Қытайда ел тарихындағы алғашқы инновациялық препарат мақұлданды, оны әзірлеуде жасанды интеллект қолданылған. Нарыққа шығаруға рұқсатты Қытайдың Ұлттық медициналық өнімдер басқармасы (NMPA) берді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Дәрі-дәрмекке үміткерді алғашқы анықтаудан бастап клиникалық сынақтар аяқталғанға дейін үш жарым жыл өтті.
Mprosevir препаратын Westlake University, Westlake Laboratory және Westlake Pharmaceuticals бірлесіп әзірледі. Ол ересектердегі жеңіл және орташа ауырлықтағы COVID-19 емдеуге арналған NMPA шартты рұқсатын алды.
Mprosevir 1-сыныптағы препараттарға жатады. Xinhua түсіндіргендей, Қытайда бұл санатқа елде де, шетелде де бұрын нарыққа шығарылмаған инновациялық дәрілер жатады.
Бұл Қытайдың дәрілік заттарды тіркеу жүйесіндегі ең жоғары санат. Негізгі талаптардың қатарында – толығымен жаңа химиялық құрылым, жаңа әсер ету механизмі және айқын клиникалық құндылық.
Mprosevir сонымен қатар ДНҚ-кодталған кітапханалар (DEL) технологиясын қолданып әзірленгеннен кейін мақұлданған әлемдегі алғашқы төменмолекулалы инновациялық препарат болды. Бұл DEL тұжырымдамасы пайда болғаннан 34 жыл өткен соң орын алды.
Болашақ препаратты іздеу кезінде ғалымдар жасанды интеллект пен DEL-ді біріктірді. ЖИ жалған оң нәтижелерді болдырмау және одан әрі әзірлеуге нақты әлеуеті бар қосылыстарды анықтау үшін виртуалды скрининг үшін қолданылды.
Mprosevir іздеуде қолданылған DEL-кітапхана 49 млрд қосылысты қамтыды. Бірінші кезеңде технология 100-ден астам перспективалы үміткерді анықтауға мүмкіндік берді.
Дәстүрлі тәсілде жүзден астам молекуланы жеке тексеру айтарлықтай адами және басқа ресурстарды қажет етер еді. ЖИ моделі бірнеше күн ішінде тізімді тоғыз үміткерге дейін қысқартты.
Кейінгі сынақтар тоғыз молекуланың алтауы жоғары белсенділік көрсеткенін анықтады, бұл алдын ала іріктеудің жоғары дәлдігін көрсетті.
Уыттылықты, метаболизмді және басқа сипаттамаларды бағалағаннан кейін әзірлеушілер негізгі үміткер ретінде WLU6937 молекуласын таңдады.
Келесі екі жыл ішінде команда таңдалған молекуланы кешенді оңтайландыруды жүргізді. Ғалымдар оның белсенділігін арттырды, дәрі ретінде қолдануға қажетті қасиеттерін жақсартты және уыттылығын төмендетті.
Әзірлеу in vitro жасуша эксперименттерінен және тышқандардағы зерттеулерден клиникалық сынақтарға дейін жол жүрді. Жасанды интеллект осы кезеңдерде де маңызды рөл атқара берді.
Әзірлеушілер тобының бағалауы бойынша, Mprosevir бойынша жұмыс жасанды интеллектті дәрілік препараттар жасауда қолдану тиімді және іс жүзінде жүзеге асырылуы мүмкін екенін көрсетті.