10 маусымда 60 жастағы ақ шашты америкалық Роберт Прайс Гренландияның шалғайдағы Иттоккортоормиит ауылының тұрғындарына сөз сөйледі. Ол Дональд Трамппен байланысты тұлғалар қолдайтын бизнес жобасы туралы айтты. «Бізде мұнай бұрғылау жобасы бар», — деді Прайс аудармашы арқылы. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Прайс өкілі болып табылатын техастық Greenland Energy компаниясы 300 контейнер бұрғылау жабдығын әкелу арқылы жер астында миллиардтаған баррель мұнай барын дәлелдеуге үміттенеді. «Бізде жабдықты жерге орнатуға рұқсат бар, — деді Прайс жиында. — Содан кейін біз бұрғылауға рұқсат алу үшін өтініш бердік — ол әлі күтілуде».
Алайда Гренландияның ресурстар министрлігі Прайстың мәлімдемесіне қарамастан, «ешқандай барлау жұмыстарына немесе оған дайындыққа белсенді рұқсат жоқ» деп мәлімдеді. Бұл дау Трамппен байланысты Greenland Energy демеушілері мен Гренландия билігі арасындағы қақтығысты күшейтуі мүмкін.
АҚШ президентінің Гренландиядағы арнайы өкілі, Луизиана губернаторы Джефф Лэндри мамыр айындағы сапарынан кейін Fox News-те: «Бізге келісім керек. Гренландияға келісім керек. Біз қазір күніне 2 миллион баррель мұнай экспорттай аламыз», — деді. Лэндри «Гренландияны АҚШ-тың бөлігі ету» міндетін алғанын айтып, «біз бұл баррельдерді 10 ай ішінде өндіре аламыз» деп қосты.
Greenland Energy Гренландияда бұрғылауды жоспарлап отырған жалғыз компания болып көрінеді. Рұқсаты әлі жоқ болса да, ол Арктикалық кемені жалдап, жабдықты мұзды сулар арқылы 4000 км жерге тасымалдауды жоспарлап отыр. Прайс кеме екі айдан кейін, 12 қыркүйекте жүзіп, бұрғылау қазан айында басталатынын айтты. Бұрынғы республикашыл вице-президент Дик Чейни басқарған Halliburton компаниясы логистиканы басқарады.
Трамп Гренландияға деген империялық ниетін айқын білдіргеннен бері АҚШ бизнесі оның кең аумақтарына еніп жатыр. Жобалар сирек кездесетін минералдардан гидроэнергетикаға және «люкс» бұлақ суын бөлшектеуге дейін. Гренландиялықтар Трамптың әскери күш қолдануын алаңдаушылықпен бақылап отыр. Венесуэла көшбасшысын ұстау үшін арнайы жасақ жібергеннен кейін Трамп: «Бізге Гренландия керек, сөзсіз», — деді.
Нуук аймағының мэрі Авараак Олсен: «Біз ең бейбіт жерміз. Кенеттен бұл америкалықтар бізді басып алуға тырысуда», — деп қорқынышын білдірді.
Гренландия 2021 жылы 50 жылдық нәтижесіз бұрғылаудан кейін мұнай барлау лицензияларын беруді тоқтатты. Бірақ бірнеше лицензия әлі де жарамды, оның ішінде Джеймсон Лендтегі учаскелер де бар. Бұл лицензиялар Ұлыбританияда тіркелген 80 Mile компаниясына тиесілі. Greenland Energy осы лицензияларды пайдалану үшін $60 млн инвестициялап, екі ұңғыма бұрғылауды және жобадағы бақылау пакетін алуды жоспарлап отыр.
Прайс Джеймсон Ленд астында $1 трлн ($750 млрд) мұнай болуы мүмкін деп мәлімдеді. «Мен оның бар екеніне сенемін, — деді ол Иттоккортоормииттегі жиында. — Ғалымдар да сенеді. Бірақ ұңғымаларды бұрғыламайынша, біз білмейміз».
Ұңғымалар халықаралық Рамсар конвенциясымен қорғалатын батпақты жерлерде бұрғылануы күтілуде. Гренландия құстарының маманы Дэвид Боэртман бұл аймақта қарашақаз, қызғылт аяқты қаз, шалшықшы, алтын төс, Сабина шағаласы, ақ үкі және мускус өгізі мекендейтінін айтты. Мұнай барлау жұмыстары осы түрлерге қауіп төндіруі мүмкін.