Имран Ханның ұлдары Пәкістанның қуатты армиясының басшысын түрмеде отырған бұрынғы премьер-министрге қарсы «жеке кек қайтаруда» деп айыптады және әкелерінің түрмеде «баяу өлтіріліп жатқанынан» қорқатындарын білдірді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
27 жастағы Касим Хан мен 29 жастағы Сулайман Хан 2023 жылы тұтқындалғаннан бері Равалпиндидегі Адиала түрмесінде ұсталып жатқан, сыбайлас жемқорлық айыптары бойынша 14 жылға сотталған әкелерін босату үшін белсенді күрес жүргізіп келеді.
Оларға Ханмен алты айдан астам уақыт сөйлесуге рұқсат берілмеген және оны босату үшін лобби жасау мақсатында Ұлыбританиядан Пәкістанға баруға тыйым салынған.
Сәрсенбіде Жоғарғы сот Пәкістан үкіметінің Ханға нашарлап бара жатқан көз ауруы үшін жеке ауруханада емделуге рұқсат бермей, отбасының онымен кездесуіне немесе түрмеде сөйлесуіне алты айдан астам уақыт бойы тыйым салып, сот шешімін бұзғаны туралы істі қарайды. Хан 6 футқа 8 фут (шамамен 1,8 м × 2,4 м) делінетін камерада жалғыз өзі ұсталып отыр.
Осы айдың соңында Хан 1996 жылы, халықаралық крикеттен кеткеннен төрт жыл өткен соң құрған саяси партиясы — Пәкістан Техрик-е-Инсаф (PTI) оны босатуды талап етіп, бүкіл ел бойынша марш өткізуді жоспарлап отыр.
Лондоннан The Guardian-ға сөйлеген Ханның ұлдары — оның Джемима Голдсмитпен бірінші некесінен туған балалары — әкелерінің денсаулығына «өте, өте алаңдайтындарын» және оны ұстау жағдайлары «психикалық және физикалық азаптауға» тең екенін айтты.
«Шындығында, ол адам байланысы жоқ кішкентай 6x8 фут камерада қамаулы», — деді Сулайман. «Оған айлар бойы жаңа кітаптар берілмеді және оған отбасымен немесе бейтарап дәрігермен кездесуге немесе сөйлесуге рұқсат берілмеді. Оның айлар бойы назардан тыс қалған көз ауруы бар, бұл оның бір көзінің көру қабілетінен айырылуына әкелді.»
Өткен айдың соңында Sky Sports Англия мен Пәкістан арасындағы тест матчын көрсету барысында Касим мен Сулайманмен сұхбат эфирге шығарды. Үкіметпен тығыз байланысы бар және төрағасы да ішкі істер министрі болып табылатын Пәкістан крикет кеңесі эфирден кейін Sky Sports-қа ресми шағым жолдады, ал Пәкістан командасы түскі үзілістен кейін алаңға шығудан бас тартатынын білдірді.
«Бұл олардың әлемнің қалған бөлігінен қаншалықты алшақ екенін көрсетеді — олар өз еліндегідей бұқаралық ақпарат құралдарын үнсіз қылдыра аламыз деп ойлады», — деді Сулайман шағым туралы. «Бұл олардың авторитарлық режим екенін әшкереледі.»
БҰУ Ханның ұзаққа созылған қамауы халықаралық құқықты бұзатынын мәлімдеді, ал БҰУ-ның азаптау жөніндегі арнайы баяндамашысы оның жалғыз камерада ұсталуы мен қамау жағдайлары психологиялық азаптауға тең болуы мүмкін екенін айтты.
Сулайман отбасына 73 жастағы әкелеріне жоғары қан қысымы диагнозы қойылғаны айтылғанын жеткізді. «Барлығынан да, біз онымен сөйлесіп, оның жағдайы жақсы екеніне көз жеткізгіміз келеді», — деді ол.
Ханның ұлдары «қатыгез» қарым-қатынасты Пәкістанның қорғаныс күштерінің басшысы және армия басшысы Асим Мунирдің «жеке өшпенділігі» тудырып отырғанына ерекше алаңдайтындарын айтты.
Хан премьер-министр болған кезде Мунирді салтанатсыз қызметтен төмендеткен еді, ал олардың арасындағы жаулық кеңінен белгілі болатын. 2023 жылы Мунир армия басшысы болып тағайындалғанда, Ханды қудалау айтарлықтай күшейді.
«Бұл жеке өшпенділіктен туындап отырғаны анық, және бұл оның Асим Мунирдің бұйрығымен неге соншалықты қатыгездікпен қаралып жатқанының бір себебі», — деді Сулайман. Мунирдің билігі өткен жылы ол өзін Дональд Трамптың жақын одақтасы ретінде орнықтырғанда кеңейді, Трамп оны «менің сүйікті фельдмаршалым» деп атаған.
Өткен айда Жоғарғы сот Ханды көз торының венасындағы қан ұйығандығы үшін емдеуге жеке ауруханаға апару керек деп шешкен еді. Ұзақ уақыт медициналық көмексіз қалуынан оның оң көзінің көру қабілетінің 85%-ы жойылған деп есептеледі.
Алайда Хан мемлекеттік ауруханаға қысқа уақытқа апарылып, оған бірнеше инъекция жасалды және түрмеге қайтаруға жарамды деп танылды, бұл оның отбасы мен саяси партиясының наразылығын тудырды.
«Әкелеріміздің нақты жағдайы туралы бейтарап, әділ дәрігерден әлі ешқандай ақпарат ашылған жоқ», — деді Касим. «Біз олар оны сонда баяу өлтірмекші деп сенеміз. Қысым азайысымен, олар оған одан да қатаң шектеулер қойып, оны жоямыз деп сенімдіміз.
«Мұнда шынайы кек қайтарып отырған — армия басшысы Асим Мунир.»
Пәкістан үкіметі мәлімдемесінде Ханға қатысты айыптауларды «жалған үгіт» деп атады және ол үйде дайындалған тағамға, жаңғақтарға, бөтелкедегі суға, жаттығу құралдарына, отбасының келуіне және тұрақты медициналық тексерулерге қолжетімділігі бар тиісті жағдайларда ұсталып жатқанын айтты.
«Пәкістан үкіметі сотталған тұтқынның жазалаушы жалғыз камерада ұстауға, қатыгездікке немесе айыруға ұшыратыны туралы айыптауларды қатаң түрде жоққа шығарады», — делінген мәлімдемеде.
Ханның 2018 жылы билікке келуі Пәкістан әскери күштерінің қолдауымен болғаны кеңінен мойындалған. Бұл күштер «истеблишмент» деп аталып, ел басқаруында ұзақ уақыттан бері шамадан тыс рөл атқарып келеді. Хан «найя Пәкістан» (жаңа Пәкістан) құруға уәде берген еді.
