Жаңа Зеландияда тазы жарысына тыйым салынғаннан кейін, кемінде екі чартерлік рейс 150-ге жуық тазыны Австралияның шығыс штаттарына жөнелтеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Жаңа Зеландияның тазы жарысын басқаратын Greyhound Racing New Zealand (GRNZ) ұйымының мәліметінше, бірнеше жаттықтырушы иттерін Австралияға апарып, спортпен айналысуды жалғастыруды жоспарлап отыр. Тыйым сенбіде күшіне енеді, ал Австралияда бұл спорт әлі де заңды.
Тыйым туралы алғаш рет 2024 жылдың желтоқсанында жарияланған, ал заң сәуірде қабылданған. Тыйымға байланысты Жаңа Зеландияда шамамен 1400 тазы зейнетке шығып, жаңа үй табуы керек.
Австралия билігі Жаңа Зеландиядан келген тазыларды «серіктес жануарлар» ретінде қарастырып, оларды құтыру сияқты ауруларға тексеретінін хабарлады. Ауыл шаруашылығы, балық шаруашылығы және орман департаментінің өкілі сенат комитетінде бұл талаптар биологиялық қауіпсіздік тәуекеліне негізделгенін айтты.
Жаңа Зеландияның жарыс министрі Уинстон Питерстің өкілі бұл әрекеттерді «өліп бара жатқан индустрияның соңғы тынысы» деп атады. Питерс иттердің жарақат алуы мен өлімінің деңгейі «әлі де жоғары» деген қорытындыға келген бірнеше тексеруден кейін ит жарысы индустриясы «әлеуметтік лицензиясынан айырылғанын» айтты. GRNZ бұл қорытындымен келіспейді.
Питерстің өкілі: «Біз иттердің аз бөлігі Австралияға экспортталатынын түсінеміз, бірақ басым көпшілігі (1300-1400) алдағы екі жылда жаңа үй табады», — деді. Ол бұл «бір реттік соңғы әрекет, тұрақты мәселе емес» екенін қосты.
GRNZ бас директоры Эдвард Реннелл BBC-ге 6-10 жаттықтырушының Австралияға көшуге ниет білдіргенін, көптеген жаңа зеландиялықтарға арнайы виза қажет емес екенін айтты. Толық мәліметтер «алдағы екі аптада» нақтыланады. Реннелл рейстердің құнын ұйым толығымен өтейтінін, ал қалған шығындарды иелері мен жаттықтырушылар көтеретінін айтты.
«Біз көшкісі келетіндерді қолдаймыз», — деді Реннелл. Ол кейбір иттер Австралияда жаттығуды жалғастыратынын, бірақ тыйым жарияланғаннан бері асыл тұқымды өсіру тоқтағандықтан, олардың кәсіби жарыстарда бәсекеге қабілеттілігі төмен болуы мүмкін екенін атап өтті.
Жаңа зеландиялықтар әлі де австралиялық тазы жарыстарына ставка жасай алады, бұл жерде коммерциялық әлеует жоғары. Greyhounds Australasia деректері бойынша, Квинсленд, Жаңа Оңтүстік Уэльс және Викторияның индустриясы 2022-23 жылдары шамамен 2 миллиард австралиялық долларға (1,04 миллиард фунт стерлинг) бағаланған, бұл Жаңа Зеландияның 147 миллион долларынан әлдеқайда көп.
Жаңа Зеландияда индустрияның жабылуын қадағалайтын Greyhound Transition Agency BBC-ге иттерді Австралияға жарыс үшін жөнелту туралы келісімдер жасалып жатқанын растады, бірақ толық түсініктеме беруден бас тартты.
Жаңа Зеландия тазы жарысына тыйымды 2013, 2017 және 2021 жылдары жүргізілген үш тәуелсіз тексеруден кейін жариялады. Питерстің өкілі: «Біз индустрия қауіпсіздікте жетістіктерге жеткенін мойындаймыз, бірақ жарақат пен өлім деңгейі жоғары болып қала берді», — деді.
Реннелл бұған жауап ретінде: «Мен тазылардың әл-ауқат стандарттары Жаңа Зеландиядағы кез келген жарыс кодының ең жақсысы екенін қабірге дейін айтамын», — деді.
GRNZ шығыс Австралиядағы питомниктерді жаңа зеландиялық иттердің бағыттары ретінде қарастыруда. Квинслендтің жарыс тұтастығы жөніндегі комиссиясы GRNZ-ден тазылардың келуі туралы хабарланғанын растады. Жаңа Оңтүстік Уэльс пен Викторияның шенеуніктері өз штаттарында нақты жоспарлар жоқ екенін, бірақ тазыларға Австралияда еркін жүруге рұқсат етілгенін айтты.
Австралияның ауыл шаруашылығы департаменті қосымша түсініктеме беруден бас тартты.
Тыйым жарияланғаннан кейін ондаған тазы Австралияға жөнелтілгені анықталды. 2025 жылдың сәуірінде 80 тазы чартерлік рейспен Квинслендке экспортталғаны ресми расталды.
Greyhounds Australasia-дан Саймон Стоут сәрсенбіде Тасманиядағы парламент комитетінің тыңдауында бір жаттықтырушы мен оның отбасы Брисбеннің батысындағы «жаңа нысанның жарық шамдарына» тартылғанын айтты.