Газадағы жеті жасар палестиналық бала Аюб Джунайдтың сынған көзілдірігіне жылаған видеосы әлеуметтік және халықаралық БАҚ-та кеңінен тарады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Аюбтың видеосы Газадағы көру қабілеті нашар балалардың қиын жағдайын көрсетті. Израильдің блокадасы мен соғыс салдарынан олар көз тексеруінен, түзеткіш линзалардан және мамандандырылған офтальмологиялық отадан тыс қалған.
Видео ондаған миллион адам көргеннен кейін, Аюб жаңа көзілдірік алды. Алайда бұл мәселені толық шешпейді, өйткені оған шұғыл ота қажет.
Аюбтың анасы, 30 жастағы Эман Джунайд, қазір Газа қаласы порты ауданында босқын болып жүр. Ол The Guardian-ға баласының проблемасы екі жасында басталғанын айтты.
«Аюб қатты қызба ауруынан кейін өте күшті алыстан көрмеушіліктен зардап шегеді», - дейді ол. Дәрігер Аюбтың көру қабілеті жасына қарай жақсарады деген, бірақ керісінше болды - оған қажетті рецепт күшейіп, қажетті линзалар Газада жоқ.
«Біз емделуге шетелге баруға дайындалып жатқанбыз, бірақ соғыс басталып, бәрі тоқтады», - деп қосты ол.
Аюб шатырынан сирек шығады. Ол басқа балалармен ойнағысы келгенде, көзілдірігін қатты ұстап, өте сақ қозғалады. Ол жүгірмейді, секірмейді немесе еркін қозғалмайды. Дәрігерлер отбасына оны қатты әрекеттерге жібермеуге ескерткен, өйткені құлау немесе соққы оның көз торына зақым келтіруі мүмкін.
Аюб анасынан басқа балалардан несімен ерекшеленетінін жиі сұрайды: «Неге басқа балалар мен сияқты көзілдірік кимеген? Неге мен олар сияқты қозғала алмаймын? Неге мен олар сияқты мектепке бара алмаймын?»
«Сәуір айының соңында ол бір туысымен қоқыс толы жолмен келе жатып, құлап, бетін жерге соғып, көзілдірігін сындырды», - дейді анасы. «Ол қатты жылап, жерде домалап, оларды қайта құрастыруға тырысты. Аюб үшін бұл көзілдірік бәрі еді. Олармен де ол анық көрмейді, заттарды бетіне бірнеше дюйм жақын ұстауға мәжбүр. Бірақ оларсыз ол мүлдем қозғала алмайды».
Отбасы Аюбтың көзілдіріксіз өткізген уақытын ерекше ауыр деп сипаттайды. Үш-төрт күн бойы ол шатырдың бір бұрышынан сирек шығып, көмексіз қозғала алмады. Өздігінен жүруге тырысқанда, ол жерге жақын еңкейіп, көзін еденге жақындатып, айналасын ажыратуға тырысты.
Туыстары оның көзілдірігін бірнеше рет жөндеуге тырысқан, бірақ сынған линзаларды түзету мүмкін болмады.
«Мен бөліскен видео шатырға жеткеннен кейін түсірілді», - дейді анасы. «Көшеде ол одан бетер жылап, көзілдірігін жөндегісі келетінін айтты, өйткені оларсыз көре алмайды. Видео тарағаннан кейін, демеушілер бізге көмектесіп, жаңа көзілдірік алдық, бірақ бұл әлі де оған қажетті дұрыс рецепт емес».
Отбасының айтуынша, Аюбтың эмоционалдық жағдайы жақсарған. Соңғы күндері ол келушілермен және көмек ұсынатындармен араласуға ықыласты. Өзгеріс әлі де аз болса да, отбасы бұл оларға жеңілдік пен үміт әкелгенін айтады.
Газадағы денсаулық сақтау органдары соғыс көзді күту қызметін қатты зақымдап, мыңдаған көру қабілеті нашар науқастарды емдеусіз қалдырғанын хабарлайды. Ауруханаларда хирургиялық микроскоптар мен фако машиналары сияқты негізгі құралдар жетіспейді. Ресми деректер бойынша, қазір 2800-ден астам науқас катаракта отасын күтіп отыр, ал мүйізді қабық трансплантациясы, глаукома операциялары және қалпына келтіру хирургиясын қоса алғанда, көз процедураларының жалпы кезегі 4000-нан асады.
Сонымен қатар, Израильдің медициналық мекемелер айналасындағы бомбалауы Газа қаласының Мемлекеттік көз ауруханасының уақытша жабылуына әкелді. Бұл аумақтағы жалғыз мемлекеттік көз күту орталығы еді.
«Қазіргі жағдай барлық медициналық шығын материалдары мен хирургиялық құралдардың жетіспеушілігін анық көрсетеді», - дейді аурухана директоры, офтальмология және көз хирургиясы бойынша аға кеңесші доктор Хусам Давуд. «Қазір біз соғысқа дейінгі қызметіміздің шамамен 60% -ын ғана көрсетіп отырмыз. Негізгі себеп - Израильдің медициналық жабдықтар мен хирургиялық құралдардың кіруіне тосқауыл қоюы».
Дәрігерлер сонымен қатар қатерлі мүйізді қабық инфекцияларының күрт өсуін хабарлады, оны тығыз тұру жағдайлары, нашар санитария және дәрі-дәрмекке қол жетімділіктің шектелуімен байланыстырады, кейбір науқастар көру қабілетін толық жоғалтады.
Бұл жағдай Газа балаларына әсер ететін кеңірек гуманитарлық дағдарыстың бір бөлігі. Аумақта тұрғын санына шаққанда әлемдегі ең көп ампутацияланған балалар бар. Ондаған мың ауру немесе жарақат алған жас адам шұғыл медициналық көмекке мұқтаж, ал аумақтан тыс мамандандырылған көмек қажет ететіндердің көпшілігі әлі эвакуацияланбаған.
Газадағы денсаулық сақтау органдарының соңғы деректері бойынша, шамамен 4000 бала шұғыл медициналық эвакуацияны қажет етеді.
«Көзілдірігін сындырған бала тиімді түрде ұзақ уақыт соқыр болып қалуы мүмкін, өйткені ауыстыратын көзілдірік табу мүмкін емес», - дейді Emergency гуманитарлық ұйымымен Газада жұмыс істейтін хирург доктор Ирди Мемай. «Біздің әл-Қарарадағы емханада емделетін науқастардың шамамен 40% -ы 14 жасқа дейінгі балалар. Соңғы алаңдаушылықтардың бірі - бұл балалардың көпшілігінің көру қабілетінің нашарлауы».