Йеменнің БҰҰ мойындаған үкіметі қыркүйекте хуситтерге жоғалтқан аумақтарды қайтарып алу және елдің үшінші үлкен қаласы Таиздің төрт апталық қоршауын бұзу мақсатында саяси және әскери басшылығын жаңартты. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

5 қазанда бүкіл елді хуситтердің бақылауынан азат етуге бағытталған қарсы шабуыл сәтсіз аяқталды, екі жақта да мыңдаған адам қаза тапты. Үкіметтің одақтасы Сауд Арабиясының әуе басымдығы – ол хуситтердің әуежайлар мен әскери базаларға күн сайын дерлік шабуылдарына тойтарыс беруге мәжбүр болды – жердегі ілгерілеуге айналмады.

Reuters дүйсенбіде хусит күштері БҰҰ мойындаған үкіметтің номиналды ордасы саналатын Аденнен небәрі 37 миль (60 км) қашықтықта екенін хабарлады.

Үкіметтік қызметтен босатулар мен тағайындаулар толқыны әскери сәтсіздіктерді және оңтүстік йемендіктердің талаптарына неғұрлым сезімтал болу қажеттілігін көрсетеді.

1967 және 1990 жылдар аралығында ел екіге бөлінген болатын, және сол бөлінуге қайта оралуды немесе неғұрлым федеративті ел құруды көздейтін тыйым салынған Оңтүстік өтпелі кеңесі (STC) айналасында қуатты қозғалыс бар.

Үкімет хуситтердің ілгерілеуіне тойтарыс беру үшін оңтүстік әскерлерге тәуелді болды, бірақ бұл күштер тек бұрынғы Оңтүстік Йемен ішіндегі жерді қорғау үшін ғана соғысатындарын талап етеді.

Осы аптада STC басшыларын саудтықтар ұйымды өз еркіне қарсы таратуға мәжбүрлегені туралы жаңа мәлімдемелер де тарады. STC шенеуніктерінің бұқаралық ақпарат құралдарында Сауд Арабиясын сынауы олардың солтүстік хуситтерге жоғалса, саудтықтар STC-ге ашық жұмыс істеуге рұқсат беруге мәжбүр болады деген сенімдерін көрсетеді. Барлық оңтүстік сепаратистер STC-ны қолдамайды, бұл ұйым қаңтарда шамадан тыс әрекет жасап, сауд басшылығына оңтүстік мәселесі бойынша шешім қабылдауды кейінге қалдыруды жеңілдетті.

БҰҰ қолдайтын үкіметтің ең жоғары лауазымды тұлғаларының кейбіреулері Йемен ішінде тұрақты жұмыс істеудің орнына негізінен Эр-Риядтағы қонақүйлерде орналасқан, ал үкімет жалақы төлеу үшін сауд ақшасына тәуелді. Сыншылар әкімшілікті «қонақүй үкіметі» деп атайды.

Осы аптаның басында оның басқарушы атқарушы органы – президенттік басшылық кеңесі – бірнеше айдан кейін алғаш рет Эр-Риядта жиналып, Йеменнің батыс жағалауы бойындағы хуситтерге аумақтардың жоғалуын талқылады. Содан бері шайқас Таиз айналасындағы тауларға ауысты.

Үкіметіндегі солтүстік-оңтүстік тепе-теңдігін қалпына келтіру мақсатында президент Рашад әл-Алими ұзақ уақыт қызмет еткен ақпарат министрі Муаммар әл-Эрианиді қызметтен босатып, оның орнына бұрын мемлекеттік қызмет министрі және 2017-2019 жылдары STC өкілі болған профессор Салем әл-Аулакиді тағайындады. Алими жергілікті әкімшілік және мемлекеттік қызмет министрлері ретінде тағы екі оңтүстік йемендікті таңдап, азаматтық авиация басқармасына, Аден порттарына және көлік министрлігіне жаңа басшыларды тағайындады.

Ол сондай-ақ Таиз майданына жауапты әскери тұлға Юсуф әл-Шараджиді және Тор әл-Баха осіне жауапты бригадир Абу Бакр әл-Джабулиді қызметтен босатты. Әл-Шараджидің операцияларды басқара алмауы нәтижесінде бірнеше аудан мен аймақтың хуситтерге өтуі туралы кең таралған айыптаулар айтылған болатын.

Таиз қоршауын бұзу және күштерді үйлестіру міндеті мансаптық офицер генерал-майор Рашад әл-Юсифиге жүктелді.

Қиындықтың бір бөлігі – үкімет жағында соғысатын түрлі күштер арасындағы шиеленіс. Оңтүстік алыптарының көшбасшысы Абу Зараға Сауд Арабиясы қаржыландыратын және Абдулрахман әл-Лаһджиге тиесілі Отан қалқаны күштерімен араздасып қалды деген мәлімдемелер бар. Отан қалқаны ауыр шығынға ұшырап, әл-Лаһджи Абу Зарағаны сатқындықта айыптап, стратегиялық Баб әл-Мандаб бұғазына жақын Джубтағы жағдай үкімет үшін өте қауіпті болып кеткені туралы ресми баяндама жасады. Бұғаздың бақылауы хуситтерден қайтарып алынды деген қайталама мәлімдемелер дәлелдермен жоққа шығарылды.