Найроби, Кения (RNS) — Кентербери архиепископы Сара Маллалли өзінің Африкадағы 10 күндік сапарын бейбітшілік пен емделуге шақырумен аяқтады, шіркеудің құл саудасындағы тарихи байланыстары үшін кешірім сұрайтын 100 миллион фунт стерлинг қорына адалдығын қайта растады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Associated Press басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

«Біздің әлем емделуге зар болып тұр. Миллиондаған адамдар қорқынышпен өмір сүреді. Миллиондаған адамдар босқынға айналды. Жүздеген балалар мектепке бара алмайды», — деді Маллалли 4 тамызда Камерун астанасы Яундедегі уағызында. «Мен сіздердің осының бәрі туралы айтқандарыңызды естідім және Камерун халқы тым ұзақ уақыт бойы зардап шеккенін білемін».

Бұл сапар Маллаллидің 25 наурыздағы орнату рәсімінен кейінгі Африкаға алғашқы сапары болды, ол Кентербери архиепископы қызметін атқарған тұңғыш әйел атанды. Ол сондай-ақ өз қызметінде Камерунға барған алғашқы адам.

Маллалли 26-31 шілде аралығында Ганада, ал 31 шілде мен 4 тамыз аралығында Камерунда болды. Гана Батыс Африкадағы тұрақты демократиялардың бірі болып саналса, Камерун үкімет күштері мен тарихи шеттетілген ағылшынтілді қауымдастықпен байланысты сепаратистік топтар арасындағы қарулы қақтығыспен күресуде.

Архиепископ Камерундағы Англикан шіркеуі, Католик шіркеуі және басқа конфессиялар мен діндер арасындағы бейбітшілік орнату серіктестігін жоғары бағалап, бейбітшілік барлық тараптар қатысатын шынайы және инклюзивті диалогты қажет ететінін атап өтті.

«Бұл батылдықты, күш-жігерді және қоғамның барлық деңгейінде, әсіресе биліктегілер тарапынан міндеттемені талап етеді», — деді архиепископ.

Бейбітшілік туралы бұл хабарлама Англикан шіркеуінің трансатлантикалық құл саудасымен тарихи байланыстарын шешуге бағытталған сапардың шыңы болды. Ганадағы сапары кезінде Маллалли шіркеудің 100 миллион фунт стерлинг қайтару қорын қорғап, Батыс Африкадағы ең маңызды құл бекіністерінің бірі — 1660 жылдары британ бақылауына өткен Кейп-Кост қамалына барды.

«Күнәдан тәубе етуге деген христиандық сенімнің бір бөлігі — әрекет, сондықтан біз құл саудасының мұрасын сезінетін қауымдастықтарды қолдау үшін әрекет жасап жатырмыз», — деді Маллалли 30 шілдеде құл бекінісінде, BBC-ге сілтеме жасап.

Шіркеудің қайтару қоры алғаш рет 2023 жылдың қаңтарында жарияланған болатын. Бұған дейін тәуелсіз аудит Queen Anne's Bounty деп аталатын 18 ғасырдағы шіркеу қорының құл саудасы компаниясына көп инвестиция салып, пайда тапқанын анықтаған. Шіркеу миссионерлері өз жұмыстарын қаржыландыру үшін Кариб аймағында құл плантацияларын жүргізген; кейбір дін қызметкерлері құлдарға иелік еткен; ал шіркеу құл саудагерлерінен үлкен қайырымдылық қаражат алған.

Архиепископ құлдықта ұсталған африкалықтар ұсталған зындандарды аралап, саудагерлер құлдарды Кариб аймағына, Бразилияға және Солтүстік Америкаға жөнелту алдында өткізетін «қайта оралмайтын есіктен» өтті. Зындандардың үстінде англикан шіркеуі орналасқан.

Маллалли мыңдаған адамдар ұсталған қорқынышты жағдайларды көргенде, трансатлантикалық құл саудасын басқарған зұлымдықтың салмағын сезінбеу мүмкін емес екенін айтты.

«Мен шіркеудің құл саудасына қатысуы үшін күйінішпен ғана емес, сонымен бірге үмітпен дұға етемін — емделу Құдайы оның мұрасынан зардап шеккендердің бәріне әділдік пен татулық әкеле алады деген үмітпен», — деді ол қамалға барғаннан кейін.

Архиепископ сондай-ақ 26 шілдеде Аккрадағы әйелдер басқаратын дін қызметкерлерінің қызметінде уағыз айтты, 27 шілдеде Гана президенті Джон Драмани Махамамен кездесті және 29 шілдеде Ашанти патшасы Отумфуо Осей Туту II-мен кездесті.

Қор 2032 жылға дейін құл саудасынан зардап шеккен қауымдастықтарды қолдайтын инвестицияларға, зерттеулерге және көмек бағдарламаларына бөлінуі тиіс. Бірақ шіркеу қаражатты кім алатыны немесе қалай бөлінетіні туралы нақты мәліметтерді әлі жариялаған жоқ.

Момбасаның зейнеткер англикан епископы Джулиус Калу құл саудасынан зардап шеккен адамдар көп уақыт бұрын қайтыс болғандықтан, қордың алушыларын қалай табуға болатынына күмән келтірді.

«Мені алаңдататыны — кім пайда көреді және олар қалай анықталады?» — деді ол.

Маллаллидің қорға деген адалдығын қайта растауы қатты сынға да ұшырады.