Францияда «Notre Salut» (біздің құтқарылуымыз) фильмі прокатқа шығып, жұртшылықтың назарын аударуда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Фильм нацистермен ынтымақтасқан Виши режимі кезіндегі қарапайым адамдардың күнделікті өмірі туралы баяндайды. Виши үкіметі Франциядағы еврей халқының төрттен бір бөлігін концлагерьлерге депортациялауға мүмкіндік берген еді. Фильм ерекше стилімен ерекшеленеді: заманауи жарық, импровизацияланған көріністер және 1980-ші жылдардағы еуропоп әуендері. Бұл екінші дүниежүзілік соғыс туралы дәстүрлі тарихи костюмді драмалардан өзгеше.
«Notre Salut» фильмі ағылшын тілінде «A Man of His Time» деген атаумен шықты. Ол Францияда ашылған аптада мықты бастау алды, әсіресе жастар арасында сұраныс жоғары. Бұл ел президенттік сайлау алдында өз тарихын қайта ойластырып жатқан кезеңге тұспа-тұс келді.
Фильмнің сценарийі режиссер Эммануэль Маррдің отбасылық хаттарына негізделген. Ол өзінің арғы атасы Анри Маррдің Виши режимінде әкімші болып жұмыс істегенін білген. Анри Марр — авторитарлық қуыршақ режимнің қарапайым шенеунігі. Фильм осы адамның бюрократиялық машинаның бір бөлшегіне айналуын, адамдарды өлімге жіберудің логистикасымен айналысуын көрсетеді.
Тарихшы Марк Оливье Барух фильм туралы: «Тарихты ұлы тұлғалар жасайды, бірақ тарихты екінші пландағылар, жергілікті жерде әрекет ететін қарапайым адамдар да жасайды. Фильмнің қызықтылығы да осында», — дейді. Ол Виши режиміндегі мемлекеттік әкімшілер жөніндегі маман.
Барухтың пікірінше, фильмдегі ең шошытарлық көрініс — еврейлерді тасымалдайтын вагондарға сабан мен түбілгіш құмыраларды беру шығындары туралы бюрократиялық ұсақ-түйек талас. Фильмнің басты кейіпкері әкімші Анри Марр «ешқашан ойлануды, не істеп жатқанына қарауды, өз әрекет еркіндігі қандай екенін сұрауды таңдамайды».
Барух фильмнің мазасыздық сезімі заманауи көрермендерді тартатынын айтады, өйткені бүгінгі Франция «үлкен белгісіздік уақытында». «Француздардың өз элитасына және мемлекетіне деген сенімі төмен, бұл ұзақ уақыттан бері жалғасып келеді», — дейді ол.
Ол Виши режимінің бүгінгі күнмен байланысын атап өтеді: «Петен диктатурасы — 1820 жылдан бергі ультра оңшылдар билікке келген жалғыз сәт. 20-шы ғасырдың ортасындағы осы төрт жыл ультра оңшылдар билікте болды. 2026 және 2027 жылдардағы француздар үшін бұл қызықты... Қазіргі Францияда Виши туралы айтуды тоқтатып, оған сызық сызып, өткенге қараудың мазохизмін тоқтату керек деген пікір бар. Бұл, әрине, ақымақтық және мүмкін емес».
Киносыншылар заманауи көрермендер Еуропадағы және Франциядағы ультра оңшылдардың күшеюін жақсырақ түсінуге ұмтылады деп болжайды.
Виши режимінің ұжымдық жадыдағы орнын зерттеген тарихшы Анри Руссо Le Monde газетінде фильм туралы былай деп жазды: «Ұлттық жиналыс (RN) 1930 жылдардағы фашизм де емес, Петен режимінің қайта оралуы да емес, бірақ осы тарихты білу [RN] ненің мұрагері екенін және демократиялық және республикалық құндылықтардан біртіндеп бас тарту механизмдері қалай апатқа әкелгенін түсінуге мүмкіндік береді».
Фильмнің сценарийін жазған және режиссері Эммануэль Марр 2026 жылы Канн кинофестивалінде сценарий жүлдесін жеңіп алды. Ол осы оқиғаны он жылдан астам уақыт бұрын, отбасы сандықта сақтаған арғы атасының хаттарын тапқаннан кейін бастаған.
Ол France Inter радиосына: «Францияның барлық жерінде осындай сандықтар бар... коллаборационизмнің елес жадысы бар. Осы фильммен біз...» — деді.