Албания астанасы Тиранадағы премьер-министр Эди Раманың кеңсесінің алдында мыңдаған адам наразылық білдіріп, оның отставкасын талап етуде. Бастапқыда фламинго құстарын қорғау үшін басталған акция енді мектептер, жұмыс орындары және тұрмыс деңгейі мәселелерін қамтитын кең ауқымды қозғалысқа айналды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Қозғалыстың символына айналған қызғылт фламинго құстары Влёра қаласының маңындағы қорғалатын аумақ – Нарта лагунасына ұшып келеді. АҚШ президенті Дональд Трамптың күйеу баласы Джаред Кушнерді қоса алғанда, халықаралық инвесторлар тобы жақын жерде сәнді курорт салуды жоспарлап отыр, ал үкімет оларға «арнайы инвестор» мәртебесін берген.
Әзірге құрылысқа рұқсат жоқ, Раманың үкіметі экологиялық әсерді бағалау әлі басталмағанын айтады, алайда алаңда қоршаулар мен бульдозерлер байқалған. Бір ай бұрын жеке күзетшілердің наразылық білдірушіні ұрып жатқан видеосы әлеуметтік желіде тарағаннан кейін жергілікті экологиялық наразылық жалпыұлттық сипат алды. Бұл оқиғаны премьер-министр растады.
«Мен мектептеріміз үшін, ауруханаларымыз үшін, инфрақұрылымымыз үшін, шетелде жүрген отбасым үшін және ең бастысы, өз елімде қалғым келетіндіктен осындамын», – дейді жасы 20-лардағы наразылық білдіруші Хелена.
Эди Рама мен оның Социалистік партиясы 13 жыл бойы билікте. Осы уақыт ішінде Албанияда көп нәрсе өзгерді: Тирананың келбеті халықаралық сәулетшілер жобалаған көптеген мұнаралармен өзгерді, туризм саласы дамып, елдің халықаралық имиджін өзгертіп, ЖІӨ-нің бестен бір бөлігін құрады. Ең бастысы, Албания Еуропалық Одаққа кіру бағытында айтарлықтай жетістіктерге жетті: 2022 жылы нөлден бастап, келесі жылдың соңына дейін келіссөздерді аяқтау жоспарлануда. Батыс Балқанның алты елінің ішінде тек Черногория ғана озық тұр, бірақ ол он жыл бойы келіссөздер жүргізіп келеді.
Алайда бұл жетістіктер белгілі наразылық білдіруші, жазушы және адам құқықтары жөніндегі белсенді Фатос Любонжаны қанағаттандырмайды. Ол коммунистік диктатор Энвер Ходжаның тұсында 17 жыл бойы еңбекпен түзеу лагерінде отырған. Қазіргі үкімет «олигархтарға, ұйымдасқан қылмысқа, БАҚ-қа және сыбайлас халықаралық ұйымдарға» сүйенеді, ал құрылыс бумы ақша жуудан басқа ештеңе емес деп мәлімдейді.
«Біз әділдікті тергеуге итермелегіміз келеді. Осы биік ғимараттарға қарасаңыз, бұл ұйымдасқан қылмыс, олигархтар және мемлекеттік шенеуніктердің жоспары екені көрінеді», – дейді ол.
Рама наразылықтарды сау демократиялық қоғамның белгісі деп сипаттайды. Алайда оның бірнеше жақын саяси одақтастары, соның ішінде бұрынғы орынбасары мен Тирана әкімі, Албанияның сыбайлас жемқорлыққа қарсы прокурорларының (SPAK) тергеуіне ілікті.
«Мен бірінші күннен бастап айттым: мен солға да, оңға да қарамайтын, тек тура қарайтын әділ сотты қалаймын. Сатып алуға, қысым көрсетуге немесе қашықтан басқаруға болмайтын сот», – дейді Рама.
Албания парламентінің ең жас депутаты Маяна Кочеку Раманың партиясынан шығып кетті. Ол «жасына байланысты үкіметке қол соғып, ештеңе болмағандай кейіп таныта алмайтынын» айтады. Оның пікірінше, Рама «үлкен дағдарысқа» тап болды.
Қазіргі уақытта наразылық білдірушілер де, Рама да өз позициясын ұстанып отыр. Фламинго құстары Тирана көшелеріндегі таныс көрініс болып қала бермек.
