Қызыл Крест сәрсенбідегі Непал-Тибет шекарасындағы тасқыннан кемінде 93 мың адам зардап шеккенін мәлімдеді. Бұл тасқын 540-тан астам адамның өмірін қиып, 1 900-ге жуық адам хабарсыз кетті. Құтқару операциясы жаңа тасқын қаупіне байланысты қиындыққа тап болуда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Халықаралық Қызыл Крест және Қызыл Жарты Ай қоғамдары федерациясы (IFRC) қаза тапқандар саны арта түсетінін айтып отыр, себебі жолдар мен көпірлердің қирауына байланысты ең ауыр зардап шеккен аймақтарға әлі де жету мүмкін емес.
"Бұл оқиғаның психологиялық әсері орасан зор", - деді IFRC-тің Непалдағы делегация басшысы Дэвид Фишер жұма күні.
"Мыңдаған үй қирап, айтарлықтай зақымданды. Біздің ойымызша, кемінде 93 мың адам зардап шегіп, үлкен көмекке мұқтаж. Қаза тапқандар саны өте жоғари, өкінішке қарай, ол әлі де өсуі мүмкін".
Қайғылы оқиға сәрсенбі таңертең Гималай мұздығының үлкен бөлігі Непалдағы Лангтанг ұлттық саябағындағы аңғарға құлап, су, лай, тас және мұз ағындарын тудырған кезде болды. Нәтижесінде ауылдар жойылып, электр станциялары, жолдар мен көпірлер қирады.
Непалдың тік беткейлері мен жасыл аңғарлары су тасқыны мен көшкінге өте осал. Адам әрекетінен туындаған климаттың өзгеруіне байланысты қарқынды муссондар мен мұздықтардың еруі жиілеп кетті.
"Зақым келтіру орасан зор", - деді Непалдағы БҰҰ-ның тұрақты үйлестірушісі Лила Питерс Яхия жұма күні. Ол 40-тан астам көпірдің қирағанын немесе қатты зақымданғанын және "40 шақырымнан астам жолдың толығымен жойылғанын" айтты.
Жұма түске қарай қаза тапқандар саны 543 адамды құрады: Непалда 538 және Қытайдың Тибет аймағында бес адам. Непал билігі 1 942 адамның әлі хабарсыз екенін, оның ішінде жұмыс істеу, гидпен треккинг жасау немесе қажылыққа бару үшін келген жүздеген шетел азаматтары бар екенін хабарлады.
Құтқарушылар Тибет шекарасына жақын Непалдың Читван ауданында апат аймағынан жүздеген шақырым төмен қарай мәйіттер табылғанын хабарлады. Ондаған жараланған адам Катмандуға жеткізіліп, озық медициналық көмек алды, ал 100-ден астам адамды Непал армиясының тікұшақтары құтқарды.
Жұма таңертең құтқарушылар қоқыс бөгетінің толып кетуіне байланысты операцияларды тоқтатуға мәжбүр болды, бұл тасқын қаупін арттырды. Тибетпен шекаралас Непалдың Расува ауданының тұрғындары өзендегі су деңгейінің көтерілуінен қашып, төбелерге жүгіргені куәгерлер тарапынан хабарланды.
Қытайдың CCTV телеарнасы лай ағынынан пайда болған көл жұма күні таси бастағанын, су құтқарушылар бет алған аймаққа қарай ағып, операцияларды қысқа уақытқа тоқтатуға мәжбүр еткенін хабарлады.
Непалдың Багмати провинциясындағы Нувакот ауданының орталығы Бидурдағы құтқару жұмыстары жұма таңертең Тришули өзенінің қайта көтерілуіне байланысты тоқтатылды. Құтқарушылар аймақтан шығарылып, үйлеріне оралуға тырысқан адамдарға дереу эвакуациялану бұйырылды.
Бір кездері Тришули жағасындағы гүлденген қала Бидур қазір қираған. Сәрсенбі күні таңертең лай, тас және қоқыс өзен аңғарымен аққанда, үйлердің көпшілігі жуылып кетті. Аман қалғандар су астында қалған кезде ғимараттар мен ағаштарға жабысып қалғанын айтты.
Банк, мемлекеттік мекеме және банкомат кабинасының қираған бетон қалдықтары - тұрған аз ғана құрылымдар, бірақ олар лайға батқан. Шенеуніктер ғимараттарда мәйіттер бар екенін, бірақ оларды алу қауіпті екенін айтты.
Жақын жерде адамдар лайлы жол бойына жиналып, жоғалған туыстарын шақырып, қалған заттарын қазып алуға тырысты.
Тасқыннан зардап шеккен аумақтардың көпшілігіне тек әскери тікұшақпен жетуге болады. Бидур әскери лагерінде құтқару және әскери тікұшақтар әр бес минут сайын ұшып келіп, ондаған жарақат алған адамдарды жеткізді. Көпшілігі тасқын бірнеше минут ішінде жақындарын, үйлерін және барлық мүлкін алып кеткенін айтты.
Халықаралық қауымдастық Непал мен Тибеттің су тасқынынан зардап шеккен аймақтарына көмек жеткізуге асығуда.
Непал таулы аймақтағы көпірлер мен жолдардың қирауына байланысты іздеу-құтқару операциясы жалғасып жатқандықтан, әзірге шетелдік көмек қажет емес екенін мәлімдеді.
"Көмек ұсыну - табиғи нәрсе", - деді Непал Сыртқы істер министрлігінің өкілі Лок Бахадур Чхетри жұма күні. "Біздің қауіпсіздік органдары ..."