ҚР Энергетика министрлігі 19 шілдеде КТК теңіз терминалында тиеу жұмыстары кезінде «ASIA» және «NISSOS IOS» танкерлері ұшқышсыз ұшатын аппараттармен шабуылға ұшырағанын растады. Бұл кемелер Қазақстанда өндірілген мұнайды тиеуді жүзеге асырды. Танкерлерде халықаралық экипаждар болды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Ведомствоның мәліметінше, шабуыл салдарынан кемелерде өрт шығып, ол экипаж күштерімен жедел сөндірілді. Зардап шеккендер жоқ. ВПУ-1 және ВПУ-3 сыртқы причалдық құрылғылары зақымданбады. Мұнайдың акваторияға түсуіне жол берілмеді. Қазіргі уақытта терминалда мұнай тиеу оқиғаның салдарын бағалау аяқталғанға дейін тоқтатылды. Мұнай тиеуді қайта бастау туралы қосымша ақпарат кейінірек беріледі.
«Қазақстан Республикасының Энергетика министрлігі мұндай шабуылдарды таза азаматтық сыни энергетикалық инфрақұрылым объектілеріне қолайсыз деп санайды. Халықаралық энергетикалық инфрақұрылым объектілеріне кез келген күш қолдану жаһандық энергетикалық қауіпсіздікке қауіп төндіреді, энергетикалық ресурстармен үздіксіз халықаралық сауда тетіктерін бұзады және жоба қатысушыларының экономикалық мүдделеріне елеулі зиян келтіреді», — делінген ведомство хабарламасында.
Бұған дейін «Курсив» БПЛА КТК теңіз терминалына шабуыл жасап, қазақстандық мұнайды тиеу тоқтатылғанын жазған болатын.
КТК деректері бойынша, ВПУ-1 және ВПУ-3 сыртқы причалдық құрылғыларында тиеу жұмыстары кезінде ұшқышсыз ұшақтар ASIA және NISSOS IOS танкерлеріне шабуыл жасады. Біріншісінің бортында «Теңізшевройл» (Chevron) компаниясының мұнайы, екіншісінде Kashagan B.V. және «Матен» («ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ) компанияларының мұнайы болды.
Соққы нәтижесінде ASIA танкерінде өрт шықты. Өртті КТК авариялық-құтқару қызметтерінің күшімен жедел сөндіруге қол жеткізілді.
«Мұнай тиеу тоқтатылды. КТК қызметкерлері мен мердігер ұйымдар арасында зардап шеккендер мен құрбандар жоқ. Мұнай төгілуіне жол берілмеді. Экипаж мүшелеріне медициналық көмек сұралмады. Танкерлер жүзу қабілетін сақтап қалды, зақымдануды бағалау жүргізілуде», — деп мәлімдеді консорциум баспасөз қызметі.
КТК болған оқиғаны мақсатты террористік шабуыл деп атап, теңіз терминалы мен азаматтық кемелерге жасалған соққы консорциумға қатысушы барлық елдердің мүдделеріне әсер ететінін мәлімдеді.
«Бұл халықаралық құқық қорғауындағы таза азаматтық КТК объектісіне қарсы тікелей агрессияның бесінші актісі», — делінген компания мәлімдемесінде.
Консорциум КТК жаһандық энергетикалық қауіпсіздікті қамтамасыз етуде шешуші рөл атқаратынын атап өтті. Құбыр жүйесі арқылы Қазақстанның ірі кен орындары — Теңіз, Қашаған және Қарашығанақтан мұнай тасымалданады.
2025 жылы терминал арқылы шамамен 70,5 млн тонна мұнай өткізілді, бұл көлемнің 75%-дан астамы «Теңізшевройл» (Chevron), ExxonMobil, «ҚазМұнайГаз», Eni және Shell сияқты әлемдегі ең ірі жүк жөнелтушілерге тиесілі болды.