Украинада қорғаныс министрінің міндетін атқарушы тағайындалып, әскерге жаңа бас қолбасшы келгенімен, саяси дағдарыс әлі де жалғасуда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Президент Владимир Зеленскийдің 15 шілдедегі кабинетті қайта құру кезінде Михайло Федоровты қорғаныс министрі етіп қайта тағайындамау туралы шешімі Киевте және одан тыс жерлерде әлі де резонанс тудыруда. Әуе шабуылы дабылдары естіліп, ресейлік дрондар мен зымырандар ұсталып жатқанына қарамастан, бұл шешімнің салдары сезілуде.
Федоровтың негізінен жас жақтастары күн сайын көше наразылықтарын өткізіп, Зеленскийден Украинаның соңғы технологиялық инновацияларына үлес қосқан танымал жас реформаторды қайта орнына келтіруді талап етуде.
Бейсенбі күні Федоров Зеленскийдің үкіметтегі балама лауазымдар туралы ұсыныстарын қабылдамайтынын айтты. Ол соғыс барысына әсер ету үшін тек үш лауазым маңызды деп санайды: қорғаныс министрі, әскер бас қолбасшысы немесе Украина президенті.
«Егер сіздің министрлігіңіз болмаса, сіздің бюджетіңіз жоқ», - деді бұрынғы қорғаныс министрінің орынбасары Алина Фролова. «Және сізде бір нәрсе істеуге нақты өкілеттік жоқ».
Федоровтың президенттікке сілтеме жасауы назардан тыс қалмады. Бұл қызметтен кетірілген министрдің Зеленскийге бәсекелес ретінде қарайтынының алғашқы белгісі ме? Бір бұрынғы қорғаныс шенеунігі оны жұмыстан босатылған сәтте президенттікке нақты үміткерге айналды деп болжайды.
Бірақ ел соғыс жағдайында және сайлау жоспарланбаған кезде (Украина конституциясы соғыс уақытында сайлау өткізуге тыйым салады), саяси аренаға осыншама алдын ала шығудың қаншалықты пайдалы екені белгісіз.
«Ол балаша әрекет етеді», - деді бір оппозициялық депутат анонимді болу шартымен. «Ол өзінің саяси мансабын ілгерілетуге тырысады, менің ойымша, бұл қазіргі жағдайда ақымақтық».
Президенттің жақтастары Зеленский дағдарысты шешу үшін көп күш жұмсағанын, әсіресе танымал емес бас қолбасшы Олександр Сырскийді кіммен ауыстыру керек деген мәселеде көп жұмыс істегенін айтады. Ақырында ол 43 жастағы генерал-майор Михайло Драпатыйды таңдады, ол Украина құрлық әскерлерінің бұрынғы жоғары құрметке ие қолбасшысы.
«Ол украин армиясының барлық маңызды тұлғаларымен кеңесті», - деді бұрынғы үкімет кеңесшісі Юрий Сак BBC-ге осы аптаның басында. «Сондықтан ол қазір қабылдаған шешім өте негізделген, мен оны қолдаймын, өйткені генерал Драпатый - жас, шайқаста сыналған, заманауи генерал, ол біздің қорғанысымызды жаңа деңгейге көтереді деп үміттенемін».
Бірақ Драпатыйдың тағайындалуы жалпы құпталғанымен, бұл Зеленскийдің Федоровты алып тастаудан туындаған зақымды жөндеуге тырысуының ішінара шешімі ғана.
Парадоксалды түрде, 2019 жылы оны билікке әкелген жастығы мен динамизмі үшін Зеленский украин жастарының көңіл-күйін дұрыс бағаламаған сияқты. Олар өз көшбасшыларының өз құндылықтары мен ұмтылыстарын білдіруін қалайды.
«Адамдардың сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресуші, заманауи, жас адамды көргісі келетіні табиғи нәрсе», - деді Зеленскийдің «Халық қызметшісі» партиясының депутаты Олександр Мережко. «Адамдар саясатта осындай нәрсені көргісі келеді, өйткені оны лас және екіжүзділікке толы деп санайды. Оларға батырлар керек».
Бірақ Мережко Федоровтың амбициялары мен мифтік танымалдығы оның құлауына әкелген болуы мүмкін деп келіседі, әсіресе әлеуетті бәсекелестерді шеттету тарихы бар президент үшін.
«Қожайыныңыздан асып кетпеңіз», - дейді Мережко Роберт Гриннің 1998 жылғы «Биліктің 48 заңы» кітабынан дәйексөз келтіріп.
Көптеген сарапшылар өткен аптадағы қайта құрудың бір мақсаты болғанымен келіседі: Федоровтың ықпалын азайту. Бірақ Зеленскийдің стратегиясы кері әсер еткен сияқты.
«Оның жұмыстан босатылуы керісінше нәтижеге әкелді», - дейді Мережко. «Оның рейтингі көтерілді. Жай ғана көтерілді».
Федоровтың адалдығына, қиялына және жігеріне күмән келтіретіндер аз, бірақ кейбіреулер оның асыра бағаланған беделінің толық ақталғанына күмән келтіреді. Олар оның Украинаның орта және ұзақ қашықтықтағы соққы мүмкіндіктерін сәтті құрған жағдайды мұра еткенін айтады, бұған қорғаныс министрінің күнделікті ықпалы аз.