Қытай Мемлекеттік қауіпсіздік министрлігі шетелдік барлау және тыңшылық агенттіктері ел суларын бақылау үшін «тыңшы» жануарларды қоса алғанда, инновациялық әдістерді қолданып жатқанын мәлімдеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Жұма күні Қытайдың WeChat платформасындағы жазбасында министрлік Қытайды айнала қоршаған теңіздерде «көзге көрінбейтін құпия соғыс» жүріп жатқанын ескертті. Шетелдік агенттіктер «жаңа тыңшылық құрылғылардың әртүрлі түрлері» арқылы құпия деректерді жинап, ұлттық қауіпсіздікке «елеулі қауіп төндіретін» су асты карталарын жасап жатыр.
Қолданылып жатқан тыңшылық әдістердің ішінде, министрліктің айтуынша, Қытай суларында жүзіп жүрген «тыңшы тасбақалар» мен «тыңшы балықтар» сияқты ірі теңіз жануарларына «сенсорлар бекітілген» деп табылған. Бұл жануарлар «су температурасы, тұздылығы және мұхит ағыстары сияқты сезімтал теңіз ортасы деректерін нақты уақыт режимінде жинап, оларды спутник арқылы шетелге жіберіп жатыр», делінген хабарламада. Алайда жануарлардың қай жерде табылғаны немесе оларды кім жабдықтағаны туралы нақты ақпарат берілмеген.
Теңіз жануарларын тыңшылық мақсатында пайдалану туралы айыптаулар жаңалық емес. 2023 жылы британдық барлау қызметі Ресейдің Севастопольдегі Қара теңіз флоты базасында – Украинаның оккупацияланған Қырым түбегіндегі портта – үйретілген дельфиндерді орналастыру арқылы қауіпсіздікті күшейтіп жатқанын хабарлады. Ұлыбритания қорғаныс барлау агенттігінің баяндамасында Ресей афалин дельфиндерін үйретіп, оларды «жау сүңгуірлеріне қарсы» әрекет ету үшін гаваньдағы қалқымалы қоршауларда ұстап жатқаны айтылған.
Қытайдың мемлекеттік қауіпсіздік министрлігі сондай-ақ «шетелдік теңіз зерттеу институты орнатқан» қалқымаларды тапқанын хабарлады. Бұл қалқымалар «метеорологиялық сенсорлар жиынтығымен жабдықталған», олар «Қытай сүңгуір қайықтарының акустикалық белгілерін нақты уақыт режимінде бақылауға» мүмкіндік береді.
Министрлік сондай-ақ толқын қозғалысы мен күн энергиясымен жұмыс істейтін «толқындық планердің» жаңа түрін атап өтті. Бұл құрылғы шетелдік акторлар тарапынан «әскери-теңіз ортасы деректері мен кеме қозғалысы туралы ақпаратты» жіберу үшін қолданылады.
Қытай Оңтүстік Қытай теңізі, Шығыс Қытай теңізі және Тайвань бұғазы сияқты жақын маңдағы суларда тыңшылық әрекеттері туралы үнемі мәлімдемелер жасайды. Бұл аймақтар әлемдегі ең әскери сезімтал және қатты даулы аймақтардың бірі болып табылады. 2024 жылы Қытай мұхит түбінде шетелдік сүңгуір қайықтардың жүзуіне бағыт беретін және «ұрыс алаңын алдын ала дайындайтын» «маяктарды» анықтағанын хабарлады.
Қытайлық БАҚ хабарлауынша, үкімет балықшыларға өз суларында тыңшылық құрылғыларын анықтағаны үшін 50 000-нан 500 000 юаньға дейін (5 500-ден 55 000 фунт стерлингке дейін) ақшалай сыйақы ұсынады.