Массачусетс штатындағы кісі өлтіру ісі бойынша сот процесінде басты мәселе – ананың үш баласын өлтіруіне босанғаннан кейінгі психоз себеп болды ма, жоқ па. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Associated Press басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Дүйсенбіде алқабилер Массачусетс жалпы ауруханасының бұрынғы медбикесі Линдси Клэнсидің сот процесіндегі алғашқы сөздерін тыңдады. Екі жақ та оның 2023 жылы 5 жасқа дейінгі үш баласын тұншықтырып өлтіргенімен келіседі. Бірақ оның қылмыстық жауапкершілікке тартылуы керек пе деген мәселеде пікірлері екіге бөлінеді.
Клэнси мен оның бұрынғы күйеуі Патрик Клэнси дәрігерлерді оның жағдайын дұрыс диагностикаламады және емдемеді деп сотқа шағымданды.
Босанғаннан кейінгі психоз әрбір 1000 әйелдің 1-2-де кездеседі. Кливленд клиникасының сарапшылары бұл адамның шындықты қабылдауына әсер ететін психикалық денсаулықтың төтенше жағдайы екенін айтады.
Бұл босанғаннан кейін кез келген адамда болуы мүмкін, бірақ белгілі бір психикалық аурулары бар адамдарда қауіп жоғары. 2023 жылы Люблин медициналық университетінің зерттеушілері босанғаннан кейінгі психозбен ауыратындардың жартысына жуығының психикалық проблемалары болғанын, ең көп таралған қауіп факторы – биполярлық аффективті бұзылыс екенін айтты.
Босанғаннан кейінгі психозбен ауыратындардың көпшілігі балаларына зиян келтірмесе де, ауыр жағдайларда аналар балаларына және өздеріне зиян келтіруге тырысуы мүмкін.
Сарапшылар босанғаннан кейінгі психоз белгілері байқалса, дереу көмекке жүгіну керектігін айтады.
Босанғаннан кейінгі психоз әдетте босанғаннан кейін бірнеше күн ішінде пайда болады, бірақ алты аптаға дейін созылуы мүмкін.
Симптомдары: галлюцинация, сандырақ, паранойя немесе мінез-құлықтың өзгеруі. Әйелде мания немесе депрессия, ұйқысыздық, ашуланшақтық сияқты көңіл-күйдің өзгеруі де болуы мүмкін.
Босанғаннан кейінгі депрессия – көңіл-күйдің бұзылуы, ол да қауіпті, бірақ әлдеқайда жиі кездеседі. 2024 жылғы зерттеу АҚШ-та 2021 жылы бұл көрсеткіш 19% жеткенін көрсетті. Бэби-блюз әлдеқайда жеңіл және босанғаннан кейін 8 жаңа ананың 10-да кездеседі.
Бэби-блюз кезінде жылау және қайғы сезімі қалыпты өмірге кедергі келтірмейді, аналар өздеріне және нәрестелеріне күтім жасай алады.
Егер қайғы екі аптадан астам уақытқа созылса, бұл босанғаннан кейінгі депрессияның белгісі болуы мүмкін. Басқа белгілерге үмітсіздік, мазасыздық, қызығушылықтың жоғалуы, кінә және пайдасыздық сезімі, төмен энергия, тәбеттің төмендеуі жатады. Аналар нәрестелері туралы үнемі алаңдауы, ұйықтай алмауы немесе бірнеше күн бойы душ қабылдамауы мүмкін. Олар тіпті өздеріне зиян келтіру туралы ойлануы мүмкін.
Босанғаннан кейінгі психоз – босанғаннан кейінгі ең ауыр психиатриялық ауру.
Бұл жағдайдағы аналарға стационарлық психиатриялық көмек қажет, оның ішінде мәжбүрлеп ауруханаға жатқызу. Емдеуге дәрі-дәрмектер немесе электроконвульсивті терапия кіреді, бұл анестезия кезінде ми арқылы шағын электр тогын өткізу арқылы қысқа мерзімді ұстаманы тудырады.
Сарапшылар ерте көмек алудың жақсы нәтижеге жету мүмкіндігін арттыратынын айтады.