Пенсильвания штатында соңғы айларда медбике Дейл Вайзер амиштер тұратын ауылдық аймаққа 30 миль (48,3 км) жол жүріп, үй-үйді аралап қызылшаға қарсы вакцина салумен айналысуда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Честер округінің денсаулық сақтау департаментінде жұмыс істейтін Вайзердің айтуынша, ол кездесетін адамдардың көбісінде медициналық сақтандыру жоқ және олар денсаулық сақтау жүйесімен сирек байланысады. «Олармен сөйлесіп, сұрақтарына жауап беріп, сенім орнатқан кезде, көп жағдайда олар басқа шешім қабылдайды», — дейді ол.
Штаттың денсаулық сақтау департаменті BBC-ге індет сәуір айының соңында басталғаннан бері ошақтың маңындағы уақытша клиникаларда қызылша, паротит және қызамыққа (MMR) қарсы шамамен 4 300 вакцина салынғанын мәлімдеді. Алайда штатта қызылша асқынуынан төрт адам қайтыс болды — бұл 1992 жылдан бергі АҚШ-тағы ең өлімге әкелген індет.
Амиш қауымында адамдар достары мен туыстарының ауырғанын көріп, қосымша өлімдерден қорқа бастады. Вайзердің айтуынша, бұл қауымға жету оңай емес, өйткені олар әлеуметтік желілерді пайдаланбайды. «Олар қазір азап шегуде, біз олармен байланыс орнатуға тырысып жатырмыз», — деді ол.
Амиштер АҚШ-қа 1700-ші жылдардың басында келе бастады, алғашқы қауым Пенсильванияның Ланкастер қаласына қоныстанды. Олар қарапайым киім киетіндіктен «қарапайым халық» деп аталады, көптеген технология түрлерін пайдаланбайды, көлік орнына ат пен арбаны қолданады. Пенсильванияда шамамен 90 000 амиш тұрады, ал Ланкастер аймағындағы амиштердің тек төрттен бірі ғана MMR вакцинасын алған деп есептеледі.
Мэриленд университетінің медицина мектебінің генетикалық эпидемиологы Брэкстон Митчеллдің айтуынша, вакцинаға қарсы нақты діни нұсқау жоқ, бірақ амиштер батыс медициналық жүйесімен тұрақты байланыспайды немесе емделуге баруға мүмкіндіктері жоқ. «Көптеген адамдар вакцина алмағаны — олардың қызылшаға қарсы екпеге қатаң қарсылығынан емес, жай ғана қолайсыздықтан», — дейді ол.
Митчелл амиштердің өте қарым-қатынасқа ашық екенін, сондықтан вирус бір шіркеу тобына тигенде, екпе алмағандардың бәріне әсер ететінін атап өтті. «Қызылша амиш қауымында кең таралған. Адамдар алаңдаулы», — деді ол. Оның айтуынша, қауым әсіресе нәрестелерге қауіптен қорқады; штат шенеуніктерінің мәліметінше, қазірге дейін екі жаңа туған нәресте, сондай-ақ 18 жастағы жасөспірім мен 40 жастағы әйел қызылша асқынуынан қайтыс болды.
Честер округінің денсаулық сақтау шенеуніктері індетке қарсы шараларды дереу бастады. Департамент директоры Джин Франклиннің айтуынша, олар Covid пандемиясы кезінде қолданған стратегияларды пайдаланып, қауымға есік қағып, індет туралы хабарлап, үйлерінде жеке вакцинация ұсынып жүр. Індет басталғаннан бері округ 538 MMR вакцинасын салды, оның 340-ы жеке жағдайда жасалды.
«Адамдар қоңырау шалып: „Клиникаңызға бара алмаймын немесе өзгерген шешімімді білгенін қаламаймын. Егер бізге келсеңіз, әлдеқайда оңай болар еді“ дейді», — деді Франклин. Жергілікті денсаулық сақтау шенеуніктері бұл тәсіл жалған ақпаратты жоюға және қауыммен сенім орнатуға көмектескенін айтады.
Соңғы жылдары әлеуметтік желілерде қызылша вакцинасының қауіпсіздігі туралы жалған теориялардың таралуына байланысты ел бойынша балаларды вакцинациялау деңгейі төмендеді. Вайзердің айтуынша, бұл теориялар компьютерге қолжетімділігі шектеулі оқшауланған қауымда да тамыр жайған. Ол адамдардан вакцинада магниттік қасиет беретін ауыр металдар бар ма, әлде екпеде компьютер чипі бар ма деген сұрақтарды естігенін айтты. «Сіз жалған ақпаратты насихаттайтын сол қатаң топтан мәлімет алып жатқаныңыз анық», — деді ол.