Израиль премьер-министрі Биньямин Нетаньяху Түркия президенті Режеп Тайып Ердоғанға қарсы Халықаралық қылмыстық сотқа (ХҚС) шағым дайындауды тапсырды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Sputnik Kazakhstan басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Шағым күрдтер мәселесі және палестиналық ХАМАС қозғалысына қатысты болмақ. Бұл туралы I24 телеарнасы өз дереккөздеріне сілтеме жасап хабарлады.
Нетаньяхудың тапсырмасы
Телеарнаның материалында былай деп жазылған: «Нетаньяху Израильдің арнайы ведомствоаралық тобына және Халықаралық құқық департаментінің директорына Ердоғанға қарсы шағым дайындауды тапсырды. Израиль Ердоғанды күрдтерге қатысты саясаты және ХАМАС-ты қаржыландырды деген күдік бойынша айыптауды көздеп отыр».
Бұл тапсырма Түркия Әділет министрлігінің бұған дейін Интерполға Нетаньяхуға қатысты «қызыл хабарлама» шығаруды сұрап өтініш жіберуіне жауап ретінде берілген.
ХҚС-қа шағым беру тәртібі
Израиль ХҚС-қа шағымды өзі бере алады. Алайда телеарнаның хабарлауынша, Израиль билігі бұл істі бастау үшін басқа елдің немесе арнайы делдалдың көмегіне жүгінуі ықтимал.
Израиль де, Түркия да ХҚС-тың негізін қалайтын Рим статутына қосылмаған. Сондықтан екі ел де соттың юрисдикциясын толық мойындамайды.
Ердоғанның Израильге қатысты ұстанымы
Ердоған Израильді үнемі қатты сынап келеді. Ол Израиль армиясының Газа секторындағы әрекеттерін «геноцид» деп атады. Ал ХАМАС мүшелерін «қарсылық күрескерлері» деп сипаттайды.
Түркия бұған дейін ХАМАС-тың белгілі жетекшілеріне, соның ішінде Исмаил Хания мен Халед Машальға елде тұруға мүмкіндік беріп, саяси қолдау көрсеткен.
ХҚС ордері және екі ел арасындағы шиеленіс
2024 жылдың қараша айының соңында Халықаралық қылмыстық сот Израиль премьер-министрі Биньямин Нетаньяху мен Израильдің бұрынғы қорғаныс министрі Йоав Галантты қамауға алу туралы ордер шығарған. Оларға Газа секторындағы болжамды әскери қылмыстарға қатысты айып тағылған.
Түркия мен Израиль арасындағы қарым-қатынас 2023 жылдың қазан айында Газа секторындағы соғыс басталғаннан кейін қатты шиеленісті. Анкара Израиль билігін палестиналықтарға қатысты шамадан тыс күш қолданды деп бірнеше рет айыптады. Түркия Израильмен сауда қатынасын тоқтатты.
Сонымен қатар Түркия 1967 жылғы шекаралар негізінде, астанасы Шығыс Иерусалим болатын тәуелсіз Палестина мемлекетін құруды қолдайды.