АҚШ президенті Дональд Трамп Иранмен соғыс аяқталғаннан кейін Ормуз бұғазын Америка Құрама Штаттарының аумағы деп жариялауға ниетті екенін мәлімдеді. Бұл туралы ол 14 тамызда айтты, деп хабарлайды NBC News. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
«Иранды жеңгеннен кейін мен өте жақын арада Ормуз бұғазын Америка Құрама Штаттарының аумағы деп жариялаймын», — деді Трамп.
Америка президенті сондай-ақ АҚШ теңіз блокадасының арқасында бұғаз арқылы кемелердің қозғалысын іс жүзінде бақылайтынын алға тартты.
«Негізінен, солай. Біз блокада орнаттық. Біз қаламасақ, бұғаз арқылы ешбір кеме өте алмайды», — деді ол.
Сонымен қатар, Трамп Вашингтонның халықаралық бұғазды АҚШ аумағы деп заңды түрде қалай жариялай алатынын түсіндірмеді. Бұған дейін ол АҚШ-тың Ормуз бұғазын «толық бақылауы» туралы мәлімдеген болатын. 12 тамызда президент америкалық блокаданы «болат қабырға» деп атап, Иран оған кедергі жасай алмайды деп мәлімдеді.
Тегеран Вашингтонның мәлімдемелерімен келіспейді. Иран билігі дәл осы бұғазды бақылайтынын және ол арқылы кемелердің өту жағдайын анықтай алатынын алға тартады. Иран тарапының өкілдері сондай-ақ АҚШ бірқатар талаптарды орындамайынша, Ормуз бұғазын толық ашуды ниеттенбейтінін мәлімдеген.
Тегеранның талаптарының арасында бұған дейін америкалық санкциялардың жойылуы, ирандық активтердің босатылуы және соғыс кезінде келтірілген залалдың өтелуі аталған болатын. Өз кезегінде Трамп Ираннан ондаған жылдар бойы келтірген залал үшін өтемақы талап етті.
Қақтығысты тоқтату туралы келіссөздер әлі де тұйыққа тірелген күйінде қалып отыр. Иран Сыртқы істер министрі Аббас Аракчи АҚШ-пен тікелей келіссөздерді қайта бастау туралы шешім әлі қабылданбағанын мәлімдеді. Делдалдар тараптар арасында хабар алмасуды жалғастыруда.
Ормуз бұғазы әлемдік энергия ресурстары саудасының негізгі бағыттарының бірі болып саналады. Соғыс басталғанға дейін ол арқылы әлемдік мұнай мен сұйытылған табиғи газ жеткізілімдерінің шамамен бестен бір бөлігі өтетін.
Қақтығыс салдарынан бұғаз арқылы кемелердің қозғалысы күрт қысқарды. Reuters деректері бойынша, тамыз айында ол арқылы өтетін тауар кемелерінің саны әдеттегі деңгейден айтарлықтай төмен болып қалуда. Жеткізілімдердегі шектеулер әлемдік энергетикалық нарық пен отын бағасына қысым көрсетуде.