Гамбия билігі ұзақ жылдар билік құрған Яхья Джамменің АҚШ-тағы мүлкін тәркілеуден түскен қаражатты оның билігі кезіндегі құқық бұзушылықтардың құрбандарына төлеуге жұмсайтынын мәлімдеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Гамбияның өтемақы комиссиясы Батыс Африка елінің бұрынғы көшбасшысына тиесілі Мэриленд штатындағы үйді сатудан 2,5 млн доллар (1,86 млн фунт стерлинг) түскенін хабарлады.
АҚШ 2022 жылы бұл мүлікті «қылмыстық жолмен табылған қаражат және Гамбияның мемлекеттік қаражатын жымқыру» арқылы сатып алынған деген негізбен сату құқығын алған болатын.
Джамме 1994 жылы төңкеріс арқылы билікке келіп, Гамбияны 20 жылдан астам уақыт басқарды. Бұл кезең адам құқықтарының бұзылуы, адамдардың із-түзсіз жоғалуы және соттан тыс өлтірілулер туралы айыптаулармен есте қалды.
Сейсенбіде Гамбияның өтемақы комиссиясы «құрбандарға, аман қалғандарға және жұртшылыққа Джамменің мүлкін сатудан барлығы 2 573 414,10 доллар түскенін хабарлауға қуанышты» екенін мәлімдеді.
Комиссия қаражаттың «құрбандар мен аман қалғандардың құқықтары мен қажеттіліктерін тиісті түрде ескере отырып», жауапкершілікпен және ашық түрде басқарылуын қамтамасыз етуге міндеттенетінін айтты.
Джамме 2016 жылғы сайлауда Адама Бэрроуға жеңіліп, алдымен жеңілісті мойындады, кейін нәтижелерден бас тартты. Ол 2017 жылы аймақтық және халықаралық қысымның күшеюімен биліктен кетті.
Сенегал бастаған бірнеше Батыс Африка мемлекетінің әскерлері Гамбияға орналастырылып, Джаммені биліктен кетіруге мәжбүрлеу қаупін төндірді. Соңында ол биліктен кетуге келісіп, Экваторлық Гвинеяға жер аударылды.
Кейіннен ұлттық комиссия экс-президенттің Гамбияда 281 мүлкі, сондай-ақ АҚШ-та бір және Мароккода бір мүлкі бар екенін, сондай-ақ 100-ден астам банк шотын басқарғанын анықтады. Ол мұндай мүлікті өз жалақысына сатып ала алмайтыны анық болды және комиссия оның 300 млн доллардан астам қаражатты жымқырғаны туралы қорытынды жасады.
Джамме саяси қарсыластарын өлтіруге, адамдардың жоғалуына, зорлауға және азаптауға басшылық жасады деп айыпталады.
Тергеу комиссиясы кең таралған құқық бұзушылықтар «мемлекет немесе оның агенттері тарапынан 240-250 гамбиялық және гамбиялық емес адамның өліміне әкелгенін» анықтады.