Израиль соңғы екі жарым жылда Газа, Ливан және Сириядан 1000 шаршы шақырымнан (386 шаршы миль) астам жерді басып алып, бұл оның соңғы онжылдықтардағы әскери басып алынған аумақтардың ең ірі кеңеюі болды. Бұл аудан көптеген ірі қалалардан үлкен, және Израиль мұнда шексіз қалуды жоспарлап отыр. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Associated Press басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Жер басып алулар ХАМАС-тың 2023 жылғы шекаралық шабуылынан кейін басталды, ол бірнеше майданда соғыстарды тұтандырды. Израиль әскері Газаның үлкен бөліктерін басып алып, кейін Ливан мен Сирияның бөліктерін бақылауға алды. Израиль бұл аймақтарды «буферлік аймақтар» деп атайды және олардың болашақ шабуылдардың алдын алу үшін қажет екенін айтады.

Газа мен Ливандағы жер басып алулар мен эвакуация ескертулері 3 миллионнан астам адамды ығыстырып, әскерлер қалалар мен аудандарды қиратып, үлкен, халқы аз аймақтарды құрды. «Буферлік аймақтар» Израиль құрылғаннан кейінгі аумағының шамамен 5% құрайды, бірақ бұл жаңа шекаралар емес, олар екі ел арасындағы келісімді талап етеді. Көптеген адамдар бұл өзгерістердің ұзаққа созылуынан қорқады.

Ливанда Израиль қазір 608 шаршы шақырымды (234 шаршы миль) бақылайды, Carnegie Middle East Center сарапшыларының мәліметінше. Эвакуация ескертулері шамамен 1,2 миллион ливандықты қашуға мәжбүр етті, ал Израиль бейбіт тұрғындардың қайтуына тыйым салды. Хезболла Израильдің Ливандағы болуын айыптап, Ливан үкіметі Израильдің шығуын талап етті.

Газада Израиль 2025 жылғы қазан айындағы атысты тоқтату кезінде әскерлерін «сары сызық» деп аталатын аймаққа шегіндіріп, сектордың жартысынан сәл астамын бақылауға алды. Газаның барлық тұрғындары, 2 миллионнан астам адам, халықаралық көмекке тәуелді үлкен шатырлы қалаларға жиналды. Әскери күштер аймақтың үлкен бөліктерін жойып, палестиналықтар үшін қол жетімсіз етті. Атысты тоқтату келісімі тұрып қалды, ал Израиль бақылауын 60% -дан астамға кеңейтті, Gisha құқық қорғау тобының мәліметінше. Премьер-министр Биньямин Нетаньяху Израильдің Газадағы бақылауы 70% -ға дейін артатынын айтты.

Израиль 1967 жылғы Таяу Шығыс соғысы кезінде Голан шыңдарын Сириядан басып алып, 1981 жылы аннексиялады. 2023 жылғы шабуылдан кейін Израиль бұрынғы бөлінген аймақтың сыртындағы аумақтарды басып алып, қазір Голан шыңдарының 1,200 шаршы шақырымын (463 шаршы миль) бақылайды. Израиль әскері буферлік аймақты кеңейтіп, Дамаскіге жақындады. БҰҰ Израильдің әрекеттерін айыптап, аймақтық тұрақсыздықтан қауіптенеді.

Израильдің кеңеюі халықаралық айыптауларға ұшырап, Иран Израильдің Ливаннан шығуын АҚШ-пен соғысын аяқтау шарты ретінде қойды. БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш Израильдің әрекеттерін халықаралық құқықты бұзу деп атады.