Үндістанның жастар бастаған «Тарақан» қозғалысы, оның бүкіл ел бойынша наразылықтары білім министрінің отставкаға кетуіне мәжбүр еткен, үкіметті студенттерге қарсы әрекет етпеу туралы уәдесінен бас тартты деп айыптап, наразылықтарды қайта бастау қаупін төндірді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Емтихан қағаздарының ағып кетуі және басқа да бұзушылықтарға қарсы жаппай наразылықтар ұйымдастырған «Тарақан Джанта» партиясы (CJP) жүздеген студенттердің полиция тарапынан ұсталғаны немесе «қудаланғаны» туралы хабарламалар алғанын мәлімдеді.
Полиция істері Дели, Ассам, Батыс Бенгалия және Бихар штаттарындағы студенттерге қатысты қозғалды, бұл штаттардың барлығы Нарендра Модидің Бхаратия Джанта партиясы (BJP) басқарады.
CJP сенбі күні білім министрі Дхармендра Прадхан отставкаға кеткеннен және BJP-ның жоғары лауазымды министрлері наразылық білдірушілерге қатысты ешқандай жазалау шаралары қолданылмайтынына кепілдік бергеннен кейін наразылықтарды тоқтатуға келіскен болатын. Бірақ дүйсенбіде CJP Моди үкіметін келісімнен бас тартты деп айыптады.
«Егер үкімет келісімді құрметтемесе және ұсталған немесе тұтқындалғандардың барлығын босатпаса, біз наразылықты қайта бастауға мәжбүр боламыз», - деді CJP өкілі Ашутош Ранка журналистерге.
CJP мәліметінше, кем дегенде 100 адам тұтқындалған, олардың көпшілігі қатаң, кепілге босатылмайтын айыптар бойынша.
Дүйсенбіде Бүкілүндістандық студенттер қауымдастығының басшысы және CJP қозғалысының маңызды тұлғасына айналған Неха Бора штаттағы барлық наразылық білдірушілерге қатысты істерді қайтарып алу үшін билікке қысым жасау мақсатында Бихарға барды.
Бихарда сенбі күні студенттерді тарату үшін шабуыл мылтығын қолданғаны үшін полиция қызметкері жұмыстан шеттетілді.
Жақында билікке келген BJP басқаратын Батыс Бенгалияда қатал бас министр Сувенду Адхикари өткен аптадағы наразылық білдірушілердің барлығы мұсылмандар деп тұжырымдады. Көптеген қатысушыларға қатысты жаңа қатал штат заңы бойынша істер қозғалды.
CJP полиция тарапынан қылмыстық істерге тартылған наразылық білдірушілердің шығындарын жабуға көмектесу үшін заң қорын құрды, деді топтың тағы бір өкілі Саурав Дас.
Жастар бастаған қозғалыс мамыр айында 30 жастағы PR түлегі Абхиджит Дипке іске қосқаннан бері әлеуметтік желілерде миллиондаған жазылушыларға ие болды. Жүздеген мың наразылық білдірушілер, негізінен студенттер, өткен аптада Нью-Делиде және басқа қалаларда Прадханның отставкасын және емтихан жүйесін кеңінен реформалауды талап етіп шеруге шықты.
Үндістан астанасындағы наразылықтар 20 шілдеде үлкен топтардың Джантар Мантар наразылық алаңынан парламентке марш жасауға тырысуы кезінде зорлық-зомбылыққа ұласты. Полиция көзден жас ағызатын газ бен таяқтарды қолданып, оларды таратып, қақтығыстар мен тұтқындаулар толқынын тудырды.
Наразылықтар Моди үкіметіне қарсы бұрын-соңды болмаған наразылық көрінісі болды, ол биліктегі 12 жыл ішінде сыншылар мен оппозицияны басып тастады. Прадханның отставкасы Моди үкіметіндегі жоғары лауазымды министрдің қоғамдық қысыммен кетуге мәжбүр болған алғашқы жағдайы болды.
Үндістанның бас судьясы Делидегі наразылықта полицияның қатыгездігі туралы арыздан кейін тәуелсіз тергеуді талап етті, «бейбіт, заңды наразылық білдіру құқығы» Үндістан конституциясында «толық кепілдік берілгенін» атап өтті.
Мәселе дүйсенбіде парламентте де көтерілді, оппозициялық заң шығарушылар өткен аптадағы полициялық операцияға қатысты үкіметтен жауап талап етті.
Үкімет наразылықтарды тудырған мәселелер бойынша әрекет етуге уәде беріп, Үндістанның емтихан жүйесін реформалауды бақылау үшін комиссия құруды жариялады. Дүйсенбіде ол парламентте емтихан қағаздарының ағып кетуі үшін қатаңырақ жазаларды қарастыратын заң жобасын ұсынды.