Қазақстанда жаңа құрылыс үйлерінің сатылымы туралы хабарландырулар саны бір жыл ішінде екі еседен астамға азайып, 2026 жылғы маусымда 378-ге жетті. Осы аяда мұндай тұрғын үйлердің бағасы жылдық есепте 14%-ға өсті, деп атап өтті AERC аналитиктері Krisha.kz деректеріне негізделген тұрғын үй нарығына шолуында. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, маусым айында жаңа тұрғын үйдің бір шаршы метрінің орташа құны 617,6 мың теңгені құрады. Бір ай ішінде баға 0,7%-ға, ал былтырғы маусыммен салыстырғанда 14%-ға өсті.
Ресми статистика бойынша ең қымбат нарық Астана қаласы болып қала береді, мұнда жаңа құрылыстың бір шаршы метрі орташа есеппен 739 мың теңге тұрады. Ең қолжетімді қала – Орал, көрсеткіші 327 013 теңге.
Алайда Krisha.kz хабарландыру алаңының деректері басқа көріністі көрсетеді. 2026 жылғы маусымда құрылыс салушылар тапсырған тұрғын үйдің орташа құны 529,3 мың теңгені құрап, 1,6%-ға төмендеді. Сонымен қатар жылдық есепте баға өткен жылғы деңгейден 14%-ға жоғары болып қалды.
Жаңа құрылыстарды сату туралы хабарландырулар саны бір ай ішінде 359-дан 373-ке дейін өсті. Алайда 2025 жылғы маусыммен салыстырғанда (815 хабарландыру) бұл көрсеткіш 2,2 есеге азайған.
Зерттеудің ең күтпеген қорытындыларының бірі ресми статистика мен хабарландыру нарығы арасындағы сәйкессіздік болды. ҰСБ деректері бойынша ең қымбат қала Астана болып қала береді. Алайда Krisha.kz хабарландыруларын талдау көрсеткендей, ең жоғары баға қазір Алматыда – 873,8 мың теңге, ал астанада 612 мың теңге. Аналитиктер бұл айырмашылықтарды есептеудің әртүрлі әдістемесімен түсіндіреді.
Тағы бір қызықты үрдіс тұрғын үйдің әртүрлі кластарына қатысты. Айлық динамикаға қарасақ, тек эконом-класс пәтерлерінің бағасы өсуді жалғастырды – 1,7%-ға. Қалған сегменттерде баға төмендеді. Комфорт-класс тұрғын үйінің құны 0,6%-ға, бизнес-класс – 1,9%-ға, элиталық тұрғын үй – 5,6%-ға төмендеді. Сонымен қатар жылдық есепте барлық сегменттер плюста қалып отыр, ал максималды өсім элиталық класта сақталады – 44,3%.
Маусым айында Қазақстанда 39 мың тұрғын үйді сатып алу-сату мәмілесі тіркелді. Бұл бір ай бұрынғыдан 28,4%-ға және былтырғы маусым деңгейінен 17,4%-ға жоғары. Аналитиктер жандану факторларының бірі ретінде ең төменгі жеткіліктілік шегін көтеру алдында зейнетақы жинақтарын пайдалануды атайды.
Сонымен қатар ипотека нарығы әзірге кері динамиканы көрсетіп отыр. Мамыр айында берілген тұрғын үй несиелерінің көлемі 205,7 млрд теңгеге дейін қысқарды, бұл сәуір деңгейінен 6,8%-ға және бір жыл бұрынғы көрсеткіштен 4,2%-ға төмен. Ипотека бойынша орташа мөлшерлеме аздап төмендеді – 9,8%-дан 9,7%-ға дейін.
Аналитиктер алдағы айларда тұрғын үй нарығындағы динамика біркелкі болмайтынын атап өтті. Нарық біртіндеп қарқынды өсуден ұстамды динамикаға көше бастады.
«Негізгі факторларға құрылыс жұмыстары мен материалдарының құнының өсуі, жаңа тұрғын үйді пайдалануға беру қарқыны, қолжетімді ұсыныс көлемі, құрылыс салушылардың белсенділігі және тұрғын үй кластары бойынша ұсыныс құрылымы жатады. Сұраныс тарапынан ипотекалық мөлшерлемелер деңгейі, ипотекалық бағдарламаларды қаржыландыру көлемі мен кестелері, бастапқы жарна мен қарыз алушылардың борыштық жүктемесіне қойылатын талаптар, сондай-ақ халық табысының динамикасы маңызды рөл атқарады», – деп атап өтті шолу авторлары.
Сонымен қатар екінші жартыжылдықта «Наурыз» бағдарламасын қоса алғанда, мемлекеттік ипотекалық бағдарламалар бойынша қаржыландыру түскен сайын сатып алу белсенділігінің жаңа өршуі мүмкін.