3 қыркүйек 2026 жылы Astana Hub алаңында Qazaq AI Research University (QAIRU) атты алғашқы оқу жылының басталуына арналған баспасөз конференциясы өтті. Орталық Азиядағы алғашқы мамандандырылған жоғары оқу орны «эксперименттік университет» режимінде жұмысын бастады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Қолданыстағы университеттерді жасанды интеллект міндеттеріне бейімдеуді тиімсіз деп санады. ҚР Ғылым және жоғары білім вице-министрі Динара Щеглованың айтуынша, әлемдік институттардың тәжірибесі дәстүрлі профессорлық-оқытушылық құрамның ойлау жүйесін қайта құру жылдарға созылатынын көрсетті.
«Білім беруден бастап әкімшілікке дейінгі барлық процестер ИИ-ге құрылған мұндай жоғары оқу орындары әлемде бірнешеу ғана. Сондықтан біздің міндетіміз қолданыстағы университетті қайта форматтау емес, нөлден эксперимент жүргізу болды», — деп атап өтті ол.
QAIRU ректоры Сапар Токсанов университеттің кеңейтуді жоспарламайтынын атап өтті. Жыл сайынғы қабылдау тұрақты: 400 бакалавр және 100 магистрант.
«Біз санға емес, сапаға ұмтыламыз», — деп түсіндірді Токсанов.
Оқу процесі білімнің ескіруіне жол бермеу үшін тығыз етіп жасалған. Бағдарлама Google және Samsung компанияларымен интеграцияланған және үш жылға есептелген.
1-курста студенттер MVP жасайды, 2-курста — жұмыс істейтін AI-сервис, ал 3-курста — толыққанды AI-өнім, ол дипломдық жұмыстың негізіне айналады.
«Барлық процестер ИИ-ге құрылған мұндай жоғары оқу орындары әлемде бірнешеу ғана. Жақында БАӘ-дегі Mohamed bin Zayed University of Artificial Intelligence ректорымен келіссөздер жүргіздік — ол біздің командаға қосылуға дайын», — деп қосты Щеглова.
QAIRU студенттері мен зерттеушілері елдің есептеу қуаттарына тікелей қол жеткізді.
ҚР Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Гиззат Байтұрсынов университетке отандық Alem Cloud суперкомпьютерінің (әлемдік Top-500 рейтингінде 86-орын) базасында 20 GPU бөлінгенін хабарлады. Квота жүктемеге қарай өседі. Сонымен қатар, екі ай бұрын NVIDIA және Presight компанияларымен 250 мегаватт қуатты деректер орталығын салу туралы келісімге қол қойылды.
Университет штатында 24 оқытушы бар (бір оқытушы 12 студентке). Олардың бір бөлігі Назарбаев Университеті мен шетелдік жоғары оқу орындарының түлектері, бір бөлігі Carnegie Mellon University-да тағылымдамадан өтуде. Педагогтардың жұмыс сапасы тек дәрістер бойынша ғана емес, сонымен қатар олардың жазған кодының көлемі бойынша бағаланады.
2026 жылдың қазан айында QAIRU-ға Shanghai Innovation Institute ғалымдары дәріс оқуға келеді. Университет алмасу және қос диплом бағдарламасын құруда.
«Мидың кетуі» тәуекелдері туралы сұрақтарға жауап бере отырып, QAIRU ректорының кеңесшісі Айдын Сабитов EXPO аумағы университетті, Astana Hub-ты және AI-орталықты біртұтас экожүйеге біріктіретінін түсіндірді. Түлектер бірден қаржыландыру алып, ел ішінде өз стартаптарын іске қоса алады.