Уганда билігі сәрсенбіде елдің болашақ мұнай қоспасын «Pearl Sweet» деп атады. Бұл — Шығыс Африка елінің жыл соңына дейін коммерциялық өндірісті бастауға дайындалып жатқан кезеңіндегі маңызды оқиға. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Associated Press басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Шенеуніктер бұл атауды шалғайдағы мұнай инфрақұрылымы нысанында жариялап, Уганданың мұнай өндіруші ел ретінде пайда болуын атап өтті.
Уганданың мұнай қоспасына таңдалған атау Уинстон Черчилльдің өткен ғасырда Уганданы «Африканың інжу-маржаны» деп сипаттауына меңзейді. Ал «sweet» (тәтті) сөзі, шенеуніктердің айтуынша, мұнай қоспасының күкірт мөлшерінің төмендігін білдіреді.
«Бұл атау ұлттық бірегейлікті коммерциялық сипаттамамен біріктіреді. Атау болашақта мұнайды маркетингтік ілгерілетуге және әлеуетті сатып алушылармен байланыс орнатуға қолдау көрсетеді», — делінген Энергетика министрлігінің мәлімдемесінде.
Угандада шамамен 1,6 миллиард баррель қалпына келтірілетін мұнай қоры бар деп есептеледі. Инвесторлар — ең үлкен үлеске ие француздық TotalEnergies мұнай компаниясы және Қытай Ұлттық теңіз мұнай корпорациясы (CNOOC). Уганда халқы Uganda National Oil Company арқылы жобалардың 15 пайызына ие.
«Бұл Уганданың мұнай-газ ресурстарын құндылық қосу және экономикалық трансформация үшін дамыту жолындағы маңызды кезең. Өңдеу, мұнай-химия өнеркәсібі және электр энергиясын өндіру үшін ілеспе газды пайдалану арқылы біз ресурстарымыздың құндылығын ел ішінде барынша арттырып, импортталатын мұнай өнімдеріне тәуелділікті азайтамыз», — деді Уганда президенті Йовери Мусевени.
Өндіріс тәулігіне шамамен 230 мың баррельге жетеді деп күтілуде, ал аралас мұнай экспорты CNOOC пен TotalEnergies жеке жобаларынан жүзеге асырылады.
Сәрсенбідегі шара CNOOC-тің Kingfisher деп аталатын жобасы орналасқан Кикуубеде өтті. Бұл — коммерциялық тұрғыдан тиімді мұнай кен орындары ашылғаннан бері екі онжылдықтағы құқықтық және басқа да кедергілерге қарамастан прогрестің белгісі.
Мұнай өндіру жобалары Альберт көлінің жанындағы Уганда мұнай кен орындарын Танзаниядағы портпен байланыстыратын қыздырылған құбырдың даулы құрылысымен байланысты. Экологтар мен басқалар бұл құбырға қарсы шығып, оның Париж климаттық келісіміне қайшы келетінін айтады.
Климаттық бақылаушылардың Уганданың мұнай жобаларын тоқтату әрекеттерінің көпшілігі TotalEnergies-ке бағытталған. Бұл компания Францияда азық-түлік пен жер құқықтарын бұзды деген айыптаулармен кемінде екі рет сотқа берілген.
Мұнай ұңғымалары Батыс Угандадағы Мурчисон-Фолс ұлттық саябағында бұрғылануда. Бұл жерде Ніл өзені ені небәрі 20 фут (6 метр) болатын саңылау арқылы 130 футқа (40 метр) құлайды, ал айналадағы жабайы табиғатта бегемоттар, құтандар, керіктер мен антилопалар мекендейді. Құбыр орман қорықтары мен хайуанаттар саябақтары арқылы өтіп, 40 миллион адамға тұщы су көзі болып табылатын Виктория көлінің бойымен өтеді.
Дәл осы экологиялық осалдық — кейбір белсенділердің жобаға қарсы болуының себебі. Олар TotalEnergies-тің құбырдың озық дизайны ондаған жылдар бойы қауіпсіздікті қамтамасыз етеді деген сенімдеріне қарамастан қарсылық білдіруде.
Уганда шенеуніктері құбырға қарсылыққа ашуланып, климаттық науқандардың егемен елдің ішкі істеріне араласумен шектесетінін айтты. Олар мұнай байлығы миллиондаған адамдарды кедейліктен шығара алады дейді.