Қазақстанда 2024 жылы банкрот деп танылған компанияның директоры қасақана банкроттық және салық төлеуден жалтару бойынша сотталды. Тексеруден кейін кәсіпорынның бюджет алдындағы қарызы 19 млн теңгеден 1,2 млрд теңгеге дейін өсті. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Тексеру барысында анықталған бұзушылықтар

Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетінің (МКК) мәліметінше, компанияның банкроттыққа дейінгі үш жылдағы қызметін зерделеу кезінде салық органдары күдікті операцияларды анықтаған. Серіктестік басшысы оның тіркелу орнын бірнеше рет ауыстырған, ал кәсіпорынның шоттарынан 1 млрд теңгеден астам қаражат шығарылған.

Кейінірек директор өткен кезеңдер үшін қосымша салық декларацияларын тапсырған, содан кейін компанияда 19 млн теңге көлемінде берешек пайда болған. Кәсіпорынның қарызды өтеуге мүлкі болмағандықтан, сот оны банкрот деп таныған.

Алайда салық органдары тексеруді жалғастырып, компанияның берешегі 1,2 млрд теңгеге дейін өсуіне әкелген қосымша мән-жайларды анықтаған.

Сот шешімі

2026 жылы сот басшыны қасақана банкроттық және салық төлеуден жалтару бойынша кінәлі деп таныған. Үкім заңды күшіне енген. Директор қандай жаза алғанын МКК нақтыламайды.

Сонымен қатар, банкроттық басқарушы компания қарыздары бойынша басшыны субсидиарлық жауапкершілікке тарту туралы талап арыз берген. Егер сот оны қанағаттандырса, директор заңда белгіленген тәртіппен кәсіпорынның міндеттемелері бойынша жауап беруге мәжбүр болады. Қазіргі уақытта талап арыз қаралуда.

Статистика

МКК мәліметінше, 2025 жылдың басынан 2026 жылдың қыркүйегіне дейін құқық қорғау органдары қасақана банкроттық және басқа да заңсыз әрекеттер белгілері бойынша 18 қылмыстық іс қозғаған. Мемлекеттік кірістер органдары сондай-ақ 51 әкімшілік іс жүргізуді бастаған.

Осы кезеңде соттар банкрот компаниялардың 19 лауазымды тұлғасын субсидиарлық жауапкершілікке тартқан. Тағы 23 адамға қатысты материалдар дайындалуда.

МКК банкроттықтың өзі заң бұзушылық болып табылмайтынын атап өтті. Алайда бұл рәсім басшыларды бұрын жасалған заңсыз әрекеттер үшін жауапкершіліктен босатпайды.

Салық органдары кәсіпорындардың қаржылық қызметін, шоттардағы ақша қозғалысын, тіркеу деректерінің өзгеруін және салық есептілігін тексеруді жалғастыруда. Күдікті операцияларды іздеу үшін ведомство автоматтандырылған аналитикалық құралдарды да пайдаланады.

Бұған дейін «Курсив» Қаржы министрлігі банкроттық кезінде кредиторлар тізілімін қалыптастыру ережелерін өзгертетінін жазған.