Сейшель аралдарындағы Альдабра атоллында 180 000-ға жуық алып тасбақа мекендейтіні анықталды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Әлемдегі еркін жүретін алып тасбақалардың ең үлкен популяциясына жүргізілген ауқымды зерттеу бір кездері жойылу қаупінде тұрған түрдің қайта өркендеп келе жатқанын көрсетті. Сейшель аралдарының қоры (SIF) мен Эксетер университеті жүргізген соңғы санақ бойынша аралда шамамен 180 000 тасбақа тіршілік етеді. Бұл көрсеткіш түр үшін тіркелген ең жоғары сан және Сейшель аралдарының халық санынан әлдеқайда асып түседі.

Жаңа сан 2018–2022 жылдар аралығындағы бес жылдық тасбақа санағын талдаған топтың жұмысы нәтижесінде алынды. Бұл — 1990 жылдардың соңындағы кеңінен сілтеме жасалған 100 000 тасбақа туралы деректен кейінгі алғашқы жаңарту.

Альдабра атоллы — әлемде алып тасбақалар жабайы табиғатта кездесетін екі орынның бірі. Екіншісі — Галапагос аралдары, онда популяция әлдеқайда аз.

SIF бас директоры доктор Фрауке Флейшер-Догли былай деді: «Біздің атоллда 180 000-нан астам алып тасбақаның еркін жүруі — табиғатты қорғауға ұзақ мерзімді берілгендіктің ненің арқасында мүмкін болатынын дәлелдейді. Бұл — Сейшель үшін де, әлем үшін де, Альдабраны қорғауға атсалысқан әркім үшін де тамаша жаңалық».

Ecology and Evolution ғылыми журналында жарияланған зерттеу осы кезеңде популяцияның салыстырмалы түрде тұрақты болғанын анықтады. Ең дәл бағалау бойынша, аралда 183 000-ға жуық ересек және жартылай ересек тасбақа бар.

XIX ғасырда тасбақаларды жаппай пайдалану салдарынан аралда 1 000-нан аз Альдабра тасбақасы қалған еді. Алайда қалпына келтіру бағдарламасының арқасында арал 1981 жылы қатаң табиғи қорыққа, ал 1982 жылы ЮНЕСКО нысанына айналды. Зерттеушілер қазір мұны Үнді мұхитындағы табиғатты қорғаудың ең үлкен жетістіктерінің бірі деп атап отыр, жаңа зерттеу осыны растайды.

Зерттеу теңавторы доктор Нэнси Банбери: «Альдабраның алып тасбақаларын бақылау бағдарламасы — аймақтағы ең ұзақ жұмыс істеп келе жатқандардың бірі. Бірақ атоллдың қалың өсімдіктері кей жерлерде тасбақаларды санауды шынымен қиындатады. Көрмегенімізді де, көргенімізді де модельдеу арқылы біз осы атақты Сейшель түрі үшін ең сенімді бастапқы деңгейді жасадық және популяцияны ондаған жылдар бойы бақылауға мүмкіндік беретін эталон орнаттық», — деді.

Жақсы жаңалыққа қарамастан, зерттеу авторлары сақтық қажет екенін ескертеді. Альдабраның климаты өзгеруде: ұзақ және жиі қуаңшылықтар тасбақаларға қолжетімді көлеңке мен азықты азайтады деп болжануда, ал теңіз деңгейінің көтерілуі атоллдың аласа бөліктеріне қауіп төндіреді.

Зерттеу авторлары инвазиялық сүтқоректілердің, соның ішінде тасбақа жұмыртқалары мен балапандарын аулайтын қаңғыбас мысықтар мен қара егеуқұйрықтардың негізгі қауіп болып қала беретінін айтады. Оларды жою популяцияның одан әрі өсуіне кедергі болып отырған соңғы тосқауылдарды алып тастап, болашақ климаттық қысымдарға төтеп беруге көмектесуі мүмкін.

Эксетер университетінің Корнуолл кампусындағы постдокторант доктор Дэйв Хадсон: «Бұл нәтижелер тасбақалар үшін тамаша жаңалық және далада атқарылған керемет жұмыстың дәлелі. Бірақ бұл сандар бастапқы деңгейді көрсететінін, түпкілікті нүкте емес екенін есте ұстаған жөн. Тасбақалар климаттың өзгеруі, қуаңшылық және инвазиялық түрлер тарапынан қысым күшейіп келе жатқанда, біз табиғатты қорғау менеджерлеріне болашақ өзгерістерді бақылап, уақытында әрекет ету үшін қажетті дәлелдерді ұсындық деп үміттенеміз», — деді.