Норвегия король Харальд V-мен қоштасу рәсімінде бір минут үнсіздік жариялап, 13 күндік ұлттық аза тұту аяқталды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Өткен айда 89 жасында қайтыс болған танымал монархтың жерлеуіне он мыңдаған адам Осло көшелеріне шығып, шетелдік мемлекет басшылары мен үкімет өкілдері Норвегия астанасына жиналды. Харальд V отыз жылдан астам уақыт билік еткен, қарапайым әрі реформатор ретінде танылған еді.

Корольдің мәйіті салынған табыт артиллериялық арбаға қойылып, Норвегияның қызыл корольдік туымен жабылып, ақ гүлдермен безендірілді. Жерлеу шеруі король сарайынан соборға дейін Ослоның басты даңғылымен жаяу өтті, осы кезде Акерсхус бекінісінен 21 зеңбірек салюті атылды.

Корольдің мұрагері, әкесі қайтыс болғаннан кейін таққа отырған король Хокон VIII және басқа да корольдік отбасы мүшелері табыттың артынан жүрді. Харальдтың жесірі, 89 жастағы патшайым Соня мен Хоконның жұбайы, маусым айында өкпе трансплантациясынан кейін қалпына келе жатқан патшайым Метте-Марит артынан көлікпен ерді.

Шеруден кейін шіркеу рәсімі өтті. Оған Британияның ханзадасы Уильям мен ханшайым Анна, Испания королі Фелипе мен патшайым Летиция, Швецияның корольдік отбасы, Дания королі Фредерик пен патшайым Мэри, Нидерланд королі Виллем-Александр мен патшайым Максима, Жапонияның ханзадасы Акишино қатысты.

Украина президенті Владимир Зеленский және 20-дан астам елдің саяси көшбасшылары мен құрметті қонақтары рәсімде болды. Норвегия парламентінің спикері Масуд Гараххани монархты «өз халқымен резеңке етікпен кездесуден қорықпаған» деп еске алды.

Премьер-министр Йонас Гар Стере Харальдтың «мемлекеттік және қарапайымдылық арасындағы теңгерімді сақтағанын, Норвегияны ұлы еткенін, бәрі бір-біріне қамқор болатын «біз» туралы айтқанын» атап өтті.

Рәсімнен кейін төрт F-35 жойғыш ұшағы собордың үстінен ұшып өтіп, біреуі корольдің қайтыс болғанын білдіру үшін қатардан бөлініп шықты. Содан кейін табыт Акерсхус бекінісіне жеткізіліп, онда жеке рәсімде Харальдтың ата-анасы мен ата-әжесінің қасындағы корольдік қабірге түсірілуі тиіс еді.

Норвегия полициясы жерлеу рәсімін қамтамасыз ету тарихтағы ең ірі жоспарланған операция болғанын хабарлады. Өткен аптада 46 000-нан астам норвегиялық корольдің табытының алдынан өтті, ал мектеп оқушыларына осы оқиғаға байланысты сабаққа келмеуге рұқсат етілді.

Харальдтың қайтыс болуы Норвегия корольдік отбасы үшін дағдарыстар кезеңінде орын алды. Әсіресе, 53 жастағы Метте-Мариттің қайтыс болған американдық сексуалдық қылмыскер Джеффри Эпштейнмен байланысы үшін, оның ішінде премьер-министр тарапынан да қатты сынға ұшыраған еді.

Жаңа патшайымның бұрынғы қарым-қатынасынан туған ұлы Мариус Борг Хёйби, ол зорлау және тұрмыстық зорлық-зомбылық үшін сотталғанына қарсы апелляцияны күтіп, үй қамағында және аяғына браслет тағып жүр, жерлеуге қатысуға рұқсат алып, Харальдтың табытын корольдік капеллаға ауыстыру кезінде табыт көтеруші болды.

Алайда, соңғы жанжалдарға қарамастан, монархия халық арасында кеңінен қолдау тауып отыр: NRK қоғамдық телеарнасына жүргізілген сауалнама бойынша, норвегиялықтардың 72%-ы монархияны қолдайды, ал 20%-ы республиканы немесе басқа басқару нысанын қалайды.