Үндістан астанасы Делидің кейбір бөліктері қамалға айналды: ондаған мың қауіпсіздік күші жұмылдырылып, ықпалды Z ұрпағы бастаған «тарақан» қозғалысы сенбі күні үлкен наразылық өткізуді талап етті. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Наразылық білдірушілер сайлау реформаларын және Орталық сайлау комиссиясының (CEC) төрағасы Гьянеш Кумардың отставкасын талап етіп отыр — оған сайлаушылар тізімін манипуляциялады деген айып тағылған. Сайлау комиссиясы бұл айыптауды жоққа шығарды, ал Кумар отставка талабына әзірге пікір білдірген жоқ.
Полиция жиналысқа рұқсат бермегенін мәлімдеді, ал наразылықтың негізгі орны — Джантар Мантарға апаратын барлық жолдар үлкен металл бөгеттермен жабылды. Делиге баратын бірнеше пойыз тоқтатылып, полиция наразылық білдірушілердің жиналуына жол бермеу үшін ондаған метро станциясын жабуға бұйрық берді.
Алайда наразылықты бастаған онлайн-сатиралық қозғалыс — Cockroach Janata Party (CJP) негізін қалаушы Абхиджит Дипке CJP сенбі таңда «не болса да» Джантар Мантарға шеру жасайтынын айтты. Ол X әлеуметтік желісіндегі жазбасында премьер-министр Нарендра Модиге қарата: «Егер бізді түрмеге жапқыңыз келсе немесе тіпті атып тастағыңыз келсе, біз дайынбыз», — деді.
CJP-нің жаз бойы білім реформаларын талап еткен апталарға созылған наразылығы Моди үкіметіне қарсы алғашқы үлкен сын болды. CJP шілде айында білім министрі Дхармендра Праханды отставкаға кетуге мәжбүрлеп, үлкен жеңіске жетті.
CJP наразылық білдірушілері өткен аптада Мумбай қаласында CEC Кумардың отставкасын талап еткен митингімен қайта көшеге шықты. Бейсенбіде олар оңтүстіктегі Бенгалуру (бұрынғы Бангалор) қаласында үлкен митинг өткізді.
Студенттік топтар мен оппозициялық партиялар да соңғы бірнеше күнде астанада наразылық білдірді. Сенбідегі наразылықтар бірнеше оппозициялық партиялар, фермерлер ұйымдары мен студенттік топтар қолдағандықтан, соңғы уақыттағы ең үлкен наразылық ретінде бағаланып отыр.
CJP көшбасшылары билік олардың көптеген жақтастарының Делиге жетуіне кедергі жасап жатқанын айыптайды. Астанада 30 000-нан астам полиция және әскерилендірілген қызметкер жұмылдырылып, билік азаматтарды наразылықтардан аулақ болуға шақырды.
Полиция қызметкері Нупур Прасад баспасөз конференциясында Джантар Мантарда наразылық өткізуге рұқсат бермеудің бір себебі CJP берген «қысқа мерзімді ескерту» екенін айтты. «Қолданыстағы нұсқаулықтарға сәйкес, Джантар Мантарда іс-шара ұйымдастыруға өтініш белгіленген күннен кемінде 10 күн бұрын берілуі тиіс», — деді ол. Сондай-ақ ол CJP бұрын өзіне берілген «заңды нұсқауларды» орындамағанын қосты. «Белгіленген рәсімдерді сақтамау, бұрынғы заңды нұсқауларды орындамау, сондай-ақ қоғамдық қауіпсіздік, құқықтық тәртіп және көлік реттеуінің қазіргі жай-күйін ескере отырып, Джантар Мантардағы ұсынылған наразылыққа рұқсат осымен берілмейді», — деді ол.
CJP полицияның наразылыққа рұқсат бермеуін сынға алды — олар заң бойынша полицияға тек хабарлау керек, ал жиналу үшін оның мақұлдауы қажет емес деп санайды.
Даудың орталығында өткен жылы басталған Арнайы қарқынды қайта қарау (SIR) деп аталатын елдің сайлау тізімдерін даулы қайта қарау тұр. Сайлау комиссиясы бұл қайталанатын және құқығы жоқ жазбаларды жою үшін жасалып жатқанын айтады — осы уақытқа дейін сайлаушылар тізімінен 130 миллион атау сызылып тасталды.
Алайда оппозициялық партиялар мен белсенділер олардың көбісі сайлау құқығы бар сайлаушылар екенін және бұл процесті CEC Кумар сайлау кезінде Модидің Бхаратия Джаната партиясына (BJP) пайдалы болу үшін манипуляциялап жатқанын айыптайды. BJP да, Сайлау комиссиясы да бұл айыптауларды жоққа шығарды.
Соңғы бірнеше күнде оппозицияның Сайлау комиссиясымен қақтығысы айтарлықтай ушықты. Сейсенбіден бастап үш күн қатарынан Делиде полиция оппозиция көшбасшысы Рахул Ганди мен басқа да депутаттардың осы мәселе бойынша наразылықтарын таратқан драмалық көріністер болды. Полицияның Гандиді автобусқа мәжбүрлеп мінгізіп, автобус терезесінен шығуына кедергі жасағанын көрсететін бейнежазбалар кейін әлеуметтік желілерде таралып кетті.