Делиде мыңдаған адам білім беру реформасын талап етіп көшеге шықты, полиция зорлық-зомбылық көрсеткеніне қарамастан наразылықтар жалғасуда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Тәру бұл жолы наразылыққа дайындалып келген. Бір қолында үкіметке қарсы плакат, екінші қолында велосипед каскасы. «Бізге Дели полициясы бізді қайта ұрып-соққан жағдайда қорғану керек», - деді 25 жастағы ол достарының арасында тұрып. «Біз олардан қорықпаймыз және олар не істесе де, қашпаймыз. Олар тыңдағанша осында боламыз».
Сейсенбіде Делидің орталығы әлі де мыңдаған наразылық білдірушілерге толы болды, өйткені қуатты билеуші Нарендра Моди үкіметіне қарсы бұрын-соңды болмаған наразылық бәсеңдемей тұр.
Бір тәулік бұрын 50 000-нан астам адам көшеге шықты, олардың көпшілігі жасөспірімдер мен 20 жастың басындағылар, өзін «Тарақан Джанта партиясы» (CJP) деп атайтын жаңа жастар бастаған саяси қозғалыс жұмылдырған. Олардың талабы - білім министрінің отставкаға кетуі және сыбайлас жемқорлық пен бұзылған білім беру жүйесін реформалау.
Дүйсенбіде бейбіт басталған оқиға - адамдар бір-бірін желпіп, тағам бөлісіп, ұрандар айтқан - түске қарай қатыгездікке айналды. Дели полициясы наразылық білдірушілерге парламентке жүруге рұқсат бермеді және көпшілікті шектеулі аймаққа қамады. Интернет өшіріліп, астана бойынша баррикадалар орнатылды. Содан кейін полиция таяқтар мен көзден жас ағызатын газ қолданды.
Полиция олардың арандатушылыққа жауап бергенін айтты, бірақ ұйымдастырушылар мен куәгерлер полицияның, соның ішінде тобырдағы әйелдер мен балаларға қарсы арандатусыз шабуылдар жасағанын мәлімдеді. Шамамен 60 адам жарақат алды және кем дегенде бір наразылық білдіруші аурухананың реанимациясында желдеткішке қосылған.
«Күн басында өте жақсы болды, сонша махаббат болды», - деді Тәру. «Бірақ сағат 15:00-ден кейін полиция бізге шабуыл жасай бастады. Олар бізді қатты ұрып-соқты. Мен олардың тротуарда ештеңе істемей отырған адамдардың басынан ұрғанын көрдім. Сосын біз қашып бара жатқанда, олар бізге көзден жас ағызатын газ атты».
Тәру Дели полициясының (орталық үкіметтің бақылауында) әрекетін «үлкен қателік» деп сипаттады. «Қазір біз бұрынғыдан да ашулымыз».
Сейсенбіде Дели полициясының қатаң шаралары Делидегі тарихи Джантар Мантар маңынан CJP жақтастарын алыстата алмады, бұл соңғы бір айда наразылықтардың орталығына айналған. Топтар қалың және көңілді болды, олар Моди үкіметіне қарсы ұрандар айтып, білім министрі мен премьер-министрдің отставкаға кетуін талап етті.
Кейбіреулер жүздеген шақырым жол жүріп келген және үкімет елдің миллиондаған жастарының талаптарына жауап бергенше лагерь құруды жоспарлап отыр. «Үкімет түсінуі керек: біз ешқайда кетпейміз», - деді 23 жастағы Ранджит Верма.
Үндістанның негізгі оппозициялық Конгресс партиясы да осы көңіл-күйді пайдаланып, Модиді «Үндістан жастарының болашағын жойғаны үшін» отставкаға шақырды және сейсенбіде Делиде өз наразылығын өткізді.
CJP қозғалысы негізінен емтихан қағаздарының жойқын ағып кетуіне жауапкершілік және білім министрі Дхармендра Прадханның отставкаға кетуін талап етуге бағытталғанымен, дүйсенбідегі наразылықтан кейінгі басым сезім - бұл енді бір мәселеден әлдеқайда үлкен. Кейбіреулер үшін бұл Үндістан жастарының (жалпы саны 600 миллионнан астам) саяси дауысын тапқан сәті болды.
«Кеше көшелердегі ынтымақтастық менің жүрегімді толтырды», - деді Делиден 26 жастағы контент жасаушы Кухо Каушик. «Үкіметтің қалай жауап бергені өте өкінішті, полицияның 14 жастағы балаларды ұрып-соғуы қорқынышты. Бірақ жеке өзім, бұл менің бойымда бір нәрсені оятты деп сезінемін.
«Сондықтан мен бүгін қайтып келдім: үкімет бізді тыңдағанша біз кетпейміз. Бұл білімнен әлдеқайда көп нәрсеге айналды - бірақ бір қадамнан бастайық».
Сейсенбідегі баспасөз мәслихатында CJP негізін қалаушы Абхиджит Дипке наразылықтар жалғасатынын айтты, бірақ қозғалыстың серпінді пайдалану үшін келесі қадамдары қандай болатынын айтпады.
Наразылық орнындағы сахнаның жанында тұрып, CJP өкілі Ратна Сингх қозғалыс Моди үкіметінің биліктегі 12 жылында бұрынғы қозғалыстар мен наразылық білдірушілерді қалай басып тастағанын жақсы білетінін айтты.
«Осы үкіметке қарсы сөйлеуге тырысқан кез келген адам терроризм айыптарына, салық тексерулеріне немесе түрмеге тап болды және қорқыныш өте көп», - деді ол. «Бірақ мен қанша адамның көшеге шыққанын көріп мақтан тұтамын. Полиция бізге ешқандай мейірім көрсетпеді - бірақ олар бізге қандай варварлық қатыгездік көрсетсе де, біз үндемей қалмаймыз».
Дүйсенбіде үкіметтің жоғары лауазымды министрі CJP-дің екі өкілімен олардың талаптарын талқылау үшін кездескенімен, Сингх үкіметтің нақты әрекет жасамағанын айтты.