Ұлыбритания мен АҚШ-тағы фермерлер ауыл шаруашылығы техникасы мен көліктеріне қажетті жанармай бағасының «астрономиялық» өсуіне тап болды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
АҚШ пен Иран арасындағы қақтығыстың жаңаруы мұнай бағасын көтерді, ал өткен аптада Ресей дизель экспортына тыйым салуды ұзартты. Бұл әлемдік нарықтағы бағаны одан әрі өсірді.
Fram Farmers кооперативінің жанармай сатып алушысы Алекс Харрисонның айтуынша, демалыс күндері Таяу Шығыстағы қақтығыстың күшеюі фермерлер үшін жанармай құнын одан әрі арттырды. Ол барлық жанармай бағасы «бірнеше күн ішінде астрономиялық мөлшерге» өскенін, дүйсенбіден бері литріне 10-14 пенс қымбаттағанын айтты.
Бұл ауыл шаруашылығы көліктері мен техникасына арналған, стандартты дизельге қарағанда төмен салық салынатын қызыл дизель бағасының шамамен 10%-ға өсуін білдіреді. Қазір ол литріне шамамен 1,10 фунт стерлинг тұрады.
Ұлыбритания үкіметінің деректері бойынша, бейсенбіде елдегі жүргізушілер үшін дизельдің орташа бағасы литріне 183,5 пенске жетті, бұл шілде айының ортасындағы 164,5 пенспен салыстырғанда айтарлықтай өсім.
Ал АҚШ-та жұма күні дизель бағасы галлонына 5,85 долларға жетіп, тарихи максимумға жетті. Бір жыл бұрын бұл көрсеткіш 3,71 доллар болған еді. Бұл Ресейдің 2022 жылы Украинаға басып кіруінен кейінгі алдыңғы рекордтан да асып түсті.
Мұнай көтерме нарығындағы құбылмалылық фермерлерді қанша жанармай сатып алу керектігін және қашан сатып алу керектігін шешуде қиындыққа тап қалдырды. Көптеген фермерлер Ұлыбританиядағы 1400-ден астам фермерлік кәсіпорынды біріктіретін Fram Farmers кооперативінен кеңес сұрап жатыр.
Қызыл дизель мен басқа да жанармайларға сұраныстың ең жоғары кезеңі өткенімен, көптеген өсірушілер дәстүрлі түрде жылдың осы уақытында қысқа дайындықты бастап, көбірек жанармай сатып алады.
Харрисон: «Бұл соңғы өсім бәрін таң қалдырды және оларға қатты соққы болды, өйткені бұл өте үлкен өсім және жылдың осы уақытына сәйкес келді», - деді. Фермерлер «ақша ағынын басқару үшін қалай тапсырыс беру керектігін шешуге тырысуда».
Ирандағы соғыстың басталуы мұнай бағасын көтергеннен бері кооператив мүшелері сатып алу үлгілерін өзгертті. Харрисон: «Көптеген адамдар тәуекелдерді азайтуға тырысып, әлдеқайда аз партиялармен және жиірек тапсырыс беруде», - деді.
Дизель бағасының өсуі әлемдік мұнай өңдеу қуатының тапшылығы аясында болып отыр. Ресей, әдетте, батыс санкцияларына қарамастан әлемдік дизельдің шамамен 10% жеткізеді, тамыз айында украиндық дрондардың шабуылдарына ұшырап, экспортқа тыйым салуды ұзартты.
Бұған мұнай бағасының жалпы өсуі қосылды. Халықаралық Brent маркалы мұнай бейсенбіде барреліне шамамен 97 долларға жетіп, шамамен алты аптадағы ең жоғары деңгейге көтерілді.
Өткен демалыс күндері Таяу Шығыстағы шабуылдардың ірі өршуі болды, бұл шілдеден бері алғашқы АҚШ соққылары болды. Дүйсенбі күні кешке Ормуз бұғазында екі саудық супертанкері зардап шекті, бұл ұзақ мерзімді қақтығыстың қайта басталуына алаңдаушылық тудырды.
Тегеран Иранға «қатты» соққы беру қаупін төндірген Дональд Трампқа қарамастан, Парсы шығанағынан мұнай экспортына жол бермейтінін ескертті.
Жеткізу қызметтері мен құрылыс компаниялары сияқты көлік парктеріне тәуелді шағын бизнес пен ірі компаниялар да нәтижесінде жоғары шығындарға тап болады.
Ұлыбританияда фермаларда ғимараттарды жылыту үшін кеңінен қолданылатын керосин немесе жылыту майының бағасы да өсті. Бұл көбінесе газ желісіне қосылмаған ауылдық жерлердегі көптеген үй шаруашылықтары қыс алдында резервуарларын толтыруды әдетте бастайтын уақытқа сәйкес келеді.
Қазіргі уақытта керосиннің бағасы литріне шамамен 1 фунт стерлингке жақын, ал Иран соғысы қарсаңында ол шамамен 60 пенс болған еді.