Сомали астанасы Могадишуда үкімет әскерлері мен оппозициямен одақтас милициялар арасында қақтығыстар болып, мүлікке зақым келтіріліп, бейбіт тұрғындардың бір бөлігі қашуға мәжбүр болды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Сәрсенбі күні түстен кейін басталған ұрыс қарсаңында оппозиция жетекшілері милициялармен бірге қаладағы өз руларының тіректерінде позицияларды бекітті.
Қаланың басты көшесі Мака әл-Мукарама жолы шайқас алаңына айналды, ал күн батқанда минаатарлар халық тығыз қоныстанған аудандар мен Сомалидің ең ірі бизнес орталығы Бакара базарына тиді.
Әлеуметтік желілерде қала аспанынан түтін көтерілгені көрсетілген бейнежазбалар пайда болды.
Президент Хасан Шейх Махмуд мамыр айының ортасында өкілеттік мерзімі 15 мамырда аяқталуы тиіс болған кезде бір жылға ұзартуды жариялап, Сомалиді жаңа саяси дағдарысқа ұшыратты. Оппозиция мен аймақтық көшбасшылар бұл шешімді қабылдамай, бейсенбі күні оған қарсы наразылық акцияларын өткізуді жоспарлап отыр.
2009-2012 жылдары билікте болған бұрынғы президент Шариф Шейх Ахмед үкімет әскерлері оның үйін нысанаға алғанын айтып, Махмуд үкіметін «конституцияны заңсыз өзгертуде» айыптады. «Үкімет әскерлері менің үйімді қоршап, шабуыл жасады. Мен олардың агрессивті шабуылынан ешқашан қорықпаймын, мен қарсы тұрамын», - деді ол түнде Facebook-тегі парақшасында жариялаған бейнежазбада.
Бұрынғы премьер-министр Хасан Әли Хайре X әлеуметтік желісіндегі жазбасында үкімет әскерлерін халық тығыз қоныстанған ауданда ауыр қару-жарақты, оның ішінде танкке қарсы қару мен дрондарды қолданды деп айыптады. Хайре үкімет оны және Ахмедті өлтіруге бағытталған «тұрақты және алаламайтын әскери шабуыл» жасады деп мәлімдеді.
Бұл зорлық-зомбылық көріністері 2021 жылғы сайлау күні дауыс берусіз өткен кездегі қақтығыстарды еске түсіреді.
«Мен мұндай ұрысты бес жыл бойы көрмедім», - деді Могадишудағы Хоул Вадаг ауданының тұрғыны Кәусар Әбді Ибраһим. «2021 жылы да ұрыс болды, бірақ бұл күткеннен де қарқындырақ».
Бейсенбі күні ұрыс басылған кезде Ибраһим әжесімен көрші ауданға қашып кетті. «Әлі де әскерлердің қозғалысы бар», - деді ол. «Сондықтан атыс тоқтаса да, бұл шайқас аяқталды дегенді білдірмейді».
Башир Мұхаммед Хоул Вадаг ауданындағы үйін тастап кеткенін айтты. «Сен кімнің кім екенін білмейсің», - деді ол. «Екі жақ та әскери киім киген, зорлық-зомбылық кез келген уақытта қайта басталуы мүмкін».
Полиция «астананың кейбір аудандарына минаатарлық шабуыл жасаған ауыр қаруланған милицияларға қарсы ауқымды қауіпсіздік операциясын» жүргізіп жатқанын хабарлады.
Сомали 1991 жылы автократиялық билеуші Мұхаммед Сиад Барре құлағаннан бері қақтығыстар мен рулық шайқастарды бастан кешіруде, күшті орталық үкімет жоқ. Ел сондай-ақ әл-Қаидамен байланысты әш-Шабаб тобының жиырма жылға жуық көтерілісімен күресуде.
БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш соңғы зорлық-зомбылық өлімге, бейбіт тұрғындардың жарақат алуына және маңызды инфрақұрылымның зақымдалуына әкелгенін айтты. «Бас хатшы саяси пайда үшін жасалған зорлық-зомбылық пен зорлық-зомбылыққа шақырудың барлық әрекеттерін қатаң айыптайды», - делінген оның кеңсесінің мәлімдемесінде. Гутерриш барлық тараптарды ұстамдылық танытуға, бейбіт тұрғындарды қорғауға және саяси келіспеушіліктерді диалог арқылы шешуге шақырды.
Могадишудағы Ұлыбритания елшілігі де «барлық тараптарды ұстамдылық танытуға және шиеленісті бейбіт жолмен шешу үшін инклюзивті, сындарлы диалогқа қатысуға» шақырса, АҚШ дипломатиялық миссиясы «абайсыз» зорлық-зомбылық Сомалидің бірлігі мен болашағына қауіп төндіретінін айтты.