Нью-Йоркте Sotheby's аукционында бұрын жас тираннозавр деп қателесіп келген, жаңадан анықталған динозаврдың қаңқасы сатылымға шығарылды. «Джоди» деген лақап ат берілген шамамен 3 метр биіктіктегі қаңқаның бастапқы бағасы кемінде 6 млн доллар (4,5 млн фунт). Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Зерттеушілер бұл қаңқаның бөлек туысқа жататынын растағаннан кейін бір жыл өткен соң аукцион өтіп жатыр. Кейінгі бор дәуірінің жыртқышы сатылымда 9 млн долларға дейін бағалануы мүмкін. Аукцион Sotheby's шілде айында «Гус» деп аталған тираннозаврды рекордтық 50,1 млн долларға (37,4 млн фунт) сатқаннан кейін өтіп отыр.

Sotheby's «Джодиді» шамамен 191 фоссил сүйек элементі бар және «әдемі сақталған, толық дерлік бассүйегі» бар «көрмеге дайын тамаша» қаңқа деп сипаттады. Аукцион үйі нанотираннустың «ғылымға белгілі осындай үш қаңқаның бірі» екенін қосты. Бұл үлгі — АҚШ зерттеушілері өткен қазан айында туыстың бар екенін растағаннан бері нарыққа шыққан біріншісі.

Портсмут университетінің палеонтологы Меган Дженкинс BBC Radio 4-тің Today бағдарламасына нанотираннус «ұзақ уақыт бойы T. rex-тің жасөспірімі деп саналғанын» айтты. «Бірақ ол әлдеқайда кіші және әлдеқайда сымбатты. Сондықтан ол өте тартымды, жіңішке, етті кесуге арналған пышақ тәрізді тістері бар», — деді Дженкинс.

Тираннозавр мен нанотираннус шамамен 67 млн жыл бұрын бір геологиялық кезеңде қатар өмір сүрген. «Джоди» 2023 жылдың қазан айында Лондондағы Frieze Masters халықаралық өнер көрмесінде жас T. rex ретінде көрсетілген, бірақ нанотираннус туысы жіктелмеген болатын.

Қаңқаны АҚШ-тың Монтана штатында фермер Джоди Пирсон өз жеріндегі Холл-Крик формациясында тапқан. Кейін оны коммерциялық палеонтолог Клейтон Фиппс қазған. Фиппс әйгілі «Дуэль динозаврлары» фоссилін де тапқан. Бұл үлгі нанотираннус пен трицератопстың шайқас үстіндегі қалдықтарын көрсетеді және 2006 жылы «Джодиден» сегіз миль (13 км) қашықтықта табылған.

«Дуэль динозаврлары» Линдси Занно мен Джеймс Наполидің нанотираннусты T. rex-тен бөлек деп жіктеген зерттеуі үшін шешуші болды. Олардың мақаласы динозаврлардың бір-бірінен бөлек пе деген ондаған жылдық пікірталасты аяқтады.

«Джоди» аукционы ғалымдардың кейбіреулері аукциондар ультра-байлардың фоссил жинауында жаңа дәуір басталуы мүмкін деп ескерту жасаған кезде өтіп жатыр. Зерттеушілер «Гус» сатылғаннан кейін BBC-ге мұндай қалдықтар қоғамдық орындарда көрсетілуі керек, онда оларды еркін зерттеуге болады деп айтқан.

Эдинбург университетінің палеонтологы және «Юра паркі» фильмдерінің кеңесшісі профессор Стив Брусатт шілде айында BBC World Service-тің What in the World бағдарламасына T. rex аукционы «аландататынын» айтты. «Мен осындай бағаны төлей алатын мұражай немесе университет білмеймін. Елестетіңізші, Мона Лизаны тек өте бай адам иеленіп, ол көрмеде болмаса, адамдар оны көре алмаса, ләззат ала алмаса», — деді ол. Ол сондай-ақ мұндай сатылым трендке айналмауына үміттенетінін, бұл ғылыми зерттеулер мен қоғамдық білімге кері әсер етуі мүмкін екенін айтты.

Бүгінгі аукционға жауап ретінде Брусатт «Джодидің» қоғам назарынан жоғалуы мүмкін екенін «қорқынышты» деп атады. «Біз нанотираннустың шынымен бар екенін жаңа ғана білдік, енді ең жақсы қаңқалардың бірі ең жоғары баға ұсынушыға сатылмақ, және ол мұражайда көрсетілудің орнына коллекционердің қоймасында жоғалып кетуі мүмкін деп ойлау қорқынышты», — деді ол BBC-ге.

Бірақ Дженкинс сейсенбі күні Today бағдарламасына пікірталастың екі жағы бар екенін және үлгілерді қазуға көп уақыт, күш және ақша жұмсалғанын айтты. «Мен қатысқан адамдардың оны соншалықты үлкен ақшаға сатқысы келетініне ренжімеймін. Бұл қорқынышты перспектива болса да, олардың көбі қоғам назарына шықты... бұл заттар сөзсіз бір уақытта мұражайға тап болады», — деді ол.