Ұлыбритания климаттық дағдарысқа одан да көбірек ұшыраған елдерден жеміс-көкөніс импортына тәуелді болғандықтан, азық-түлік бағасының секіруіне осал. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Ұлыбританияның көп бөлігі биыл рекордтық бес жылу толқынынан зардап шекті, қуаңшылық пен орман өрттері болды, ыстық және құрғақ ауа райы дақылдарға зақым келтіріп, отандық өнімнің түсімін азайтты.

Алайда, сәрсенбіде жарияланған Food Foundation қайырымдылық ұйымының есебіне сәйкес, Ұлыбритания өзінің ең танымал жаңа азық-түліктерінің кейбірін климаттық қысым одан да жоғары елдерден алады.

Ұлыбритания әдетте астық, ет, сүт және жұмыртқаны өз қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жеткілікті өндірсе де, ірі Батыс Еуропа елдері арасында азық-түлікпен өзін-өзі қамтамасыз ету коэффициенті ең төмендердің бірі.

Оның азық-түлігінің шамамен 40% импортталады – оның ішінде жемістердің 80% және көкөністердің 47% – бұл Еуропадағы импортталған жемістерге тәуелділіктің ең жоғары көрсеткіштерінің бірі, бұл Ұлыбританияны Францияға, Германияға немесе Испанияға қарағанда импортқа көбірек тәуелді етеді.

БҰҰ-ның Климаттың өзгеруі жөніндегі үкіметаралық сарапшылар тобы (IPCC) төзімділікті арттыру шаралары қабылданбаса, жоғары температура түсімнің төмендеуіне, өсімдіктердің жылу стрессіне және жеміс-көкөніс пен басқа дақылдардың сапасының нашарлауына әкелетінін болжады, әсіресе Жерорта теңізі, Солтүстік Африка және Оңтүстік және Орталық Америка аймақтарында.

Food Foundation ескертуі салалық ұйым Cold Chain Federation және жетекші азық-түлік сарапшыларының соңғы айларда экстремалды ауа райы, отын тапшылығы немесе кибершабуылдар Ұлыбританияға азық-түлік жеткізуге қауіп төндіретіні туралы дабыл қаққаннан кейін жасалды.

Қайырымдылық ұйымының миссиясы – азық-түлік саясаты мен бизнес тәжірибесін өзгерту арқылы Ұлыбританиядағы әркімнің салауатты диетаға қол жеткізе алуын қамтамасыз ету. Ол үкіметті британдық фермерлерге өзгеріп жатқан климатқа бейімделуге көмектесуге және отандық өндірісті арттыруға көбірек инвестиция салуға шақырады.

Food Foundation «Ұлыбританияның отандық азық-түлік өндірісі мен диеталық мақсаттар арасындағы сәйкессіздік» деп атайтын есепте, Ұлыбританияны салауатты негізгі азық-түлікпен қамтамасыз ететін алғашқы 20 елдің 18-і (90%) климаттық дағдарысқа орташа немесе жоғары дәрежеде осал деп бағаланған.

Ұлыбританияда ең көп сатып алынатын тоғыз жемістің бесеуін отандық өсіруге болады – оның ішінде алма, құлпынай, көкжидек, таңқурай және алмұрт – бірақ Ұлыбритания олардың төртеуі бойынша ішкі тұтынудың 40%-нан азын өсіреді.

Көкөністерге келетін болсақ, тек сәбіз ғана жоғары деңгейде өзін-өзі қамтамасыз етеді (94%), ал Ұлыбритания британдық тұтынушылар арасында танымал көкөністердің көбін, соның ішінде қызанақ, саңырауқұлақ, бұрыш, қияр, пияз, брокколи және жасыл бұршақты көбірек өсіре алады, бірақ қазір олардың тек жартысы ғана отандық өндіріледі.

Food Foundation атқарушы директоры Анна Тейлор: «Климаттық дағдарыстың әсері болашақта бағаның өсуіне әкеліп, салауатты тағамдарды көптеген адамдар үшін қолжетімсіз етуі мүмкін, сондықтан үкімет қазірден осыған жол бермеу үшін шара қабылдауы маңызды», – деді.

Бау-бақша шаруашылығы кәсіпорындары, әсіресе жылыжайларға тәуелділер, көршілес еуропалық елдерге қарағанда жоғары энергия шығындарымен күресіп жатқанын айтып келеді, бұл кейбіреулерді өндірісті қысқартуға мәжбүр етеді.

Энергия шығындары – фермерлердің алдында тұрған жалғыз қиындық емес, сонымен қатар жұмыс күшінің тапшылығы, қолайсыз ауа райы және Brexit-тен кейінгі субсидиялардың өзгеруі.

Вустерширде алма мен құлмақ өсіретін және British Apples and Pears сауда ұйымын басқаратын Али Каппер: «Біздің мүшелер көбірек жеміс өсіргісі келеді. Ол үшін оларға жақсы мемлекеттік саясат бере алатын сенімділік қажет – маусымдық жұмысшылар схемасына қолжетімділіктің жалғасуы мен кеңеюіне сенімділік; азық-түлікке су; икемді жоспарлау регламенті; бәсекеге қабілетті бағадағы энергия. Өндірушілерге нарықтық сенімділік те қажет – ұзақ мерзімді келісімдер мен тиімді табыс», – деді.

Азық-түлік өндірушілер үкіметті алдағы бау-бақша секторының өсу жоспарында олардың кейбір мәселелерін шешуді сұрайды.