Қытай Коммунистік партиясының (ҚКП) бесінші пленумы аяқталып, партия қатарынан рекордтық сандағы шенеуніктер шығарылды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Осы аптада өткен пленумда 33 мүше қуылды, бұл — осы уақытқа дейінгі ең жоғары көрсеткіш. Пленум жылына шамамен бір рет өтетін жоғары лауазымды шенеуніктердің жиналысы.
Осы аптадағы жиынға ҚКП Орталық комитетінің толық және алмастырушы мүшелерінің тек 279-ы қатысты, ал 2022 жылы олардың саны 376 болып бекітілген еді. Бұл бастапқы құрамның 25%-дан астамының жоқтығын білдіреді, олардың көбісі тазартуларға байланысты қатыспаған. Бұл — қазіргі Қытай тарихындағы пленумдағы ең көп «бос орындар».
Расталған қуылулардың қатарында Қытай көшбасшысының әскери иерархиядағы бұрынғы екінші орынбасары Чжан Юся және Шыңжаңның бұрынғы партия хатшысы Ма Синжуй бар. Басқа да себептері түсіндірілмеген қатыспаулар болды.
«Бос орындардың көбеюі пленумның Сидің қатаң ішкі тәртіп туралы көзқарасына баса назар аударғанын көрсетеді», — деп жазды Asia Society аналитикалық орталығының аға қызметкері Нил Томас X әлеуметтік желісіндегі жазбасында.
Осы аптадағы пленумның тақырыбы — партиялық басқару. 2012 жылы билікке келгеннен бері Си партиядағы сыбайлас жемқорлықты жоюға баса назар аударып келеді. Алайда соңғы жылдары науқан күшейіп, партия мен әскери құрылымның ең жоғары лауазымдарындағы шенеуніктерді қамтыды, бұл науқанның саяси қарсыластарды жою немесе адалдықты жазалау құралы болуы мүмкін деген сұрақтарды тудырды.
Си партия қатарындағы тәртіпсіздікке қатысты көңілі толмай, ашулана түскен сияқты. Ол биылғы жылы партия «ауру ағаштарды» жұлып тастауы керектігін және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрестің «тоқтаусыз сапар» екенін айтқан болатын.
Бірқатар тазартулар Қытай Халық-азаттық армиясының басқарушы органы — жеті адамнан тұратын Орталық әскери комиссияны құртты. Қазір онда тек екі мүше қалды: Сидің өзі және әскери сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жөніндегі басшы Чжан Шэнмин.
Чжан осы аптада ҚКП Саяси бюросына — партиядағы ең жоғары басқарушы органға — көтерілді. Енді Чжан жоғары басшылық органының жалғыз әскери мүшесі.
Пленум сондай-ақ 21-ші партия съезіне дайындық негізін қалады, бұл шара бес жылда бір рет өтеді және келесі жолы 2027 жылдың екінші жартысында өткізіледі деп күтілуде. Си партия көшбасшысы ретінде төртінші мерзімге сайланып, Мао Цзэдуннан бергі Коммунистік Қытайдың ең ұзақ билік еткен басшысы болуы мүмкін.
Орталық комитет пен Саяси бюро қатары келесі жылғы съезде жаңартылады, бірақ көптеген сарапшылар соңғы тазартулар соншалықты ауқымды болғандықтан, ілгерілетуге лайықты кандидаттар аз деп есептейді.