Австралияда деректер орталықтарының құрылысы қарқынды жүріп жатыр, бірақ жергілікті тұрғындар олардың шуы мен қоршаған ортаға әсеріне алаңдаулы. Сиднейдің Лейн-Коув ауданында тұратын Люси* баласын ұйықтатқанда үнемі ызың естіледі дейді. Оның үйінен небәрі 350 метр жерде деректер орталығы орналасқан, ал жергілікті индустриялық аймақта тағы төрт орталық салу жоспарлануда. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Австралия деректер орталықтары үшін жаһандық орталыққа айналды. Инвесторларды елдің таза энергиясы, табиғи газ қоры және жер көлемі қызықтырады. Биыл OpenAI басшысы Сэм Альтман Австралия қаласа, әлемдік деректер орталықтарының астанасы бола алады деген еді. Қазір елде 162 деректер орталығы жұмыс істеп, тағы 90-ы жоспарлануда, ал инвестиция көлемі 155 миллиард австралиялық доллардан асады деп бағалануда.
Егер жоспарлар мақұлданса, Батыс Сиднейде әлемдегі ең ірі деректер орталықтарының бірі салынады. Оның қуаты бір гигаваттқа жетіп, елдегі ең ірі энергия тұтынушыға айналады деп күтілуде. Ал Марсден-Паркта Оңтүстік жарты шардағы ең үлкен деректер орталығының құрылысы жүріп жатыр, ол жергілікті қауымдастықтан небәрі 100 метр қашықтықта орналасқан.
Деректер орталықтары интернет дәуірінен бері цифрлық экономиканың негізі болып келеді. Бастапқыда олар электрондық пошта, онлайн-банкинг және бұлттық қызметтер үшін деректерді өңдеуге арналған. Бірақ 2022 жылы ChatGPT іске қосылып, AI танымалдығы артқаннан кейін жағдай өзгерді. Қазір Австралияда ай сайын шамамен 13,6 миллион адам AI қолданады, бұл елді әлемде алтыншы орынға шығарады.
Сарапшылар деректер орталықтарының болуы Австралияның өз AI компанияларын құруына жол ашады дейді. Data Centres Australia бас директоры Белинда Деннеттің пікірінше, егер инфрақұрылым салынбаса, ел тек тұтынушы болып қалады. Ол Австралияның жер, саяси тұрақтылық, Five Eyes қауіпсіздік альянсы, білікті жұмыс күші және жаңартылатын энергия әлеуеті арқылы инвестиция үшін тартымды екенін атап өтті.
Бизнес сарапшылары мен экономистердің пікірінше, деректер орталықтарының дамуы болмаса, Австралия рецессияға ұшырауы мүмкін еді. Бұрынғы CSIRO сарапшысы Джон Уиттл үкіметтің инвестициялық жолды жалғастырудан басқа таңдауы жоқ деп санайды. Ол «біз бұған сүйенуіміз керек» дейді.
Алайда энергетика және экология сарапшылары деректер орталықтарының энергия мен суға деген сұранысын қанағаттандыру мүмкіндігі шектеулі екенін ескертеді. Australian Energy Market Operator мәліметінше, 2030 жылға қарай деректер орталықтарының энергия тұтынуы үш есе артуы мүмкін. Climate Council болжамы бойынша, жаңартылатын энергия көздері жеткіліксіз болса, Жаңа Оңтүстік Уэльсте электр қуатының бағасы 2035 жылға қарай 26 пайызға қымбаттауы мүмкін. Сондай-ақ, деректер орталықтарының үздіксіз қуат қажеттілігі көмір мен газ электр станцияларының жаңа буынын тудыруы мүмкін деген қауіп бар. Greenpeace Australia Pacific есебінде деректер орталықтарының ешқайсысы жаңартылатын энергияны дамытуға үлес қосатынын дәлелдей алмаған.