Канаданың Британдық Колумбия провинциясы Калифорнияда OpenAI компаниясына қарсы сот ісін қозғады. Провинцияның мәлімдеуінше, егер компания атыс жоспарлағаны туралы жергілікті құқық қорғау органдарына ескерткен болса, аталған мектептегі жаппай атыстың алдын алуға болар еді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Дүйсенбі күні Сан-Франциско федералды сотына берілген талап арызда OpenAI және оның бас директоры Сэм Альтман жауапкер ретінде көрсетілген. Сот ісі ақпан айындағы шабуылдан кейін провинцияда қалпына келтіру жұмыстарын қаржыландыру үшін өтемақы, сондай-ақ компанияның зорлық-зомбылыққа әкелуі мүмкін ChatGPT әңгімелерін өңдеу тәсілін өзгертуге бағытталған бұйрық талап етеді.
Британдық Колумбияның Tumbler Ridge қаласындағы мектепте болған атыста тоғыз адам, негізінен балалар, қаза тапты. Атыс жасаған Джесси Ван Рутселаар қару-жарақ туралы әңгімелерінен кейін компанияның қауіпсіздік тобының назарына іліккен, бірақ компания полицияға хабарламаған.
Альтман қауымдастыққа жолдаған хатында OpenAI құқық қорғау органдарына хабарласпағаны үшін «терең кешірім сұрайтынын» жазды. Ол реформаларға уәде берді, бірақ Британдық Колумбияның бас прокурорының ықпалдасу әрекеттеріне қарамастан, уәдесін орындамады, делінген сот ісінде.
Сот ісіне сәйкес, атыс болған мектеп бұзылу үстінде, ал провинция жаңа мектеп, психикалық денсаулық сақтау және атыстың басқа да салдарларының шығындарын өз мойнына алуға мәжбүр болды.
OpenAI өкілі Дрю Пусатери Tumbler Ridge атысын сөзбен жеткізуге болмайтын трагедия деп атады. «OpenAI үкімет пен құқық қорғау органдарымен бірлесіп жұмыс істеуге және өзінің қауіпсіздік жұмысын жалғастыруға бейілді», — деді ол.
Британдық Колумбияның сот ісі шабуылдан зардап шеккен 30-дан астам отбасы мүшелері мен басқа да адамдар Калифорнияда компанияны атыстың алдын алу мүмкіндігінен бас тартты деп айыптап, сотқа жүгінгеннен кейін қозғалды.
Полицияның мәліметінше, Ван Рутселаар 10 ақпанда үйінде анасы мен өгей ағасын атып, содан кейін бұрынғы мектебінде білім беру көмекшісі мен 12 және 13 жастағы бес оқушыны өлтірді. 18 жастағы Ван Рутселаар содан кейін өзін-өзі өлтірді.
Ван Рутселаардың ChatGPT-пен әрекеттесуі алғаш рет 2025 жылдың маусымында компания тарапынан белгіленген. Қауіпсіздік тобының мүшелері полицияға хабарласуды ұсынды, бірақ Альтман мен OpenAI-дың басқа да басшылығы олардың ұсынысын жоққа шығарды, делінген сот ісінде. Бұл дерек атыстан кейін Wall Street Journal газетіне сөйлескен OpenAI-дың ақпараттық қызметкерлеріне сілтеме жасай отырып келтірілген.
Атыс жасаған адамның аккаунты өшірілген, бірақ ол жаңа аккаунт ашып, шабуылын жоспарлау үшін платформаны пайдалануды жалғастыра алды.
Wall Street Journal мақаласы жарияланғаннан кейін компания аккаунт «біздің модельдерді зорлық-зомбылық әрекеттерін ілгерілету үшін теріс пайдалануды» анықтайтын жүйелермен белгіленгенін, бірақ бұл мәселелер құқық қорғау органдарына хабарлау үшін ішкі критерийлерге сәйкес келмейтінін мәлімдеді.
Бұл сот ісі соңғы айларда ChatGPT зорлық-зомбылыққа ықпал етті деген айыптаулар бойынша АҚШ-тың штаттық және федералды соттарында OpenAI-ға қарсы бірқатар істер қозғалғаннан кейін берілді. Олардың қатарында өткен жылы Флорида штатының университетінде болған жаппай атысқа қатысты сот істері де бар.
Маусым айында Флорида қауіпсіздік тәуекелдеріне байланысты OpenAI-ды сотқа берген алғашқы штат болды. Ол компанияны ChatGPT платформасының қауіпсіздігі туралы дұрыс емес ақпарат берді деп айыптады. Сот ісінде платформа мектепте атыс жасаушыларға ақпарат беріп, өзіне-өзі зиян келтіру туралы нұсқаулық ұсынып, жас пайдаланушыларды тәуелді етіп, балаларға зиян келтірді делінген.
OpenAI бұл айыптауларды жоққа шығарып, өз модельдерін «зорлық-зомбылықты айтарлықтай мүмкін ететін» сұраныстардан бас тартуға үйрететінін және әңгімелер «басқаларға зиян келтірудің жақын және сенімді қаупін» көрсеткенде құқық қорғау органдарына хабарлайтынын мәлімдеді.