Саясаттанушы Ғазиз Әбішев Олжас Бектеновтің премьер-министр қызметіне келген екі жылындағы үкімет жұмысына баға беріп, елдің экономикалық саясаты «тэтчерлік» бағытқа ойысқанын мәлімдеді, деп хабарлайды Qazaqyia ақпарат агенттігі.
Сарапшының пікірінше, Бектенов үкіметінің екі жылдық қызметінің нәтижесінде елдің экономикалық саясаты оңшыл бағытқа бұрылды. Ол мұндай өзгерістің көптеген елде мәжбүрліктен туындап отырғанын айтады.
««Экономикалық саясаттың оңға бұрылуы – осының қорытындысы. Көптеген ел бұған амалсыз келіп жатыр. АҚШ президенті Трамптың басшылығымен осындай бетбұрысты жүзеге асырды, Германия канцлері Мерц те тиісті бағытты белгіледі», — деп жазды сарапшы өзінің Telegram-арнасында.»
—
Әбішевтің айтуынша, негізгі өзгеріс бюджетті бөлу тәсілінде байқалады. Енді әлеуметтік шығындарды жай ғана өсіру мақсат болмай қалды, оның орнына көмектің атаулылығына, тиімділігіне және жүйенің басқарылуына баса назар аударыла бастады.
Сарапшы Бектенов кабинетінің өткен жылдардан жинақталған бюджет тапшылығымен бетпе-бет келгенін атап өтті. 2025 жылы шығыс бөлігі оңтайландырылса, 2026 жылдан бастап жекелеген жүйелерді, соның ішінде медициналық сақтандыру, жекеменшік мектептерді қаржыландыру тетіктері сияқты бағыттарды «тазалау» басталған.
Осыған қарамастан, елде экономикалық өсім сақталып отыр. Дегенмен сарапшы босаңсуға болмайтынын ескертеді. Теңіз мұнайының экспортындағы мәселелер өсу қарқынына әсер етпей қоймайды. Шикізат нарығы құбылмалы күйінде қалып отыр, инвестиция тарту мәселесі де өткір.
Осыған байланысты бюджет теңгерімін сақтап, әлеуметтік міндеттемелерді орындау үшін ғана емес, сонымен қатар қаражатты шикізат сатуға тәуелді емес, экономиканың ұзақ мерзімді өсіміне бағыттау үшін салық реформасы қолға алынған.
««Оңшыл трендтің жалғасатынын түсіну керек. Үкімет шығындарды қысқартып, салық жинауды реттейтін болады. Әлеуметтік көмек енді өрт сөндіру шлангісімен көгалды суару әдісімен емес, шприцтен қатаң белгіленген мөлшерде тамшы тамызу арқылы көрсетіледі», — дейді саясаттанушы.»
—
Ғазиз Әбішевтің болжамынша, елді қатаң бюджеттік тәртіп кезеңі күтіп тұр.
««Бір жағынан, «тэтчеризм» дәуірін бастан кешуге тура келеді, ал бюджет тұрақты траекторияға шыққаннан кейін «рейганомикаға» көшуге болады. Әрине, мұның бәрі қазақстандық ерекшеліктерге – әлі де жоғары әлеуметтік үміттерге, әлеуметтік қамсыздандырудың посткеңестік жартылай социалистік дәстүріне, кәсіпкерлік мәдениетке, өндіріс құрылымына және т.б. түзетулермен жүзеге асады», — деп қорытындылады ол.»
—
Алдағы күндері әлеуметтік-экономикалық саясаттың жаңа бағдарлары айқындалады деп күтілуде. 10 ақпанда президент Қасым-Жомарт Тоқаев үкіметтің кеңейтілген отырысын өткізеді.
Фото: Әлеуметтік желіден
