Консервативтік партия жыл сайынғы конференциясының алдында жоғары жалақы алатын ата-аналарға арналған 700 миллион фунт стерлингке бағаланған бала күтімі бағдарламасын ұсынды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Бирмингемде басталатын конференцияның алдында жарияланған жоспар бойынша, отбасылық табысы 100 000 фунттан асатын ата-аналар да тегін балабақша алуға құқылы болады. Бұл — Кеми Баденоктың партиясы бұған дейін ұсынған мөртабан салығын (stamp duty) алып тастау туралы бастамасынан кейінгі екінші салықтық өзгеріс. Ол да бай адамдарға көбірек пайда әкеледі.

Қазіргі жүйе бойынша, Риши Сунак үкіметі енгізген ережеге сәйкес, Англиядағы жас балалары бар отбасылар аптасына 30 сағат тегін бала күтіміне құқылы. Алайда бір ата-ананың жалақысы 100 000 фунттан асса, бұл құқық тоқтатылады. Екінші ата-ананың жалақысы қандай болса да, бұл шектеу күшінде қалады.

Консерваторлардың жоспары бойынша, бұл шектеу алынып тасталады. Аптасына 16 сағат немесе одан да көп жұмыс істейтін барлық ата-ана бала күтіміне өтініш бере алады.

Партияның мәлімдеуінше, бұл шара жылына шамамен 700 миллион фунт стерлингке түседі. Оны қаржыландыру Arts Council England және Environment Agency сияқты ұйымдардағы жұмыс орындарын қысқарту есебінен жүзеге асырылмақ.

Баденок өзінің мәлімдемесінде қазіргі жүйені «абсурд» деп атап, ол адамдарды көбірек жұмыс істеуге ынталандырмайтынын айтты.

«Консерваторлар көбірек жұмыс істегеніңіз үшін жазаланбауыңыз керек деп санайды. Бірақ бұл бала күтіміндегі құз жартасы дәл солай жазалайды», — деді ол.

«Мен үш баланың анасымын және көптеген отбасылар сияқты жұмыс пен бала күтімі арасындағы таңдауды жасауға тура келді. Бұл таңдаулар қазірдің өзінде қиын, үкімет оларды одан әрі қиындатпауы керек», — деп қосты ол.

«Ешкім жай ғана көбірек табыс таба алмағандықтан, жоғарылаудан немесе жалақысының өсуінен бас тартпауы керек», — деді Баденок.

«Бала күтімі жауапкершілігінің көбі әйелдерге жүктеледі. Сондықтан олардың мансаптарында ілгерілеуін қиындататын жүйе отбасыларға да, әйелдерге де, экономикаға да көмектеспейді», — деп түйіндеді ол.

Лейбористік партияның өкілі бұл бастаманы сынға алып: «Торилердің өздерінің салық саясатынан бірінші кезекте жоғары жалақы алатындарға көмектесетін шараны алып тастағысы келетіні олар туралы көп нәрсені аңғартады. Олар шектеулерді өздері енгізгенін мойындағысы келмейтіні анық», — деді.

Англия мен Солтүстік Ирландиядағы негізгі тұрғын үйлерге мөртабан салығын алып тастау идеясын Баденок өткен жылғы конференцияда ұсынған болатын. Ол жылына шамамен 9 миллиард фунт стерлингке бағаланған.

Кейбір экономистер мөртабан салығы тұрғын үй нарығына, тіпті экономикаға кедергі келтіруі мүмкін дейді, өйткені ол көшуге ынталандырмайды. Алайда салықты реформалаудың орнына оны толығымен алып тастау бай адамдарға, сондай-ақ Лондон мен Оңтүстік-Шығыс Англияда тұратындарға пропорционалды түрде көбірек пайда әкеледі.

Конференция алдында жарияланған тағы бір негізгі саясат — Англия мен Уэльсте 50 000 жаңа түрме орнын салу жоспары. Бұл сыйымдылықты 50%-ға кеңейтуді білдіреді.

Бұл шара ішінара шетелдік көмекті жылына 1 миллиард фунт стерлингке қысқарту есебінен қаржыландырылмақ. Бұл қазіргі жоспарлармен салыстырғанда 90%-ға қысқарту деген сөз. Кейр Стармер басқарған Лейбористік партия 2027 жылға қарай көмекті ЖІӨ-нің 0,5%-нан 0,3%-ға дейін азайтуды ұсынған болатын. Бірақ тіпті бұл төмендетілген үлес те жылына 9 миллиард фунт стерлингті құрайды.

Reform UK көмекті жылына 1 миллиард фунт стерлингке қысқарту жоспарын жариялаған кезде, көмек ұйымдары бұл БҰҰ мен Дүниежүзілік банк сияқты жаһандық ұйымдарға қазіргі жарналарды да жаппайтынын, сөйтіп Британияның халықаралық ықпалын әлсірететінін ескерткен болатын.