Австралия АҚШ пен Қытай арасындағы геосаяси бәсекеде өз орнын іздестіруде. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Австралияның Таунсвилл қаласында өткен әскери жаттығулар барысында снайперлер тыныштықты бұзып, зымырандар ұшырылып, дрондар мен тікұшақтар әуеде ұшты. Бұл — Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі Таунсвиллдегі алғашқы әскери қимылдар емес, бірақ әскери қуатты көрсету шарасы. Австралия армиясының бригадирі Бен МакЛеннан: «Біз тұрақсыз әлемде өмір сүріп жатырмыз. Соғысқа дайын армия даярлау — бұрынғыдан да маңызды», — дейді.
Австралиялықтар үшін соғыс енді абстрактілі ұғым емес. Иран мен Украинадағы қақтығыстардың салдарынан отын бағасы мен инфляция өсіп, әлемнің түкпір-түкпіріндегі мәселелер Австралияға да жетті. Қытайдың әскери қабілеті мен Тынық мұхитындағы ықпалының артуы алаңдаушылық тудырып отыр. Австралия өзінің қауіпсіздік одақтасы әрі Қытайдың қарсыласы АҚШ-пен қарым-қатынасын тереңдетуде. Алайда бұл Австралияны қиын жағдайға қояды, өйткені Қытай — оның ең үлкен сауда серіктесі.
Бригадир МакЛеннан: «Біз соғысқа — ең нашар соғыс түріне, Екінші дүниежүзілік соғысқа ұқсас, Бірінші дүниежүзілік соғыс түріндегі, толық соғысқа дайындалып жатырмыз», — дейді, бірақ қарсылас кім екенін айтудан бас тартады.
«Southern Jackaroo» атты ірі бірлескен жаттығу Австралия, АҚШ және Жапония қарулы күштерін қамтиды. АҚШ теңіз әскерінің өкілі Кевин Хикс: «Біз өзімізді Американың 911 жедел әрекет ету күші деп атаймыз», — дейді. 2012 жылы Австралияға 200 АҚШ теңіз әскері жіберілсе, бүгінде бұл сан 2500-ге жетті.
Австралияның 2026 жылғы Ұлттық қорғаныс стратегиясында: «Ірі державалар — негізінен АҚШ пен Қытай — арасындағы қатаң бәсеке біздің стратегиялық ортамыздың тұрақты ерекшелігі болады. Қытай әлемдегі ең үлкен әскери құрылысты жалғастыруда, аймақ күткен ашықтық пен стратегиялық сенімділік жоқ», — делінген.
Әскери байланыстар тек әскер санымен ғана емес, базалармен де көрінеді. Солтүстік территориядағы RAAF Tindal әуе базасы американдық B52 бомбалаушы ұшақтарын қолдау үшін жаңартылды. АҚШ, Ұлыбритания және Австралия арасындағы Aukus серіктестігі Австралияны ядролық сүңгуір қайықтармен қаруландыруда.
Алайда австралиялықтардың АҚШ-қа деген сенімі төмендеп барады. Lowy Institute зерттеушісі Чарльз Лайонс-Джонстың айтуынша, жыл сайынғы сауалнама бойынша австралиялықтардың тек 31%-ы АҚШ-тың әлемде жауапкершілікпен әрекет ететініне сенеді, ал Қытайға сенетіндер — 28%.
Қытаймен қарым-қатынас та өзгеруде. Австралия мен Қытай 1972 жылдан бері дипломатиялық қатынаста. 2010 жылдардың басында Қытай Австралияның ең үлкен сауда серіктесіне айналды. 2015 жылы еркін сауда келісіміне қол қойылды. Бірақ 2020 жылы Австралия Covid-19 шығу тегін тергеуді ұсынғанда, Қытай тарифтер енгізіп, қарсы әрекет жасады. 2021 жылы Австралия Қытайдың «Бір белдеу, бір жол» бастамасынан бас тартқан алғашқы мемлекет болды — Виктория штатының келісімін үш жылдан кейін жойды.
