Қазақстан Антверпен-Брюгге порттық кешенін Ақтау мен Құрық порттарымен серіктестік орнатуға үміттеніп отыр. Бұл туралы президент Қасым-Жомарт Тоқаев қазақ-бельгиялық Іскерлік кеңесінің төртінші отырысында мәлімдеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Іс-шараға Бельгия королі Филипп пен королева Матильда қатысты. Тоқаев олардың қатысуы екі елдің екіжақты серіктестікті нығайтуға ұмтылысын көрсететінін атап өтті.
Президенттің айтуынша, Бельгия Қазақстанның ең ірі он инвесторының қатарына кіреді. Соңғы жиырма жылда бельгиялық компаниялар ел экономикасына 15 миллиард доллардан астам қаражат салды.
Қазақстанда агроөнеркәсіптік кешен, денсаулық сақтау, фармацевтика, озық технологиялар және энергетика салаларында 100-ден астам бельгиялық және бірлескен кәсіпорын жұмыс істейді. Олардың қатарында Jan De Nul, Sarens және Ahlers бар.
2026 жылдың сегіз айында екіжақты сауда көлемі шамамен 10 пайызға өсті. Тоқаев сауда рәсімдерін жеңілдету және тауар айналымының өсуін жеделдету қажеттігін атап өтті. Қазақстан Бельгияның Орталық Азиядағы ең ірі сауда серіктесі болып қала береді.
Президент сондай-ақ 16 жыл бұрын Филипптің Қазақстанға сауда миссиясын басқарғанын еске салды. Ол екі елдің іскер топтары арасындағы ұзақ мерзімді байланыстардың негізін қалады.
Тоқаев ынтымақтастықтың негізгі бағыттарының бірі ретінде көлік пен логистиканы атады. Қазақстан Орта дәліз бойындағы теміржол және автомобиль жолдарын, теңіз порттары мен терминалдарын жаңғыртуға инвестиция салып жатыр.
«Біз Антверпен-Брюгге порттық кешенінің Каспий теңізіндегі Ақтау мен Құрық порттарымен практикалық серіктестік орнатуын күтіп отырмыз. Бұл Қазақстанның металл өнімдері, мұнай-химия және ауыл шаруашылығы өнімдері үшін кеңірек нарықтар ашуға мүмкіндік береді», — деді президент.
Ол басқа басымдықтар ретінде жасанды интеллект пен технологиялық индустрияны белгіледі. Тоқаевтың айтуынша, ЖИ және цифрлық трансформация мүмкіндіктері озық салаларды дамыту орталықтарына айналуға тиіс AlemAi және Alatau City бастамаларын іске асыру үшін пайдаланылады. Оның айтуынша, Бельгияның жартылай өткізгіштерді зерттеудегі тәжірибесі бірлескен жобаларға мүмкіндік ашады.
Тоқаев бельгиялық компанияларды шикізатты терең өңдеуге, химия өнеркәсібіне және қосылған құны жоғары полимер өнімдерін шығаруға қатысуға шақырды. Ол сондай-ақ жаңартылатын энергетика, энергия тиімділігін арттыру, өнеркәсіпті декарбонизациялау және сутегі өндіру салаларындағы ынтымақтастық әлеуетін атап өтті.
Президент корольдің сапары аясында өткізілген аса маңызды минералдар жөніндегі қазақ-бельгиялық дөңгелек үстелді құптады.
«Біздің ел еуропалық өнеркәсіп үшін аса маңызды деп саналатын 34 шикізат түрінің 21-ін өндіреді, сондай-ақ Бельгияға титан мен молибден өнімдерін жеткізеді», — деді Тоқаев.
Оның айтуынша, қазақстандық ресурстарды бельгиялық инвестициялар мен технологиялармен ұштастыру стратегиялық серіктестіктің негізі бола алады. Кездесудің практикалық нәтижесі қайта өңдеу өнеркәсібін дамытуға бағытталған нақты инвестициялық және технологиялық жобалар болуға тиіс.
Мысал ретінде Тоқаев John Cockerill компаниясының Qarmet-пен бірлесіп мырыштау және қорғаныш жабындар жағу қуаттылықтарын құру жөніндегі ынтымақтастығын келтірді. Ол сондай-ақ бельгиялық серіктестердің геологиялық барлау мен шикізат пен металдарды терең өңдеуге қатысуын құптады.
Аграрлық салада президент өнімділікті арттыру, ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеуді кеңейту және су мен жер ресурстарын тиімді пайдалану жөніндегі бірлескен жобаларды дамытуды ұсынды.
Медицинада Тоқаев IBA компаниясымен Қазақстанда протондық терапияға қолжетімділікті кеңейту жөніндегі ынтымақтастықты атап өтті. Оның айтуынша, мамандарды бірлесіп даярлау және клиникалық зерттеулер онкологиялық ауруларды емдеудегі құзыреттілікті нығайтуға мүмкіндік береді. Ол бельгиялық фармацевтикалық компанияларды елде өндіріс орнатуға шақырды.
Президент сондай-ақ Қазақстанның ақылды және кәсіпкерлікке бейім адамдарды қазақстандықтармен бірлескен жұмысқа тартуға мүдделі екенін мәлімдеді.
«Қазақстан Президенті ретінде мен елімізге келетін адамдардың этникалық тегінен гөрі, ең алдымен олардың зияткерлік қабілеттерін бағалаймын», — деп атап өтті Тоқаев.
Мемлекет басшысы инвестициялық ахуалды жақсарту, заңдылықты нығайту, адал бәсекелестікті қорғау және инвесторлармен тікелей диалогты ұстау жөніндегі шаралар туралы айтты.
Оның айтуынша, халықаралық зерттеу және рейтинг агенттіктерінің бағалауы бойынша Қазақстан жақында әлемнің ең ықпалды мемлекеттерінің қатарында 34-орынға ие болды. Хабарламада рейтингтің атауы нақтыланбаған.
Тоқаев сондай-ақ әлеуметтік қорғау, инновациялар, цифрландыру және ЖИ, сыртқы саясат, ғылым мен білім, заң үстемдігін қамтамасыз ету, қоршаған ортаны қорғау, экологиялық мәдениетті дамыту, волонтерлікті қолдау және адам құқықтарын қорғау салаларындағы ілгерілеуді атап өтті. Ол бұл қағидаттар жаңа Конституцияда бекітілгенін және президентті қоса алғанда, барлық азаматтар үшін міндетті екенін атап өтті.
Мемлекет басшысының айтуынша, «көптүрліліктегі бірлік» қағидаты тұрақтылықты сақтау мен шетелдік компаниялар үшін ашық іскерлік ахуалдың негізі болып табылады.
Бұған дейін «Курсив» Бельгия королімен келіссөздер қорытындысы бойынша Тоқаевтың Қазақстандағы бельгиялық компаниялардың жобаларының уақтылы іске асырылуын жеке бақылауға уәде бергенін жазған болатын. Сонымен қатар екі елдің сыртқы істер министрліктері 2027-2029 жылдарға арналған ынтымақтастық жол картасына қол қойды. Ол тұрақты консультацияларды, ведомствоаралық байланыстарды нығайтуды және бірлескен бастамаларды ілгерілетуді көздейді.