Қазақстанның Ішкі істер министрлігі (ІІМ) азаматтарды жасанды интеллект (ИИ) қолданылатын алаяқтық схемалар туралы ескертті. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Злоумышленниктер адамның дауысы мен сыртқы келбетін бұрмалап, қоңырау немесе бейнебайланыс кезінде өздерін туысқан немесе таныс ретінде таныстырып, жәбірленушіні шұғыл түрде ақша аударуға көндіруі мүмкін.
Полиция ақшаны дереу аудару туралы өтініштерді орындамауды және жақын адамыңызға оның әдеттегі нөміріне өзіңіз қоңырау шалуды ұсынады. Сондай-ақ, отбасында әңгімелесушінің жеке басын растау үшін алдын ала құпия сөз немесе бақылау сұрағы туралы келісуге болады.
Сонымен қатар, ІІМ банк карталарының деректерін, SMS-кодтар мен парольдерді бөгде адамдарға хабарлауға болмайтынын еске салды. Алаяқтыққа күдік туындаған жағдайда полицияға жүгіну қажет.
Бұған дейін «Курсив» WhatsApp-та өздерін жәбірленушілердің туыстары ретінде таныстырып, ақша аударуды сұраған үш алаяқтың кінәсі сотта дәлелденгенін жазған. Тергеу интернет-алаяқтықтың 15 эпизодын анықтады, ал дропперлердің бірінің шоты арқылы шамамен 5 млн теңге шығарылған. Екі айыпталушы үш жылдан төрт жыл бір айға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айырылса, тағы біреуі үш жылға бас бостандығын шектеу жазасына кесілді.
ИИ-алаяқтықтан қалай қорғануға болады?
ІІМ мамандары алаяқтардың құрбаны болмау үшін бірнеше қарапайым ережелерді сақтауды ұсынады:
- 01Ешқашан телефон арқылы ақша аудару туралы шұғыл өтініштерге сенбеңіз.
- 02Әрқашан туысыңызға немесе танысыңызға оның кәдімгі нөміріне қоңырау шалып, ақпаратты тексеріңіз.
- 03Отбасында құпия сөз немесе бақылау сұрағы туралы келісіңіз.
- 04Банк картасының деректерін, SMS-кодтарды және парольдерді ешкімге бермеңіз.
- 05Күдікті жағдайда дереу полицияға хабарласыңыз.
Алаяқтардың жаңа әдістері
Жасанды интеллект технологияларының дамуымен алаяқтар дауыс пен бейнені бұрмалаудың күрделі әдістерін қолдана бастады. Олар нақты адамның дауысын жазып алып, оны арнайы бағдарламалар арқылы өзгерте алады, тіпті бейнеқоңырау кезінде жасанды бейнені жасай алады. Бұл әдістер әсіресе қарт адамдарға қарсы жиі қолданылады, себебі олар технологиялық алаяқтықтан аз қорғанған.
Құқық қорғау органдарының шаралары
Қазақстан полициясы алаяқтықпен күресуді күшейтіп, азаматтардың ақшасын қорғау үшін арнайы шаралар қабылдауда. ІІМ азаматтарды сақ болуға және кез келген күдікті қоңыраулар туралы хабарлауға шақырады. Сонымен қатар, банктер мен байланыс операторларымен бірлесіп, алаяқтық схемалардың алдын алу жұмыстары жүргізілуде.
Қорытынды
Жасанды интеллект алаяқтарының құрбаны болмау үшін сақтық шараларын сақтау маңызды. Есіңізде болсын: ешкім сізден телефон арқылы дереу ақша аударуды сұрамауы керек. Егер мұндай қоңырау алсаңыз, алдымен туысыңызбен байланысып, ақпаратты тексеріңіз. Құпия сөздер мен банк деректерін ешкімге бермеңіз. Күдікті жағдайда полицияға хабарласыңыз.
