Швейцария сайлаушылары бейтараптықты қатаң анықтауды ұсынған бастаманы шешуші түрде қабылдамады. Бұл ұсыныс Швейцариядан НАТО-мен ынтымақтастықты шектеуді және Ресейге қарсы санкциялардан бас тартуды талап ететін еді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Федералдық статистика басқармасының қорытынды нәтижелері бойынша, барлық кантондар мен сайлаушылардың шамамен 70%-ы Швейцария конституциясына бейтараптықтың қатаң анықталған нұсқасын енгізу туралы ұсынысты қабылдамады. Бұл бастаманы оңшыл Швейцария халық партиясы (SVP) ұсынған болатын.
Жеңіліс күтілгенімен, бұл Ресейге қарсы санкциялар бойынша ЕО бірлігін сақтаудағы өсіп келе жатқан қиындықтар жағдайында бүкіл Еуропа үшін жеңілдік болды.
Швейцарияның ғасырлар бойғы бейтараптығы 1815 жылы Наполеон соғыстары аяқталғаннан кейін ресми түрде мойындалды. Ағымдағы үкімет саясатының сыншылары бұл мәртебенің 2022 жылы Украинаға толыққанды басып кіруден кейін Швейцарияның ЕО-ның Ресейге қарсы санкцияларын қайталау шешімімен әлсіретілгенін алға тартады.
Сайлаушылардан «мәңгілік және қарулы бейтараптық» қағидатын конституцияға енгізуді және Швейцарияға БҰҰ рұқсат етпесе, кез келген әскери одақтарға қосылуға немесе соғысушы мемлекеттерге санкциялар салуға тыйым салуды шешу сұралды.
Бұл нәтиже SVP-нің миллиардер қолдаушысы Кристоф Блохер үшін ауыр жеңіліс болды. Ол бастаманы белсенді қолдаушылардың бірі еді, Bloomberg агенттігінің мәліметінше, науқанға 2 миллион франк (2,1 миллион еуро, 1,8 миллион фунт) жұмсаған.
Қарсыластар нәтижелерді құптады. «Сайлаушылар SVP-нің не қалайтынын түсінді: ол Швейцарияның халықаралық оқшаулануын және халықаралық құқық тапталып жатқанда өз жауапкершілігінен жалтаруын қалады», — деді Жасылдар партиясының депутаты Сибель Арслан.
Швейцария үкіметі де, саяси партиялардың көпшілігі де бұл шараға қарсы болды. Олар «Швейцария халықаралық қауіпсіздік саясатында сенімді серіктес болудан қалады» деп дәлелдеді, бұл елді шабуыл жағдайында қауіпсіздігін төмендетіп, НАТО-мен ынтымақтастық қабілетін қатты шектейді.
Швейцария НАТО-ға мүше болмаса да, трансатлантикалық әскери альянспен 30 жыл бойы ынтымақтасып келеді.
Сарапшылардың айтуынша, нәтиже швейцариялықтардың үкіметтің Швейцария бейтараптығын қалай түсіндіретініне риза екенін көрсетті. «Халық сөйледі: олар бейтараптық геосаяси өзгерістерге қарай қолданылуын бейімдеу үшін үкіметке маневр жасау мүмкіндігін қалдыратын, дами алатын құрал екенін қабылдайды», — деп жазды SwissInfo-дің, Швейцария хабар тарату корпорациясының онлайн қызметінің тілшісі Кэти Роми.
Ол сондай-ақ «иә» науқанының Ресей мүдделері үшін әрекет етіп жатыр деген көзқарастан арыла алмағанын жазды.
Ресейдің сыртқы істер министрлігі бастаманы мақтап, Швейцарияның ЕО санкцияларын қабылдауын сынап, ел бейтараптықтан бас тартып жатыр деп мәлімдеген болатын.
SVP жеңілісті мойындады және қазіргі уақытта одан әрі әрекет жоспарлары жоқ екенін айтты.