұны тез анықтаймыз».

Команда сондай-ақ зертханаларына қосымша сый келуі мүмкін деп үміттенеді. «Ең қызықты нәрселердің бірі – Фобос Марс бетіне соншалықты жақын, сондықтан Марс бетіне соқтығысу болған сайын кішкентай түйіршіктер Фобостың өзіне енуі мүмкін», – деді Расселл.