Испаниядағы Вильена қаласындағы мұражайдан қола дәуірінің алтын қазынасы ұрланды. Бұл Еуропадағы ең маңызды тарихқа дейінгі қазына саналатын Вильена қазынасына жасалған соңғы жоғары деңгейлі тонау болып отыр. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Бейсенбі күні таңертең жасалған шабуыл бірнеше минутқа ғана созылды. Қалалық кеңес өкілінің айтуынша, дабыл шамамен 05:20-де (04:20 BST) қосылып, ұрылар ғимараттан 05:24-те кеткен. Ол операцияны «өте жылдам және өте кәсіби» деп сипаттады.
Вильена мэрі Фульхенсио Сердан журналистерге: «Олар қазынаның көп бөлігін алып кетті», — деп, дауысы дірілдеп айтты. Ол: «Біз мүлдем күйзелісте, тіпті қолым дірілдеп тұр. Біз үшін бұл өте ауыр соққы. Бұл біздің мұрамыздың, байлығымыздың бір бөлігі», — деді.
Жергілікті БАҚ мәліметінше, ұрылар қалдырып кеткен заттардың арасында үш күміс ыдыс, бір білезік және «Кингфишер таяқшасы» деп аталатын тарихқа дейінгі салтанатты таяқшаның әшекейлерінің бір бөлігі бар.
Қазына 1963 жылы археолог Хосе Мария Солер тарапынан Вильенадағы құрғаған өзен арнасынан табылған. Ол б.з.б. 1000 жылға жататын 29 білезік, 11 тостаған, үш бөтелке және басқа да заттардан тұрады. Қазына бірден Аликанте провинциясындағы шағын сәулет мұражайының басты көрікті жеріне айналды. 2024 жылдың мамырынан бастап қазына жаңадан ашылған Вильена мұражайында арнайы бөлмеде көрсетіліп келеді.
Кейбір заттардың ерекше материалы зерттеушілерді ұзақ уақыт қызықтырып келеді. Негізінен алтын болғанымен, кейбір бөліктері күміс, темір, янтарь және темір тотығымен қапталған қара қорғасын материалынан жасалған. Trabajos de Prehistoria журналында жарияланған жақындағы зерттеу бұл заттардың сирек кездесетін метеориттік темірден соғылғанын алға тартады.
Қазынаның құнын есептеу мүмкін емес, бірақ мэрдің айтуынша, тек алтынның өзі шамамен 1,7 млн еуроға (1,45 млн фунт стерлинг) бағаланады.
Испания үкіметінің Аликантедегі өкілі Мануэль Пинеданың айтуынша, ұрылар бірнеше көлікпен келіп, мұражайға терезеден кірген. Вильена өкілі барлық қауіпсіздік жүйелері іске қосылғанын және мұражайдың ешқандай «ақаулығы» болмағанын айтты. Тонаудан сәл бұрын қаланың спорт орталығында тағы бір дабыл қосылған, билік бұл ұрылардың алаңдатуы болуы мүмкін деп тексеріп жатыр.
Аликанте университетінің археология профессоры Мауро Эрнандес Cadena SER телеарнасына бұл операция алдын ала жоспарланғанын айтты. «Олар мұны өте жақсы жоспарлаған. Олар қалай істеу керектігін, қалай әрекет ету керектігін және қалай қашу керектігін білген», — деді ол.
Өткен жылдың қазан айында ұрылар Париждегі Лувр мұражайына күндізгі уақытта басып кіріп, 88 млн еуро тұратын зергерлік бұйымдармен 8 минут ішінде қашып кеткен болатын. Содан бері Еуропадағы мекемелерге бірнеше батыл шабуылдар жасалды.
Өткен жексенбіде Италияның мәдениет министрлігі Сицилиядағы мұражайдан Ренессанс суретшісі Антонелло да Мессинаның «ерекше құнды» төрт жұмысы ұрланғанын хабарлады. Екі күн бұрын итальяндық полиция Парма маңындағы Magnani-Rocca Foundation мұражайынан ұрланған Ренуар, Сезанн және Матисстің 10,4 млн доллардан астам құнды картиналарын қайтарып алғанын мәлімдеді.
Апта басында жарияланған есепте ЕО-ның полиция агенттігі Еуропол елдердің «зорлық-зомбылық пен күш қолдану әдістеріне» ауысқанын анықтағанын айтты. Бұл нақты мәдени артефактілерге бағытталған жаңа қылмыстық желілердің қатысуын көрсетуі мүмкін. Есепте кейбір ұсталған ұрылардың әлеуметтік желілер мен мессенджерлер арқылы жергілікті жерден тартылғаны, бір-бірімен алдын ала байланысы болмағаны айтылған. Бұл мәдени құндылықтар саудасымен айналысатын әдеттегі қылмыстық желілердің құрылымынан ерекшеленеді, олар әдетте көшбасшының айналасында ұйымдасқан топ болып жұмыс істейді.