Дания барлау қызметі Ресейдің алдағы айларда НАТО еліне шектеулі әскери шабуыл жасауы мүмкін екенін мәлімдеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Бейсенбі күні жарияланған есепте Дания қорғаныс барлау қызметі Ресейдің Украинаны қолдайтын НАТО инфрақұрылымына ұзақ қашықтыққа соққы беруі немесе көршілес елге шағын әскермен, мүмкін белгісіз жауынгерлермен шектеулі басып кіруі ықтималдығының «төмен, бірақ өсіп келе жатқанын» ескертті.
Бұл есеп Польшаның орталығындағы Starlink спутниктік станциясында өрт шыққаннан кейін бірнеше сағат өткен соң жарияланды. Жергілікті билік оқиғаны «диверсия актісі» деп атады.
Польша вице-премьері Кшиштоф Гауковский Мазовия воеводствосында түнде шыққан өрт «станцияны істен шығару үшін әдейі жасалғанын» айтты. Бұл Украина әскери қызметі сияқты бірқатар мекемелердің интернетке қолжетімділігін бұзды.
Гауковский өртке кімнің жауапты екені әлі анықталмағанын, бірақ «көптеген белгілер бұның Ресейдің жаңа шабуыл доктринасына сәйкес келетінін көрсететінін» айтты.
«Бүгін бәрі жұмыс істеп тұрса да, премьер-министр [Дональд] Туск жақында атап өткендей, бұл гибридтік соғыстың элементі екенін мойындауымыз керек», – деді ол.
Starlink Украинаның әскери байланысының маңызды бөлігіне айналды. Бұл оқиға Украинаны қолдайтын Еуропа инфрақұрылымына қарсы Ресейдің болжамды диверсиялық операцияларының легі аясында болды.
Осы айдың басында Германия Лейпциг/Галле әуежайына дронмен шабуыл жасау әрекеті үшін Ресейді ашық түрде айыптады. Дрон зауыттарындағы өрттер мен теміржол инфрақұрылымына бағытталған диверсиялар сияқты басқа да оқиғалар Мәскеумен байланысы тұрғысынан тексерілді. Ресей мұндай шабуылдарға қатысын жоққа шығарды.
Соңғы апталарда бірнеше еуропалық барлау басшылары Ресейдің Украинаны қолдауға НАТО елдерінің адалдығын сынау үшін неғұрлым белсенді әрекеттерге дайындалып жатқанын ескертті. Алайда шенеуніктер мұндай қадамның қаншалықты жақын екендігі туралы әртүрлі пікірде.
Даттар Ресейдің алдағы айларда Еуропа елдеріне қарсы гибридтік шабуылдарын «нысандар үшін үлкен салдармен» күшейтетінін ескертті. Оған «қоғамдық функцияларды салдандыратын деструктивті кибершабуылдар, сондай-ақ адам шығынының жоғары қаупін тудыратын диверсиялық шабуылдар» кіреді.
Мәскеудің ойлау жүйесіне жақын дереккөз Ресейдің гибридтік шабуылдарын күшейтуі ықтимал екенімен келісті.
«Ресей әскери жоғарғы қолбасшылығы кейбір НАТО елдері Ресейге қарсы соғысқа тікелей қатысып жатыр деп сенеді – тек Украинаны қару-жарақпен және барлаумен қамтамасыз етіп қана қоймай, зымырандар мен дрондарды бағыттауға көмектесу арқылы», – деді дереккөз атын жасырып.
«Сондықтан олар НАТО Ресейге қарсы гибридтік соғыс жүргізіп жатыр деп есептейді және Ресейдің де солай жауап беруге құқығы бар деп санайды», – деп қосты дереккөз.
«Гибридтік шабуылдар» – қарсыласқа қысым жасау немесе оны тұрақсыздандыруға бағытталған әскери емес тактикаларды сипаттайтын кең термин. Оған кибершабуылдар, диверсиялар және дезинформация кіреді.
Есепте Ресейдің әрекеттерінің мақсаты Еуропа ресурстарын Украинаны қолдаудан алшақтату және альянс ұжымдық жауап туралы келісе алмаса, НАТО ішіндегі бөліністерді тереңдету екені айтылған.
Қызмет Ресейдің НАТО еліне ашық басып кіруі «өте ықтимал емес» деп есептейді, бірақ оны «жоққа шығаруға болмайды» деп атап өтті.
Дания қызметтері Ресей НАТО-ның ұжымдық қорғанысқа міндеттейтін 5-бабын сынауға ұмтылуы мүмкін екенін айтты. Олар «Ресей НАТО елдері ұжымдық түрде жауап бермейді деп бағалау қаупі» бар екенін ескертті, әсіресе Мәскеу АҚШ Ресеймен ықтимал соғыста еуропалық одақтастарын қолдауға қабілетсіз немесе құлықсыз деп есептесе.
НАТО мүшелері арасында альянстың ең қуатты мүшесі АҚШ Дональд Трамп кезінде Ресей шабуылы жағдайында Еуропаны қорғауға келе ме деген үнемі алаңдаушылық бар.
Еуропадағы бірлік туралы сұрақтар да өсіп келеді. Өткен аптада Кремльмен тығыз байланыстарын сақтап келген Словакия премьер-министрі Роберт Фицо өз елінің НАТО-ның ұжымдық қорғаныс қағидатына адалдығына күмән келтірді. Ол Словакияны «қандай да бір 5-баптың кесірінен» әскери қақтығысқа тартқысы келмейтінін айтты.
Сәрсенбіде БҰҰ Бас ассамблеясында сөйлеген Владимир Зеленский Ресей Украинадан тыс елдерге, соның ішінде Молдова, Польша және Балтық елдеріне қауіп төндіруді жалғастырып жатқанын ескертті. Ол Ресей Оңтүстік Кавказ және Орталық Азия елдерінің егемендігіне «құрмет көрсетпейтінін» айтты.
«Путиннің әрекет ету бостандығы неғұрлым көп болса, әлем басқалар үшін соғұрлым қауіпті болады», – деді ол.