ФИФА президенті Джанни Инфантино 2026 жылғы турнирден кейін ерлер арасындағы Әлем чемпионатын 64 командаға дейін кеңейту жоспарын бағалайтынын мәлімдеді. Ол жарысты «бүкіл әлем үшін» өткізу қажеттігін атап өтті. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Кеңейтілген турнир туралы ұсыныс былтыр ұсынылған болатын. Инфантино 48 командалық турнирдің сәтті өтуі ФИФА-ға 64 командалық Әлем чемпионатының қалай жұмыс істей алатынын қарастыруға негіз береді деп санайды.
«Бұл – біз Әлем чемпионатынан кейін қарастыратын мәселелер», – деді Инфантино швейцариялық Blue Sport телеарнасына берген сұхбатында. «Әлем чемпионатын ұйымдастыру кезінде оны бүкіл әлем үшін – тек Еуропа мен Оңтүстік Америка үшін емес, бүкіл әлем үшін ұйымдастыру маңызды. Әрбір ұлт Әлем чемпионатына қатысу арманына ие болуы керек».
«Командалардың деңгейі өте жоғары және бүкіл әлемде үнемі артып келеді. Егер кішігірім елдерге Әлем чемпионатына қатысу мүмкіндігін бермесеңіз, олардың жақсаруға деген ынтасы болмайды», – деп қосты ол.
Инфантино алғашқы 48 командалық Әлем чемпионатын «үлкен жетістік» деп атады. Ол Африкадан 10 команданың тоғызының плей-офф кезеңіне шыққанын мысалға келтірді. «Соңғы Әлем чемпионатында Африкадан тек бес команда болды. Бұл барлық командаларды қосудың – оларға қатысу мүмкіндігін берудің қаншалықты маңызды екенін көрсетеді», – деді ол.
ФИФА кеңесі 2017 жылы Әлем чемпионатын 32 командадан 48 командаға дейін кеңейтуді мақұлдаған болатын. 2030 жылғы Әлем чемпионатын 64 командаға дейін кеңейту туралы ресми ұсынысты Оңтүстік Америка футбол конфедерациясы (КОНМЕБОЛ) 2025 жылдың сәуірінде енгізген, бірақ шешім қабылданбады.
2030 жылғы турнирді негізінен Испания, Португалия және Марокко бірлесіп өткізеді. Алғашқы үш ойын Аргентина, Уругвай және Парагвайда өтеді. Бұл жарыстың жүз жылдығын мерекелеуге арналған. Уругвай 1930 жылы тұңғыш Әлем чемпионатын қабылдаған болатын.
УЕФА президенті Александер Чеферин 64 командалық ұсынысты қабылдамағандардың бірі. Словениялық функционер бұл турнирдің өзіне де, іріктеу процесіне де «жаман идея» екенін айтты. Азия футбол конфедерациясының (АФК) президенті шейх Салман бин Ибрагим Әл-Халифа да келісіп, одан әрі кеңейту «хаос» әкелетінін айтты.
Солтүстік және Орталық Америка мен Кариб бассейні футбол конфедерациясының (КОНКАКАФ) президенті Виктор Монтальяни бұл ұсыныс «дұрыс емес» деп санайды. Ол кеңейту «кең футбол экожүйесіне» зиян келтіреді деп есептейді.
Алайда Ақ үйдің Әлем чемпионаты жөніндегі жұмыс тобының атқарушы директоры Эндрю Джулиани Америка Құрама Штаттары 2038 жылғы Әлем чемпионатын өткізуге үміткер бола алатынын және 64 командаға дейін кеңейтілсе де, «көтере алатынын» айтты.
ФИФА-ның ресми ұстанымы әрқашан кеңейту идеяларын мүдделі тараптармен талқылау және кеңес мүшелерінің кез келген ұсыныстарын қарастыру болды. Түпкілікті шешімді ФИФА кеңесі қабылдайды, бірақ бұл жақын арада болады деген белгі жоқ.
Инфантино 2016 жылы алғаш рет сайланғанда, оның бағдарламасының бір бөлігі Әлем чемпионатын 32 командадан 40 командаға дейін кеңейту болатын. Бір жыл ішінде бұл көрсеткіш 48-ге дейін көтеріліп, ФИФА кеңесі мақұлдады. Бұл өзгеріс 2026 жылғы финалдық турнирден бастап күшіне енді. Содан бері ФИФА одан әрі және жылдамырақ кеңейтуді қалайды деген қауесеттер ешқашан басылған жоқ.
2022 жылғы финалдық турнирді 48 командаға дейін кеңейту талқыланды, бірақ Катардың мұндай турнирді жалғыз өткізе алмайтыны мойындалды. Бұл мәселе – Әлем чемпионаты неғұрлым үлкен болса, оны өткізу соғұрлым қиын болады. Биыл турнир үш елде үлкен аумақта өтеді. 2030 жылы ойындар алты елде – Марокко, Португалия, Испания, сондай-ақ Аргентина, Парагвай және Уругвайда өтеді. Сауд Арабиясының 2034 жылы 64 командалық турнирді (128 ойын) қалай өткізе алатыны белгісіз.
Дегенмен, бұл Инфантино үшін екі жағынан да ұтымды. Біріншіден, бұл көбірек елдерге Әлем чемпионатында ойнау мүмкіндігін береді. 64 командалық Әлем чемпионаты ФИФА-ға мүше 211 елдің үштен біріне жуығының іріктеуден өтуіне мүмкіндік береді. Үлкенірек Әлем чемпионаты мүше қауымдастықтарға бөлінетін кірісті де арттырады.