Австралияның солтүстігіндегі шалғай тропикалық ормандардан катапульт тәрізді жібек тұзақ тоқып, тек бір түрдегі құмырсқаны аулайтын өрмекшінің жаңа түрі табылды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Зерттеушілердің пікірінше, түнгі жыртқыш бұл бірегей аңшылық әдісін агрессивті құмырсқаларды аулау үшін дамытқан. Құмырсқалар өрмекшілер үшін қауіпті және ерекше жем болып саналады.
Жетекші зерттеуші профессор Аджай Нарендраның айтуынша, тұзақтың «ерекше жоғары қуаты» құмырсқаны үлкен торға «ұшқыштар бастан кешіретін ең жоғары g-күшінен 15 есе артық» күшпен лақтырады.
Өрмекші әлі ресми аталмағанымен, ғалымдар оған «баллиста» деген лақап ат берген. Бұл ежелгі соғыста тас лақтыруға арналған қарудың аты.
«Тұзақ механизмі өрмекшіге қауіпті жемді бір-бірден «алып тастауға» және оларды құмырсқа жолдары мен ұяларынан қауіпсіз қашықтыққа тасымалдауға мүмкіндік беретін жоғары мамандандырылған тәсіл ретінде дамыған сияқты», - деді зерттеуші доктор Йонас Вольф.
Нарендра түсіндіргендей, құмырсқалардың химиялық қорғанысы бар, оның ішінде кейбір түрлері шағу қабілетіне ие, және олар жыртқыштарды жеңу үшін тез арада көптеген құмырсқаларды шақыра алады.
Австралияның Маккуори университетінің зерттеушілер тобы Солтүстік Квинслендтің тропикалық ормандарында 10 түн бойы өрмекшінің мінез-құлқын жоғары жылдамдықты және инфрақызыл камералармен түсірді.
Current Biology журналында жарияланған нәтижелерге сәйкес, баллиста өрмекшісі агрессивті және аумақтық жасыл ағаш құмырсқасы Oecophylla smaragdina мекендейтін ағаштарда тұрады. Күндіз ол жапырақтардың астындағы торларда жасырынады.
Түн қараңғысында ол шамамен 50 см төмен түсіп, жапыраққа, бұтаққа немесе орман төсенішіне жібек жіппен якорь нүктесін жасайды. Содан кейін ол ондаған керілу сызықтарынан конус тәрізді «тұғыр» жасауға бірнеше сағат жұмсайды, оның айналасына жұқа жібек орап, жоғары көтеріледі.
Бірнеше сәттен кейін ғалымдар жасыл құмырсқалардың тұзаққа жақындап, оны тістегенін байқады. Бұл тұзақтың серпілуіне және жемнің «өте жоғары» үдеумен өрмекшінің торына лақтырылуына әкелді.
Ғалымдар бұл жасыл құмырсқалардың өрмекші ұстаған жалғыз жем екенін анықтады. Олар тіпті басқа түнгі құмырсқаларды тұзаққа жібергенде де, олар ұсталмады. Зерттеушілер өрмекшінің тұзаққа тек жасыл құмырсқаларды тарту және ашуландыру үшін феромондар қосады деп күдіктенеді.
«Бұл өрмекшінің торы бір ғана жем түрін ұстауға арналған және механизм жыртқыш емес, жеммен іске қосылатын жалғыз жағдай сияқты».
Propostira туысына жататын өрмекшіні алғаш рет биомедициналық зерттеуші Грег Андерсон байқаған. Ол сонымен қатар өрмекші зерттеушісі және фотографы.
