Фото: Ақорда
Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың тапсырмасына сәйкес Үкімет мал шаруашылығын дамытудың 2026–2030 жылдарға арналған кешенді жоспарының жобасын мақұлдады. Құжат Ауыл шаруашылығы министрлігі тарапынан әзірленіп, саланы жүйелі түрде жаңғыртуға, мал басын көбейтуге, өнімділікті арттыруға және экспорттық әлеуетті кеңейтуге бағытталған, деп хабарлайды qazaqyia.kz/ ақпарат агенттігі.
Кешенді жоспар — қағаз жүзіндегі бастама емес, ауылдағы нақты өзгерістерге арналған стратегиялық құжат. Ол елдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, ауыл экономикасын нығайтуға және агроөнеркәсіп кешенінің тұрақты дамуына негіз қалайды.
Мал басы мен өндіріс көлемі айтарлықтай өседі
Жоспарға сәйкес, алдағы жылдары елімізде:
- 01ірі қара мал саны 7,9 млн-нан 12 млн басқа дейін,
- 02ұсақ мал саны 20,2 млн-нан 28 млн басқа дейін артады.
Сонымен қатар, ет өндірісі жылына 1,2 млн тоннадан 1,8 млн тоннаға дейін өседі. Ал ет экспорты екі есеге ұлғайып, 82 мың тоннадан 165 мың тоннаға дейін жетеді. Бұл ішкі нарықты отандық өніммен толық қамтып қана қоймай, Қазақстанның сыртқы нарықтағы орнын нығайтуға мүмкіндік береді.
Жеңілдетілген несиелер: шаруаға нақты қолдау
Кешенді жоспар аясында мал шаруашылығына арналған бірқатар жаңа қаржылық қолдау тетіктері іске қосылады. Атап айтқанда:
- 01ауыл шаруашылығы жануарларының барлық түрлері бойынша асыл тұқымды мал басын сатып алуға жылдық 6% мөлшерлемемен жеңілдетілген несие беру бағдарламасы енгізіледі. Бұл табынды жаңартуға және генетикалық әлеуетті арттыруға жол ашады;
- 02шалғайдағы мал шаруашылығын дамыту және жайылымдық инфрақұрылымды қалыптастыру үшін жылдық 6% мөлшерлемемен бірыңғай жеңілдікті несие қарастырылған;
- 03қосымша мал азығын дайындауға арналған техника мен жабдықтарды сатып алуға жылдық 5% мөлшерлемемен жеңілдетілген қаржыландыру ұсынылады;
- 04мал шаруашылығы бағыттары бойынша айналым қаражатын толықтыру үшін жылдық 5% мөлшерлемемен жеңілдетілген кредиттеу бағдарламасы іске қосылады. Қаржыландырудың қолжетімділігін арттыру үшін «Даму» қоры арқылы қарыздарға кепілдік беру тетігі қолданылады.
Нақты қаржы көлемі айқындалды
Президент тапсырмасына сәйкес, Ауыл шаруашылығы министрлігі саланы қолдауға бағытталған нақты шешімдерді жүзеге асырып отыр. Атап айтқанда:
- 01мал азығын дайындауға арналған техникаларды жеңілдікпен қаржыландыруға 50 млрд теңге бөлінді. Жылдық мөлшерлеме — 5%;
- 02мал шаруашылығына арналған айналым қаражаты үшін 225 млрд теңге қарастырылған. Оның да жылдық мөлшерлемесі — 5%.
Бұл шаралар өндірістік циклдің тұрақтылығын қамтамасыз етіп, мал басын көбейтуге, өнімділікті арттыруға және саланың ұзақмерзімді дамуына негіз болады.
Әлеуметтік блок: ауыл адамы назардан тыс қалмайды
Кешенді жоспарда тек өндіріс емес, саладағы адамдардың әлеуметтік жағдайы да қамтылған. Жобада:
- 01мал шаруашылығы саласын кадрлармен қамтамасыз ету,
- 02шопандар мен бақташылар үшін әлеуметтік жағдай жасау,
- 0355 жасқа толғаннан кейін арнайы әлеуметтік төлемдер алу құқығын қамтамасыз ету,
- 04сала мамандарына арналған тұрғын үй құрылысын салу секілді нақты шаралар қарастырылған.
Бұл ауылда еңбек етіп жүрген азаматтардың мәртебесін көтеруге және жастарды салаға тартуға ықпал етеді.
Ғылым мен селекцияға басымдық беріледі
Мал шаруашылығын жаңғыртуда тұқымдық және өнімділік сапасын арттыруға ерекше мән беріліп отыр. Осы мақсатта:
- 01ел ішінде асыл тұқымды мал сатып алуға арналған жеңілдетілген кредит беру тетігі енгізіледі;
- 02сырттан әкелінетін асыл тұқымды ірі қара мал саны 927,8 мың басқа жетіп, оның үлесі 11 пайызға дейін ұлғайды (2011 жылы бұл көрсеткіш 5,6% болған);
- 03отандық гендік қорды сақтау үшін қазақстандық ақбас пен әулиекөл тұқымдарын қоса алғанда, отандық мал тұқымдарын дамыту жалғасады.
Сондай-ақ селекциялық-асылдандыру жұмыстары күшейтіліп, ғылыми ұйымдардың қатысуы кеңейтіледі. Ғылыми зерттеулер өндірістің нақты қажеттіліктерімен ұштасып, алынған нәтижелер тәжірибеде тікелей қолданылады.
Ауыл экономикасының тірегі — мал шаруашылығы
Президент тапсырмасымен әзірленген бұл кешенді жоспар өндірісті арттыру арқылы бағаны тұрақтандыруға, ішкі нарықты толық қамтуға және экспортты дамытуға мүмкіндік береді. Мал шаруашылығы — ауыл экономикасының тірегі, ал оның тұрақты дамуы елдің азық-түлік қауіпсіздігі мен экономикалық болашағына тікелей әсер етеді.
Бұл жоспар — шаруаға нақты қолдау, нарыққа тұрақтылық, ауылға серпін беретін маңызды қадам.