Атырауда 16 жастағы жасөспірім BINOM мектебінің 13 жастағы оқушысын өлтіруге әрекет жасағаны үшін 15 жылға бас бостандығынан айырылды. Сот оның алдын ала дайындалғанын және қоғамнан кек алу ниеті туралы жазбалар қалдырғанын анықтады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Сот процесі алқабилердің қатысуымен екі айдан астам уақытқа созылды. Жасөспірім ҚР ҚК 24-бабының 3-бөлігі және 99-бабының 3-бөлігі бойынша — кәмелетке толмаған адамды өлтіруге әрекет жасау бойынша кінәлі деп танылды.
Судья Зарема Хамидуллинаның айтуынша, 13 наурызда жасөспірім мектепке үш пышақ, балға, тістеуік және өзінің жоспарын жазып алған дәптермен келген. Ол шамамен бір сағат жиырма минут бойы шабуыл жасауды жоспарлаған қыздарды іздеген. Содан кейін соңғы сабаққа бара жатқан өзіне таныс емес 13 жастағы оқушыға шабуыл жасаған.
Қыз ауыр жарақат алды. Ол ауруханаға жатқызылып, ота жасалды. Дәрігерлер оның өмірін сақтап қалды.
Сотталушының дәптерлерінен ата-анасына, отбасына және қоғамға деген өшпенділік туралы жазбалар, сондай-ақ әйелдерге деген өшпенділік туралы мәлімдемелер табылды. Сонымен қатар, ол шетелдегі мектептер мен балабақшаларда жаппай қырғын жасаған қылмыскерлердің есімдерін көшіріп жазған.
«Оқиға болған күні, 13 наурызда, таңғы 06:55-те ол мынадай жазба қалдырды: «Бүгін менің кек алу күнім», «Бүгін мен ақыры қоғамнан кек аламын. Олар менің сыртқы келбетімді себепсіз мазақтады, маған төменгі санаттағы адам ретінде қарады, мені қорлады. Олардың ешқайсысы өмір сүруге лайық емес. Мен оларды қатты жек көремін және олардың бәрі жақында өледі деп үміттенемін», — деді судья.
Физика дәптерінен де отбасы мүшелерін өлтіруге әрекет жасағаны және ойлағанын жүзеге асыра алмағанына өкінгені туралы жазба табылды. Басқа жазбада жасөспірім жолында кездесетін адамдарға пышақпен шабуыл жасау ниеті туралы мәлімдеген.
2025 жылдың қазанында жасөспірім мектеп психологына сыныптастарының мазақтауына шағымданып барған. Сотта оның есімін бұрмалау, сондай-ақ ұлты мен сыртқы келбетіне қатысты мазақтау фактілері расталды. Алайда жүйелі түрде ұрып-соғу немесе қорлау фактілері анықталмады.
Тергеу барысында сондай-ақ ақпан айында ҰҚК қызметкерлері жасөспірімнің жеке парақшаларында діни-экстремистік мазмұндағы жарияланымдарды анықтағаны белгілі болды. Осыдан кейін онымен теологтың қатысуымен түсіндіру әңгімесі жүргізілді.
Судьяның айтуынша, сотта жасөспірімнің әлеуметтік желілер мен компьютерлік ойындарға тәуелділігі, оның тұйықтығы және тыйым салынған интернет-ресурстардағы материалдарға қызығушылығы туралы мәліметтер зерттелді.
«Сот отырысы барысында зерттелген мәліметтер оқушының тұйықтығы, компьютерлік гаджеттер мен ойындарға тәуелділігі, нақты өмірден алшақтауы оның жеке басының қалыптасуына әсер еткенін көрсетті. Оның мінез-құлқында қатыгездік белгілері пайда бола бастады, қоршаған әлемге деген теріс көзқарас күшейді», — деді Зарема Хамидуллина.
Жасөспірім 15 жылдық мерзімін кәмелетке толмағандарға арналған орташа қауіпсіздік мекемесінде өтейді. Үкім заңды күшіне енгенге дейін қамауда ұстаудың бір күні оған бас бостандығынан айырудың бір жарым күні ретінде есептеледі.
Судья мерзімнің жартысын өтегеннен кейін адал мінез-құлық танытып, бұзушылықтар болмаған жағдайда сотталған адам бас бостандығынан айыруды бас бостандығын шектеумен ауыстыру туралы өтінішхат бере алатынын түсіндірді.
Іс мән-жайларын ескере отырып, сот пен алқабилер тиісті шаралар қабылдау үшін білім министріне және Атырау облысының прокурорына жеке қаулы шығарды.
Мемлекеттік айыптаушы Майра Ержанова кәмелетке толмағандар арасында құқық бұзушылықтардың алдын алуды күшейту қажеттігін мәлімдеді.
«Прокуратура жасөспірімдер арасында құқық бұзушылықтардың алдын алу шараларын күшейту, ата-аналардың балаларды тәрбиелеудегі жауапкершілігін арттыру, сондай-ақ білім беру ұйымдары мен мемлекеттік органдар арасындағы өзара іс-қимылды нығайту қажеттігін атап өтті. Балалардың құқықтары мен қауіпсіздігін қорғау — мемлекет пен қоғамның басты міндеті. Осыған байланысты ықтимал қауіптерді уақтылы анықтау маңызды», — деді ол.
Бұған дейін «Курсив» 13 наурызда болған шабуыл туралы жазған болатын. Ол кезде полиция сегізінші сынып оқушысының ауруханаға жатқызылғанын және тоғызыншы сынып оқушысының ұсталғанын хабарлаған еді.