Эбола індетінен аман қалған 35 жастағы медбике Мирей Кахиндо 16 маусымда ауруханадан шығарылған кезде 16 айлық ұлы Микки Полды қолында ұстап тұр. Фото: Michel Lunanga/Getty Images Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
ДРК-дағы Эбола індетінен зардап шеккендерді құтқаруға тырысқан медициналық топтарға көмектесетін мақұлданған дәрі жоқ, бірақ алғашқы пациенттер емдеу сынағына қатысқандықтан, бұл бірнеше ай ішінде өзгеруі мүмкін. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Ғалымдардың айтуынша, мұндай зерттеуді ұйымдастыру және бастау рекордтық жылдамдықпен жүргізілді. Пациенттер Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (ДДСҰ) 17 мамырда індетті халықаралық маңызы бар төтенше жағдай деп жариялағаннан кейін небәрі алты апта ішінде енгізілді.
Дегенмен, вирус өршіп тұрған Итури провинциясының астанасы Бунияда адамдар шыдамсыздық танытуда. «Мен бұл дәрілік сынақтардың тез жүруіне үміттенемін», - деді үш баланың анасы, банан сатушысы Нима Хаба. «Қаржылық жағынан бізді бұл індет шетіне итермелеп жатыр, ештеңе дұрыс болмай тұр. Балаларымызды асырау қиын болып тұр».
9 шілдедегі жағдай бойынша, вирустың Бундибугио штаммынан 1792 расталған жағдай және 625 өлім тіркелді. Бұл штаммға қарсы вакцина да, мақұлданған ем де жоқ. ДДСҰ мәліметінше, індет әлі де «кеңею сатысында».
Індетке қарсы күрес науқастарды анықтау, оларды оқшаулау және олармен байланыста болған адамдарды бақылау сияқты негізгі әдістерге сүйенеді. Соңғы мәліметтер бойынша, белгілі байланыстардың шамамен 75%-ы қадағалануда, бірақ билікке деген сенімнің төмендігі және халықтың жоғары ұтқырлығы күш-жігерге кедергі келтіруде. Сонымен қатар, кейбір фронттық жұмысшылар жалақының жоқтығына наразылық білдіріп, жұмысты тоқтатты.
Эбола құрбандарының денелері өте жұқпалы және оларды арнайы дайындалған кәсіби топтар қауіпсіз жерлеуі керек. Итуридегі шахтер қаласы Рвампарадағы топтардың бірінің жүргізушісі Овиде Малиабо бұл жұмыс қауымдастықтың сенімсіздігі жағдайында қауіпті екенін және ол мен оның әріптестері «өмірлерін қатерге тігудің ешқандай мәнін көрмейтінін» айтты. «Бір кезде біз линчтен әрең құтылдық», - деді ол. «Бізді қаржылай қолдамау ұят».
Топ жетекшісі Бахати Джон жергілікті тұрғындардың шабуылынан тісінен айырылғанын айтты. «Шынымды айтсам, 15 мамырдан бері жұмыс істеп, көптеген қорлауларға төтеп бердік, бірақ бір тиын да көрмедік», - деді ол. «Біз отбасыларымыздың асыраушысымыз, ал отбасыларымыз зардап шегуде».
ДРК шенеуніктері төлемдер жасалғанын айтты, бірақ жұмыс толығымен қайта басталғаны белгісіз. Буниядағы жергілікті әуежайдың жабылуы, соның ішінде банкноттарды жеткізуге кедергі келтіріп, індетке қарсы күреске кедергі келтірді.
Енді тиімді дәрілерді іздеумен айналысатын ғалымдарға үміт артылуда. Partners емдеу сынағы екі дәрімен ашылды: ремдесивир және MBP134. Пациенттер кездейсоқ түрде осы дәрілердің біреуін, екеуінің комбинациясын немесе жай стандартты қолдау көрсететін күтімді алады.
Ремдесивир - Gilead Sciences фармацевтикалық компаниясы жасаған вирусқа қарсы препарат, ал MBP134 - Mapp Biopharmaceutical әзірлеген моноклоналды антидене, құрамында вирусты танитын және бейтараптандыратын екі арнайы инженерлік иммундық ақуыз бар. Екеуі де көктамыр ішіне енгізіледі: MBP134 бір реттік инфузия ретінде, ал ремдесивир 10 күндік көктамыр ішіне терапия ретінде.
«Бұл екі дәрі де жануарлар модельдерінде Бундибугио вирусына қарсы тиімді екендігі дәлелденді», - деді Антверпен тропикалық медицина институтының профессоры Лауренс Лизенборгс, Итуридегі сынақта жұмыс істеп жүрген. «Олар жоғары тиімділік көрсетті, бірақ қазір оны адамдарда сынау керек. Негізінен, біз олардың өлім-жітімді төмендете алатынын көргіміз келеді».
Бундибугио әдетте Эболаның Зейр штаммына қарағанда өлім деңгейі төмен, бірақ ол әлі де жұқтырғандардың үштен бірін өлтіреді. Зерттеушілер эксперименталды дәрілерді алған топтар мен стандартты күтім алған топ арасындағы өлім деңгейіндегі кез келген айырмашылықты мұқият бақылап отыр. «Кез келген жақсарту жақсы», - деді Лизенборгс. «Бірақ оны статистикалық тұрғыдан анықтау керек, сондықтан біз айтарлықтай төмендеуді көруіміз керек».
Зейр штаммынан туындаған Эбола жағдайларына моноклоналды антиденелердің әсерін зерттеген сынақтарда өлім деңгейі 50%-дан 35%-ға дейін төмендеген. «Біз осындай деңгейдегі нәрсені көреміз деп үміттенеміз», - деді ол.
Сынақ дизайны басқа әлеуетті емдеу әдістерін қосуға мүмкіндік береді. Нәтиже алу үшін 700-ден 1000-ға дейін пациент қажет болуы мүмкін, деді Лизенборгс. «Біз бір сайт аштық, басқа сайттарды тез ашамыз деп үміттенеміз, бірақ бәрібір бірнеше ай қажет болады».