Чилидің 1970 жылдардағы қанды саяси қақтығысын және одан кейінгі әлеуметтік-саяси толқуларын «Чили шайқасы» мен «Жарық үшін ностальгия» сияқты фильмдерінде баяндаған режиссер Патрисио Гусман 85 жаста қайтыс болды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Чилидің Emol басылымының мәліметінше, Гусман сейсенбі күні Парижде жүрек-тыныс алу жеткіліксіздігінен қайтыс болды.
Гусманның бүкіл мансабындағы басты тақырыбы — 1973 жылы Аугусто Пиночеттің Чилидің сайланған президенті Сальвадор Альендеге қарсы төңкерісі әкелген қырғын болды. Ол кейінірек Guardian-ға былай деген: «Мен диктатордың әдістері қатты таңбалаған режиссермін. Бұл менде мәңгілікке қалды. Мен оны артқа тастай алмаймын». Алайда ол өзін активист, саяси режиссер деп санауға қарсылық білдіріп: «Мен социолог емеспін. Саясаткер де емеспін. Мен метафоралық және поэтикалық фильмдер жасаймын; шындықты өзімнің жеке көзқарасым арқылы түсіндіремін», — деп қосты.
1941 жылы Чилиде дүниеге келген Гусман алдымен жарнама саласында жұмыс істеп, кейін Чилиде, содан кейін Мадридте кино өнерін оқыды. Чилиге оралған соң Гусман 1970 жылы Альенде сайланғаннан кейінгі қызған саяси атмосфераға жауап беріп, ақырында Пиночеттің Альендені құлату әрекетін, оның өзін-өзі өлтіруімен аяқталғанын баяндайтын ауқымды «Чили шайқасы» деректі фильмін аяқтады. Гусман сол кезеңнің қатыгездігінен тайсалмады, тіпті оператор Леонардо Энрихсеннің өзі түсіріп жатқан сарбаз тарапынан атылып өлтірілген сәтін түсірген кадрларды да қосты.
Гусманға бұл істе француз режиссері Крис Маркер көмектесті, ол фильмді жасау үшін өте маңызды болған пленка мен байланыстарды ұсынды. Гусманның өзі тұтқындалды, бірақ ақырында босатылды, алайда фильмнің операторы Хорхе Мюллер онша бақытты болмады — қызы Кармен Буэномен бірге ол 1974 жылы тұтқындалып, азапталды және «жоғалып кетті».
Гусман «Чили шайқасын» елден тыс жерде аяқтап, оның үш бөлігінің әрқайсысын — «Буржуазияның көтерілісі» (1975), «Мемлекеттік төңкеріс» (1976) және «Халық билігі» (1979) — 70-ші жылдардың қалған бөлігінде шығарды. Guardian оны «сол кезеңнің драмасы мен тұрақсыздығын бейнелейтін, тамаша түсірілген кинохроника үлгісі» деп сипаттады, ол содан бері де мақтауға ие болып келеді. Гусман 90-шы жылдардың ортасында «Чили, қыңыр жады» фильмімен осы тақырыпқа қайта оралды, онда ол ширек ғасырлық эмиграциядан кейін елге оралды. 2001 жылы Чилидің бұрынғы диктаторы 1998 жылы Лондонда тұтқындалғаннан кейін ол «Пиночет ісі» фильмін аяқтады.
Режиссер 2010 жылы басталған үш фильмнен тұратын трилогиямен неғұрлым метафизикалық тақырыптарға көшті: «Жарық үшін ностальгия», «Інжу түйме» және «Армандардың Кордильерасы». Олар Чилидің керемет табиғи ландшафттарын сіңіру арқылы елдің ауыртпалықты өткенін зерттеуге ұмтылды. Оның соңғы фильмі «Менің қиялдағы елім» 2022 жылы тұсаукесері өтіп, Чилидің 2019 жылғы драмалық көше наразылықтарын қамтыды.
